Leon Wasilewski. Fot. Wikipedia/Domena publiczna
1870 – urodził się Leon Wasilewski, pochodzący z Witebszczyzny bliski współpracownik Józefa Piłsudskiego, działacz PPS, architekt przedwojennej polskiej polityki wschodniej.
Wasilewski działał w PPS w Galicji, a potem przez kilka lat w Londynie wydawał pismo „Przedświt”. Należał do Polskiej Organizacji Wojskowej. W listopadzie 1918 r. został pierwszym ministrem spraw zagranicznych odrodzonej Rzeczypospolitej. Po zawarciu Traktatu Ryskiego kończącego wojnę z bolszewikami (Wasilewski uczestniczył w rokowaniach pokojowych) przewodniczył polskiej komisji do spraw delimitacji granicy wschodniej.
Dla nas ważne jest, że Wasilewski – działacz ruchu prometejskiego – był zwolennikiem budowy federacji Polski, Litwy i Białorusi oraz sojuszu z niepodległą Ukrainą. Sprzeciwiał się polonizacji Białorusinów i Ukraińców. W II RP zajmował się pracą naukową – był prezesem Instytutu Badania Najnowszej Historii Polski, założył pismo „Niepodległość”, na początku lat 30-ch stanął na czele Instytutu Badań Spraw Narodowościowych.
Zmarł 10 grudnia 1936 r. w Warszawie. Niestety, córka się Leonowi Wasilewskiemu nie udała – w odróżnieniu od ojca Wanda Wasilewska nie patrzyła z Warszawy na Wschód tylko z Moskwy na Zachód…
1654 – Hetman Wielki Litewski Janusz Radziwiłł, który 12 dni wcześniej pobił Rosjan pod Szkłowem, został rozbity pod Szepielewiczami. Rosjanie zdobyli tereny po Berezynę i Dźwinę, ludność cywilna tłumnie uciekła do Wilna.
1675 – Jan III Sobieski pokonał Tatarów w bitwie pod Lwowem, zwanej też bitwą pod Lesienicami. Przeczytaj więcej o wielkich zwycięstwach Sobieskiego.
1863 – Powstanie Styczniowe: klęska powstańców w bitwie pod Fajsławicami.
1937 – we Lwowie zmarł Edward Porębowicz – polski historyk literatury, krytyk literacki, tłumacz. Profesor i rektor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Badał twórczość trzech wieszczów, pisywał wnikliwe recenzje. Urodzony w 1862 r. W 1920 r. został członkiem czynnym Towarzystwa Naukowego we Lwowie, a w 1936 r. otrzymał nagrodę literacką Lwowa. Jego dorobek naukowy jest imponujący. Pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie.
1966 – w Buckley zmarł Tadeusz Bór-Komorowski – polski generał, polityk, komendant główny AK, Naczelny Wódz, premier Polski na uchodźstwie. Uczestnik wojny polsko – bolszewickiej, dowódca 12 Pułku Ułanów Podolskich. Ukończył Politechnikę Lwowską. Urodzony w 1895 r. w majątku w powiecie Brzeżany. Przeczytaj więcej o Tadeuszu Borze-Komorowskim.
1991 – proklamowano niepodległość Ukrainy (od ZSRR).
Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 24 sierpnia
