VII Katyński Marsz Cieni w Warszawie, zorganizowany z okazji obchodów Dnia Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej (2014). Fot: Mateusz Opasiński/ Wikipedia
W niedzielę (13 kwietnia 2025 roku) w 85. rocznicę Zbrodni Katyńskiej o godzinie 15.00 spod byłej siedziby Muzeum Wojska Polskiego (Aleje Jerozolimskie 3) wyruszyło kilkuset rekonstruktorów z różnych stron Polski, aby przejść w milczeniu ulicami Warszawy w XVIII Katyńskim Marszu Cieni.
13 kwietnia 1943 r. o zbrodni dokonanej przez Sowietów usłyszał cały świat. Tego dnia Niemcy ogłosili informację o odkryciu w lesie pod Katyniem grobów polskich oficerów. Trzy lata wcześniej, wiosną 1940 r., na mocy decyzji najwyższych władz Związku Sowieckiego, zamordowano ponad 20 tys. żołnierzy Wojska Polskiego oraz policjantów – jeńców wojennych zatrzymanych po wkroczeniu Armii Czerwonej do Polski 17 września 1939 r. Byli wśród nich oficerowie, podoficerowie, szeregowcy, w tym rezerwiści stanowiący część elity II Rzeczypospolitej: lekarze, prawnicy, inżynierowie.
Ofiary chowano w masowych grobach, oprócz lasu katyńskiego były to miejscowości Miednoje, Piatichatki, Bykownia i inne miejsca na terytorium Związku Sowieckiego.
Sowieci przez 50 lat ukrywali prawdę o dokonanej przez siebie zbrodni. W ślad za nimi kłamstwo dotyczące sprawców mordu na polskich elitach powielały władze Polski Ludowej.
Kłamstwo katyńskie nazywane jest kłamstwem założycielskim PRL.
„Tak jak kłamstwo katyńskie było fundamentem PRL, tak prawda o Katyniu jest fundamentem wolnej Rzeczpospolitej” – podkreślił śp. prezydent Lech Kaczyński w przygotowanym przez siebie przemówieniu, które miał wygłosić podczas obchodów 70. rocznicy zbrodni na katyńskim cmentarzu.
Kłamstwo katyńskie przegrało z prawdą, o którą w czasach zniewolenia komunistycznego walczyły rodziny poległych, a także kolejne pokolenia odważnych historyków, nauczycieli, wydawców podziemnych czasopism, opozycjonistów z czasów PRL. Oficjalnie jego kres nastąpił 13 kwietnia 1990 r., kiedy to Związek Sowiecki przyznał się do popełnienia zbrodni, przekazując Polsce część dokumentów z lat 40.
Wśród ofiar zbrodni katyńskiej znaleźli się także posłowie na Sejm II Rzeczypospolitej. Jerzy Machlejd, poseł V kadencji, Henryk Trębicki poseł V kadencji, Władysław Szczypa, poseł IV kadencji, Jan Slaski, poseł IV kadencji, senator V kadencji, Józef Sowa, poseł V kadencji.
Prezydent Andrzej Duda w Krakowie upamiętnił 85. rocznicę Zbrodni Katyńskiej i uczcił pamięć Ofiar – Chciano ich zetrzeć, z życia i z pamięci. Zdołali ich zamordować, ale nigdy nie zdołali wydrzeć z pamięci najbliższych i z pamięci naszego narodu ich niezwykłej, bohaterskiej postawy – podkreślił.
Uczczenie przez Prezydenta RP Dnia Pamięci Ofiar Zbrodni Katyńskiej. Fot: Łukasz Błasikiewicz/KPRP
– To było ludobójstwo – bo mordowano z premedytacją ważną część polskiej elity. To byli ludzie z wyższym wykształceniem, to była polska inteligencja. Zostali brutalnie zamordowani – powiedział prezydent RP.
Przypomniał, że zamordowanych zostało ponad 22 tysiące polskich oficerów, w większości strzałem w tył głowy. – Żołnierzy, którzy bronili swojej ojczyzny – najpierw przed napaścią Hitlerowskich Niemiec, od 1 września 1939 roku, a potem przed zdradziecką napaścią Armii Czerwonej, wojska sowieckiego na polecenie Stalina, na mocy paktu Ribbentrop–Mołotow – dodał.
– Chciano ich zetrzeć, z życia i z pamięci. Zdołali ich zamordować, ale nigdy nie zdołali wydrzeć z pamięci najbliższych i z pamięci naszego narodu ich niezwykłej, bohaterskiej postawy. Tego, że nie dali się złamać, tego że nie poszli na współpracę. Tego, że pozostali dumnymi polakami i patriotami do samego końca, do ostatniej chwili swojego życia – podkreślił Prezydent Andrzej Duda.
Wskazał, że dziś otwarcie mówimy o prawdzie historycznej. Ta prawda historyczna kosztuje, kosztowała przez dziesięciolecia tych, którzy o niej mówili – prześladowania, więzienie, w czasach, kiedy tu była dominacja Rosji Sowieckiej.
– Zapłaciliśmy wreszcie za tą prawdę straszliwą cenę jako naród, 15 lat temu, kiedy nasi rodacy, także przedstawiciele rodzin katyńskich w ramach delegacji polskiej, na czele z Prezydentem Lechem Kaczyńskim i jego Żoną, podróżowali by w 70. rocznicę oddać hołd w Katyniu – powiedział Prezydent RP.
– Nigdy nie zapomnimy. Nie wolno nam zapomnieć, bo tamta ofiara którą ponieśliśmy 15 lat temu tylko wzmacnia nasz obowiązek pamiętania o ofiarach zbrodni katyńskiej, o tamtym ludobójstwie, o polskich oficerach, o ich bohaterstwie – podkreślił.
Kresy24.pl za sejm.gov.pl
