Fot. naszapamiec.pl
Zespół Biura Poszukiwań i Identyfikacji Instytutu Pamięci Narodowej (IPN) przeprowadził pierwsze prace sondażowe na terenie Kalwarii Wileńskiej w miejscu wskazywanym jako mogiła polskich żołnierzy poległych w bitwie pod Krawczunami 13 lipca 1944 r.
Celem prac jest weryfikacja, czy na badanym obszarze pozostają szczątki, które nie zostały ekshumowane w 1979 roku. Badania historyczne i relacje świadków wskazują, iż w tym miejscu pochowano kilkudziesięciu żołnierzy Armii Krajowej poległych w ramach operacji „Ostra Brama” w bitwie pod Krawczunami. Przypuszcza się, że w trzech zbiorowych mogiłach, zlokalizowanych przy figurze Matki Boskiej, pochowano pierwotnie od 30 do 76 osób.
W latach 60-tych XX wieku Rosjanie wysadzili w powietrze część kaplic kalwaryjskich, a wraz z nimi zniszczono wspomnianą figurę.
W 1979 roku w tym miejscu została przeprowadzona ekshumacja, a szczątki przeniesiono do mogiły na cmentarzu przy kościele kalwaryjskim. Zachodzą jednak uzasadnione podejrzenie, iż mogiły zostały ekshumowane częściowo i w pierwotnym miejscu wciąż mogą pozostawać szczątki polskich żołnierzy. W 1992 roku wybudowano istniejące do dziś upamiętnienie, a na kamiennych tablicach umieszczono nazwiska lub pseudonimy 40 żołnierzy.
Pracownicy Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN, na podstawie przeprowadzonych kwerend, ustalili nazwiska kolejnych ofiar, które nie zostały uwzględnione na upamiętnieniu.
W związku z powyższym, w oparciu o starania rodzin poległych żołnierzy oraz władz państwowych RP, podjęto decyzję o rozpoczęciu działań zmierzających do przebadania omawianego miejsca i ustalenia czy wciąż pozostają tam szczątki polskich żołnierzy.
Prace sondażowe przeprowadzone w tym tygodniu pozwoliły ustalić, że groby żołnierzy znajdują się nie pod dzisiejszym upamiętnieniem, ale poza jego obrębem. Ujawniono również fundamenty zniszczonej figury Matki Boskiej. Instytut Pamięci Narodowej w najbliższym czasie planuje kontynuację badań archeologicznych na terenie Kalwarii Wileńskiej.
RTR na podst. Biuro Poszukiwań i Identyfikacji IPN
