02 sty 2026632
1939 – zmarł Roman Dmowski - główny ideolog polskiego nacjonalizmu, współtwórca endecji. Jeden z ważniejszych polityków 20-lecia międzywojennego. Urodzony w 1864 r.
W czasie zaborów postulował w pierwszym etapie zjednoczenie wszystkich ziem polskich i uzyskanie autonomii w ramach Imperium Rosyjskiego, a później...
01 sty 2026969
1922 – we Lwowie urodził się Andrzej Hiolski – słynny baryton operowy.
Przed wojną ukończył VI Gimnazjum im. Stanisława Staszica we Lwowie. Studiował śpiew w Konserwatorium Polskiego Towarzystwa Muzycznego we Lwowie pod kierunkiem Heleny Oleskiej i Adama Didura. W czasie wojny pracował fizycznie, a przed ponownym...
31 gru 2025842
Stworzył wiele obrazów przedstawiających okres wojen napoleońskich i Powstania Listopadowego (m.in. dzieła "Sowiński na szańcach Woli" czy "Olszynka Grochowska"). Jego autorstwa są też słynne "Orlęta Lwowskie - obrona cmentarza", "Szarża pod Rokitną" i wiele innych ponadczasowych dzieł. Malował również scenki...
30 gru 2025825
1888 – urodził się Eugeniusz Kwiatkowski - przedwojenny wicepremier, minister skarbu. Autor i koordynator budowy Centralnego Okręgu Przemysłowego i portu w Gdyni.
Dzieciństwo spędził w Czernichowcach pod Zbarażem. Studiował na Politechnice Lwowskiej. Członek organizacji Zet i Zarzewie, a następnie Polskich Drużyn...
29 gru 2025800
1892 – urodziła się Jadwiga Karolina Żak - błogosławiona, zakonnica, nauczycielka i wychowawczyni Gimnazjum Nazaretanek w Stryju. Zamordowana przez gestapo pod Nowogródkiem.
Siostra Jadwiga Karolina Żak przybyła do Nowogródka w 1936 roku. Pracowała jako nauczycielka i wychowawczyni w internacie. Po wybuchu wojny...
28 gru 202554
I wojna światowa i późniejsza wojna domowa, która wybuchła po przewrocie bolszewickim w 1917 roku, a także wojna polsko-bolszewicka, doprowadziły do zniszczenia infrastruktury, głodu i masowych migracji, co przyczyniło się do rozprzestrzeniania się chorób.
Przemieszczanie się uchodźców i głodującej ludności z...
28 gru 20251031
1894 – zmarł Henryk Rodakowski - polski malarz romantyczny. Mieszkał m.in. w majątku Pałahicze koło Stanisławowa oraz w Bortnikach koło Chodorowa we Lwowskiem. Urodzony w 1823 r. we Lwowie.
1866 – urodził się Szymon Askenazy - polski historyk, profesor Uniwersytetu Lwowskiego. Twórca lwowskiej szkoły historycznej...
27 gru 2025868
1459 – urodził się Jan I Olbracht - król Polski. Znany ze zwycięstw nad Tatarami na Kresach ale i z zakończonej klęską wyprawy do Mołdawii.
Za panowania swego ojca - Kazimierza Jagiellończyka - pełnił w latach 1486-90 funkcję namiestnika królewskiego na Rusi, gdzie odznaczył się pokonując w 1487 r. Tatarów pod...
26 gru 202575
Wschodnie Kresy Rzeczypospolitej przez całą swoją historię znajdowały się na skrzyżowaniu dwóch światów, dwóch kultur i ideologii, stanowiąc unikatową strefę interakcji między cywilizacją prawosławno-bizantyjską a rzymskokatolicką. To zadecydowało o wyjątkowej kulturowej i historycznej tego regionu w...
26 gru 2025601
Bitwa toczyła się w straszliwych warunkach atmosferycznych podczas burz śniegowych i wielkich roztopów, w marznącym deszczu i błocie. Straty obu stron były bardzo wysokie i trudne do precyzyjnego oszacowania. Francuzi stracili ok. 1.500 – 7.000 zabitych, rannych i wziętych do niewoli, Rosjanie - 3.500 – 5.000. Była to...
25 gru 20251099
1893 – urodził się Mieczysław Smorawiński - polski generał, uczestnik walk o niepodległość, zamordowany w Katyniu.
Studiował w Szkole Politechnicznej we Lwowie. Należał do lwowskich Drużyn Strzeleckich. W 1919 r. walczył na froncie polsko-ukraińskim. Dowodził 4 Pułkiem Piechoty Legionów, a następnie IV Brygadą...
24 gru 2025790
1798 - w Zaosiu lub w Nowogródku urodził się Adam Bernard Mickiewicz - największy polski poeta, wieszcz narodowy.
Jego ojcem był Mikołaj Mickiewicz herbu Poraj, adwokat sądowy w Nowogródku i komornik miński, matka - Barbara z Majewskich, córka ekonoma z pobliskiego Czombrowa, pochodząca z konwertowanej na...