Pałac Massalskich w Grodnie Fot. planetabelarus.by
Władze Grodna po raz czwarty próbują sprzedać jeden z najstarszych budynków w Grodnie. Ten wyjątkowy obiekt przy ul. Zamkowej 5 w centrum Grodnie to dawny Pałac Massalskich, w którym jeszcze kilka lat temu mieścił się akademik Grodzieńskiego Uniwersytetu Medycznego.
Pałac jest pomnikiem chronionym przez państwo, a jego cena wywoławcza na aukcji wyniesie równowartość zaledwie 3,5 miliona złotych.
Grodzieńskie Centrum Nieruchomości poinformowało, że aukcja zaplanowana jest na 16 lutego.
Karta obiektu zawiera informację o tym, że kamienica została wybudowana w 1882 roku, lecz prawdopodobnie to jest data jednej z przebudów. Niektórzy historycy uważają, że kamienica Massalskich mogła powstać obok pałacu Massalskich w pierwszej połowie XVIII w., a może i wcześniej – w 1643 roku. Powierzchnia pałacu wynosi 2 200 metrów kwadratowych.
Są w nim ogrzewanie, woda, elektryczność i kanalizacja. Od lat 70. XX wieku w budynku mieścił się akademik uniwersytetu medycznego, jednak w 2020 r. podjęto decyzję o sprzedaży obiektu, lokatorom podziękowano.
Dziedziniec pałacu Massalskich w Grodnie Fot. Wieczernij Grodno
Jak pisze Marta Tyszkiewicz na portalu znadniemna.pl, dawni właściciele pałacu to książęcy ród Massalskich, wywodzący się od czernichowskiej gałęzi dynastii Rurykowiczów. Część rodu, która osiadła na Litwie, w okolicach Grodna, z czasem rozszczepiła się na kilka gałęzi. Do największego znaczenia doszła linia „na Olekszycach”, której wybitnym przedstawicielem był Fiedor, marszałek dworu książęcego w 1582 r. W XVIII wieku linia ta wydała kilka wybitnych postaci, które zasłużyły się w dziejach kraju, a wśród nich, Michała Józefa Massalskiego (zm. w 1768), hetmana wielkiego litewskiego, kasztelana wileńskiego i hetmana polnego litewskiego od 1744 roku, marszałka Trybunału Wielkiego Księstwa Litewskiego w 1741 roku, marszałka sejmu konwokacyjnego 1733 roku w Warszawie, starosty radoszkowickiego i grodzieńskiego, pułkownika powiatu grodzieńskiego w 1733 roku.
Drugi znany przedstawiciel tego rodu książę Antoni Stanisław Massalski (ur. 1821 w latach 40. XIX w. był sekretarzem gubernialnym w Grodnie. Za udział w Powstaniu Styczniowym Antoni Stanisław został pozbawiony majątku Masalany i zesłany do Chełmogór w obwodzie archangielskim. Żona Helena wraz z dziećmi podążyła za nim. Książę Antoni Stanisław Massalski spędził na zesłaniu 30 lat, wrócił do Polski dopiero w 1893 roku. Po powrocie, jeszcze na kilka miesięcy, w kajdanach zesłańczych osadzono go w Cytadeli. Umarł dwa lata po zwolnieniu.
Massalscy mieli w mieście dwa pałace oznaczone na planie Grodna z 1753 roku.
Aukcja, którą zapowiedziano na 16 lutego, będzie już trzecią w ciągu ostatniego półtora roku. W porównaniu z poprzednią aukcją cena jest niższa o 30%. Kamienica Massalskich znajduje się pod ochroną państwa, więc właściciel ma obowiązek w ciągu dwóch lat przedstawić projekt rekonstrukcji, która ma się skończyć cztery lata po kupnie kamienicy.
Marta Tyszkiewicz
oprac. ba za znadniemna.pl
