17 listopada w Historii Kresów

Portret Katarzyny II w wieku 50 lat, autorstwa Jana Chrzciciela Lampiego/ Domena publiczna

1796 – zmarła Katarzyna II – caryca Rosji urodzona w 1729 r. w Szczecinie. Pozbawiła Polaków niepodległości na 123 lata.

Faktycznie była to Niemka – księżniczka anhalcka Zofia Fryderyka Augusta, wydana za późniejszego cara Piotra III. Rządziła krajem żelazną ręką, podporządkowując sobie stopniowo także Rzeczpospolitą, m.in. osadzając na polskim tronie swojego kochanka Stanisława Augusta Poniatowskiego. W okresie jej panowania Rosja uczestniczyła w trzech kolejnych rozbiorach Polski, pokonała polskie wojska, obaliła Konstytucję 3 Maja i stłumiła Insurekcję Kościuszkowską. Przypomnijmy co straciliśmy w wyniku działań tej strasznej kobiety i jej następców:

w I rozbiorze – Inflanty Polskie oraz wschodnie, peryferyjne krańce Rzeczypospolitej za Dnieprem, Drucią i Dźwiną (województwa: mścisławskie, witebskie i połockie oraz część mińskiego i inflanckiego);

w II rozbiorze – rozległe tereny na wschód od Pińska, Niemna i Zbrucza (województwa: kijowskie, bracławskie, część podolskiego, wschodnią część wołyńskiego i brzeskiego, mińskie i część wileńskiego);

w III rozbiorze – Litwę, Grodzieńszczyznę i zachodnią część Wołynia.

W 1807 r. Rosja dodatkowo przejęła od Prus obwód białostocki, a po upadku Księstwa Warszawskiego całe jego terytorium oprócz departamentu bydgoskiego i poznańskiego.

1891 – we Lwowie urodził się Stanisław Darski – polski prawnik, ekonomista, tenisista, polityk, minister żeglugi, profesor PAN. Ukończył Uniwersytet Jana Kazimierza i Akademię Handlową we Lwowie. Obrońca Lwowa 1918-1919. Zmarł w 1983 r.

1905 – urodził się Adam Ważyk – polski poeta, prozaik, eseista, tłumacz. W czasie wojny przebywał we Lwowie. Entuzjasta wcielenia ziem polskich do sowieckiej Ukrainy. 19 listopada 1939 r. podpisał oświadczenie pisarzy polskich witające przyłączenie Zachodniej Ukrainy do Ukrainy Radzieckiej. Publikował m.in. w sowieckiej gadzinówce “Czerwony Sztandar”. W latach 1942-44 w Polskich Siłach Zbrojnych w ZSRR. Zmarł w 1982 r.

1913 – urodził się Aleksander Bardini – polski aktor żydowskiego pochodzenia. Okupację spędził we Lwowie, gdzie pracował jako aktor i reżyser w Polskim Teatrze Dramatycznym (pod okupacją sowiecką). Pod okupacją niemiecką uciekł z lwowskiego getta. W 1945 r. przeniósł się z lwowskim zespołem teatralnym do Katowic. W PRL stworzył szereg kreacji i kształcił młodych aktorów w warszawskiej PWST. Zmarł w 1995 r.

1922 – we Lwowie urodził się Kazimierz Koszutski – polski pisarz, autor audycji radiowych.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 17 listopada

Nie przegap w tym temacie:

16 listopada w Historii Kresów 12 listopada w Historii Kresów 3 listopada w Historii Kresów