Photo by Olga Posaškova, Office of the Seimas
Sejm Republiki Litewskiej tuż przed końcem swojej kadencji zajmie się opracowaniem aktów prawnych dotyczących m.in. ochrony mniejszości narodowych.
Jak informuje portal radia Znad Wilii, litewscy parlamentarzyści podczas sesji wiosennej (prawdopodobnie w maju tego roku) podejmą dyskusję nad projektem ustawy, który ma na celu zdefiniowanie pojęć mniejszości narodowych i wspólnot oraz miałby zapewnić reprezentację i udział wspólnot narodowych w życiu publicznym. Planowane są istotne zmiany, które mają zagwarantować udział mniejszości narodowych w procesie politycznym oraz ochronę ich praw.
Portal zwraca uwagę, że od długiego czasu brakowało przejrzystej regulacji prawnej dotyczącej mniejszości narodowych. Nowa ustawa miałaby na celu zmianę tego stanu rzeczy i gwarantowałaby ochronę praw mniejszości narodowych oraz ich udział w życiu społecznym i politycznym.
Warto podkreślić, że projekt ustawy nie jest ogólnodostępny, a mimo to spotyka się on z dużym zainteresowaniem społeczności polskiej na Litwie. Aktualnie ciężko wypowiadać się na temat całego projektu ustawy, bo nie jest on udostępniony opinii publicznej, natomiast informacje płynące z mediów na temat poszczególnych zagadnień poruszanych w tekście są obiecujące.
Od dawna oczekiwano takiego kroku, który może przyczynić się do wzmocnienia integracji społeczności mniejszościowych oraz promowania ich tożsamości kulturowej i językowej. Europejska Fundacja Praw Człowieka (EFHR) często zwracała uwagę na konieczność przyjęcia ustawy o mniejszościach narodowych. Poprzednia przyjęta jeszcze w 1989 r., która została pozytywnie oceniana przez litewskich Polaków wygasła 1 stycznia 2010 r. Obecnie na Litwie nie ma żadnej konkretnej ustawy regulującej prawa osób należących do mniejszości narodowych oraz obowiązki państwa w zakresie tworzenia warunków do zachowania i promowania tradycji, tożsamości kulturowej, językowej i religijnej mniejszości narodowych.
O potrzebie wprowadzenia takich regulacji prawnych mówiono od dawna. EFHR niejednokrotnie informowała o tym z jakimi problemami borykają się mniejszości narodowe na Litwie.
Przypominamy również, że Europejska Fundacja Praw Człowieka złożyła niedawno raport alternatywny w sprawie wdrażania Konwencji Ramowej o ochronie mniejszości narodowych na Litwie (https://www.efhr.eu/2023/09/27/efhr-zlozyla-do-rady-europy-raport-alternatywny-w-sprawie-wdrazania-konwencji-ramowej-o-ochronie-mniejszosci-narodowych-na-litwie/). Raport ten uwidacznia sytuację mniejszości narodowych na Litwie oraz ocenia implementację Konwencji Ramowej. Głównym wnioskiem rysującym się na kanwie tego raportu, który ma zostać rozpatrzony w obliczu nadchodzących zmian legislacyjnych jest brak systemowych rozwiązań prawnych z zakresu mniejszości narodowych. Na problem ten zwracał uwagę również Komitet Narodów Zjednoczonych zalecając Litwie „podjęcie pilnych działań w celu pełnej ochrony mniejszości narodowych, w tym ich języka, religii, kultury i tożsamości”. Niewątpliwie prawnomiędzynarodowa presja przynosi oczekiwane skutki w postaci zmian legislacyjnych, które rozszerzą ochronę mniejszości narodowych.
Polacy na Litwie liczą, że wprowadzenie nowej ustawy o mniejszościach narodowych byłoby kluczowym krokiem w celu zapewnieniu ochrony praw mniejszości narodowych na Litwie i ich równego traktowania.
ba za zw.lt
