“Naród, który nie szanuje swej przeszłości, nie zasługuje na szacunek teraźniejszości i nie ma prawa do przyszłości”. Te słowa przypisywane Józefowi Piłsudskiemu są coraz bardziej aktualne.
W Polsce bohater musi być bezwarunkowo martwy, najlepiej od dawna. I najlepiej, żeby zginął w jakiejś przegranej bitwie. Żywi bohaterowie wywołują bowiem niejasne poczucie winy i wyrzuty sumienia z tyłu głowy, że samemu niewiele lub nic się dla swojej ojczyzny nie robi.
A ponieważ nikt nie lubi takiego dyskomfortu, więc żeby poczuć się lepiej, najlepiej bohatera opluć, spotwarzyć lub zrobić z niego frajera. A za obowiązujący wzorzec społeczny uznać prostackie szydzenie z własnego kraju i z własnych korzeni, co ma dowodzić “nowoczesności”.
Wtedy można poczuć przynależność do “postępowej większości”, w odróżnieniu od “zacofanych narodowych troglodytów”. I żadnych rozterek. Nie jestem bohaterem bo bohaterstwo to obciach. Już Hegel zauważył, że “dla kamerdynera nikt nie jest bohaterem. Nie dlatego, że to nie jest bohater, lecz dlatego, że tamten jest kamerdynerem”.
To mniej więcej ten sam powód, dla którego najsilniejszy elektorat negatywny w Polsce mają politycy, którzy mówią, że “coś trzeba”, że człowiek powinien wykazywać się solidaryzmem społecznym, znać własną historię i dbać o własną tożsamość.
W odróżnieniu od tych polityków, którzy mówią, że “nic nie trzeba”, luzik, baw się, rząd i Unia Europejska za ciebie pomyślą i wszystko załatwią. A i własnej historii nie musisz znać, bo to też obciach. Więc jeśli w szkole cię jej nie nauczyli, a tak jest najczęściej, to żaden problem.
Zawsze możesz zresztą posłuchać popularnych w ostatnim czasie historyków-opluwaczy, którzy z kwestionowania wszelkich narodowych autorytetów i bohaterskich dokonań zrobili sobie całkiem intratny biznes. Oni ci niezbicie i naukowo dowiodą, że to wszystko nic nie było warte.
I w warunkach pokoju to się nawet sprawdza. Gorzej, kiedy dochodzi do wojny lub innego narodowego nieszczęścia. Wtedy nagle okazuje się, że cały ten luzik jest g… wart i przed niczym nie chroni. I gwałtownie wzrasta zapotrzebowanie na żywych bohaterów, którzy są gotowi narażać życie, żeby nas bronić.
Pod tym względem my – Polacy bardzo różnimy się od Ukraińców. U nich kiedyś wystarczyło, że kozak zręcznie machnął szabelką lub hardo postawił się wrogowi i już było małe święto. Nosili go na rękach i wiwatowali: Hurra, mamy bohatera! Kto następny?
Gorzej, że ostatnio wybierają sobie na bohaterów strasznych parszywców z ubiegłego wieku, ale to już inna historia. Za to rzeczywiste wyczyny bojowe w obecnej wojnie, a na polu walki nigdy ich przecież nie brakuje, są powszechnie doceniane i stawiane za wzór.
Oczywiście nie każdy Ukrainiec to wojenny bohater – 650 tys. młodych mężczyzn zbiegłych za granicę przed służbą wojskową o czymś jednak świadczy (u nas byłoby mniej?). Ale żadnemu z nich nie przyjdzie do głowy, żeby ze swojego tchórzostwa i dezercji czynić jakiś powód do dumy i szkalować tych, którzy walczą. Raczej wolą po cichu przeczekać i nie rzucać się w oczy.
A u nas? U nas im mniej ktoś daje z siebie społeczeństwu, tym większą ma skłonność do opluwania tych, którzy coś robią. Jeśli pojawiłby się jakiś bohater, to natychmiast zaczęłaby się rozkmina, że to bez sensu, że machnął szablą nie w tę stronę, co trzeba, że pewnie miał w tym jakąś prywatną korzyść, że niepotrzebnie prowokuje wroga, a powinien cicho siedzieć, itp.
Oczywiście Polska, w odróżnieniu od Ukrainy, nie jest w stanie wojny i oby nie była. Ale tego nikt nie może zagwarantować. I tu rodzi się niepokojące pytanie: czy gdyby – nie daj Boże – do czegoś doszło, to czy ci, którzy dziś plują na własny kraj i jego bohaterów, będą skłonni go bronić?
KAS
