Budynek Polskiej Macierzy Szkolnej w Grodnie!. Fot: wb24.org
Potwierdziły się przypuszczenia. Budynek w centrum Grodna, który od 30 lat służył Polakom z Białorusi i wszystkim tym, którzy pragnęli poznać język i kulturę polską, został zajęty przez Konsulat Generalny Rosji w Grodnie.
Jak poinformował portal hrodna.live, od dziś, 24 marca, Konsulat Generalny Rosji przyjmuje interesantów przy ul. Gorodniczańskiej 40. 22 marca br. taka informacja pojawiła się na kanale Telegram rosyjskiej placówki.
Wcześniej przy ul. Gorodniczańskiej 40 mieściła się siedziba polskiej organizacja społecznej „Polska Macierz Szkolna” oraz Liceum im. Elizy Orzeszkowej – największa na świecie polska szkoła niepubliczna, gdzie nauczano języka polskiego. Warto podkreślić, że działalność placówki odbywała się dzięki finansowemu wsparciu polskiego podatnika.
Organizacja została zlikwidowana przez białoruskie władze w 2022 roku, a budynek skonfiskowany. W 2023 roku nieruchomość została zakupiona przez nowego właściciela.
Według portalu Hrodna.life nabywcą była grupa spółek Spectrum. Później jednak zmienił się właściciel, a w pobliżu budynku zauważono elementy infrastruktury, tj. budka dla ochrony przy wejściu, ogrodzenie i system monitoringu. Wkrótce po tym w Grodnie zaczęły krążyć spekulacje, że w byłej siedzibie polskiej organizacji powstanie konsulat Rosji.
Polska Macierz Szkolna to jedna z najstarszych organizacji polskich na Białorusi, założona w 1995 roku. Głównym celem organizacji było „szerzenie oświaty polskojęzycznej na terenie Białorusi w duchu narodowym, chrześcijańskim i obywatelskim”. Przy jej grodzieńskiej siedzibie działały liczne inicjatywy edukacyjne i społeczne, w tym Wspólnota „Młoda Polonia”, Klub Stypendystów „Semper Polonia” oraz Klub Kobiet „Grodnianka”. Istotnym elementem działalności Macierzy było także Liceum Społeczne im. Elizy Orzeszkowej.
W budynku mieściła się polska biblioteka, Uniwersytet Trzeciego Wieku, oraz inne polskie inicjatywy społeczne.
Ponadto Macierz organizowała w swojej siedzibie konferencje metodyczne dla nauczycieli szkół średnich i przedszkoli oraz konkursy dla dzieci i młodzieży.
Represje wobec polskiej organizacji rozpoczęły się w 2021 roku. Powodem prześladowań była rzekoma nielegalna działalność w sferze edukacyjnej. Organizacja została wówczas ukarana grzywną w wysokości 300 tys. rubli (ok. 100 tys. USD), po czym organy podatkowe naliczyły kolejne karne sankcje wysokości 500 tys. rubli z tytułu „niezapłaconych” podatków.
Pod presją władz, aby móc prowadzić działalność edukacyjną, Macierz została zmuszona do zarejestrowania nowego podmiotu prawnego. Taki zabieg ostatecznie nie pomógł w uratowaniu Liceum i samej Macierzy, podobnie jak nie pomogło Polakom zapłacenie grzywny. „Polska Macierz Szkolna” na Białorusi i wszystkie działające przy niej struktury zostały zlikwidowane w 2022 roku.
Wkrótce po tym, w 2023 roku, nieruchomości ufundowane dla polskiej organizacji na Białorusi z polskich środków budżetowych, zarządzanych przez Stowarzyszenie „Wspólnota Polska”, a także z pieniędzy, pochodzących ze zbiórki polonijnej, zostały przez władze skonfiskowane i wystawione na sprzedaż.
ba za wb24.org/hrodna.life/glosznadniemna.pl
