16 października 1978 w ósmym głosowaniu kardynał Karol Wojtyła został wybrany na papieża. Jego kandydaturę poparło co najmniej 99 kardynałów na 111 głosujących. Przybrał imię Jana Pawła II.
Do formalnej inauguracji pontyfikatu doszło w trakcie mszy św. na placu św. Piotra 22 października 1978.
Jan Paweł II był pierwszym papieżem z Polski i pierwszym po 455 latach biskupem Rzymu nie pochodzącym z Włoch. Pontyfikat rozpoczął w wieku 58 lat, co znaczyło, że jest najmłodszym papieżem od czasu wyboru Piusa IX w 1846, który w chwili wyboru miał 54 lata.
Pontyfikat Jana Pawła II charakteryzował się podróżami zagranicznymi. Odbył ich 104, odwiedzając wszystkie zamieszkane kontynenty.
23-27 czerwca 2001 roku na zaproszenie ukraińskich władz i hierarchów katolickich złożył wizytę apostolską na Ukrainie. Była to jego 94. zagraniczna podróż, jedyna na ziemię ukraińską.
Celem wizyty było wsparcie tamtejszych katolików i kontynuowanie dialogu ekumenicznego. Jan Paweł II odwiedził Kijów i Lwów. W nabożeństwach łącznie uczestniczyło ponad 1,6 mln pielgrzymów. Podczas liturgii we Lwowie papież beatyfikował 28 osób – 27 męczenników greckokatolickich oraz siostrę Michalinę Jozafatę Hordaszewską.
