Trump w kopalni. Fot. ilustracyjna/ ideogram.ai
Nowa wersja umowy dotyczącej ukraińskich zasobów mineralnych dowodzi, że władze USA zamierzają przejąć wszystkie ukraińskie zasoby i zablokować Europie dostęp do nich. Poinformowała o tym agencja „Bloomberg”.
Według projektu dokumentu, do którego dotarli dziennikarze, administracja Trumpa domaga się „prawa pierwokupu” w przypadku inwestycji we wszystkie projekty infrastrukturalne i wydobywcze w ramach umowy o partnerstwie z Ukrainą.
„Jeśli zostanie przyjęta, umowa o partnerstwie da Stanom Zjednoczonym szerokie uprawnienia do kontrolowania inwestycji na Ukrainie w ramach projektów obejmujących drogi i koleje, porty, kopalnie, ropę, gaz i inne kluczowe minerały. Oznaczałoby to bezprecedensową ekspansję wpływów gospodarczych USA w największym kraju Europy pod względem powierzchni lądowej, tuż przed przystąpieniem do UE” – czytamy w materiale.
Administracja Trumpa uzasadnia swoje prawo do tak luksusowych warunków pomocą militarną i finansową dla Ukrainy podczas pełnoskalowej inwazji rosyjskiej.
Obecnie trwają dyskusje nad szczegółami umowy, a ostateczna wersja projektu może znacząco różnić się od obecnej. Jak powiedział agencji „Bloomberg” informator zaznajomiony ze sprawą, Ukraina najprawdopodobniej odpowie na dokument USA, wprowadzając w tym tygodniu własne poprawki.
Zgodnie z obecnym projektem dokumentu Stany Zjednoczone miałyby mianować trzech z pięciu członków zarządu wspólnego funduszu inwestycyjnego, co dałoby im faktyczną kontrolę nad funduszem.
Ukraińskie władze będą musiały inwestować w fundusz 50% dochodów ze wszystkich nowych projektów wydobycia zasobów naturalnych i infrastruktury. W dokumencie stwierdzono, że Stany Zjednoczone będą miały prawo do wszystkich zysków plus 4% rocznych zysków, dopóki nie spłaci wszystkich wydatków na pomoc dla Ukrainy od 2022 r.
Ukraina będzie zobowiązana do przedkładania funduszowi do oceny wszystkich projektów inwestycyjnych. Ukraińskie władze nie będą mógły przez co najmniej rok oferować odrzuconych projektów innym stronom na „znacznie lepszych” warunkach.
Ponadto, zgodnie z projektem, rząd USA będzie miał prawo kupować ukraińskie metale, minerały, ropę naftową i gaz na warunkach komercyjnych przed innymi nabywcami, niezależnie od tego, czy fundusz sfinansował dany projekt.
Umowa, która nie ma ograniczenia czasowego, zabrania również Ukrainie sprzedaży ważnych minerałów krajom, które są „strategicznymi konkurentami” Stanów Zjednoczonych.
Przypomnijmy, w lutym br. Ukraina i Stany Zjednoczone osiągnęły wstępne porozumienie w sprawie umowy o wydobyciu surowców mineralnych, która przewiduje utworzenie wspólnego funduszu inwestycyjnego na rzecz eksploatacji ukraińskich złóż surowców naturalnych. Podpisanie umowy nie doszło jednak do skutku z powodu kłótni między prezydentami Ukrainy i Stanów Zjednoczonych w Gabinecie Owalnym Białego Domu.
Stany Zjednoczone niedawno przekazały Ukrainie nową wersję umowy, która przewidywała kontrolę nad ukraińskimi zasobami mineralnymi bez udzielania gwarancji bezpieczeństwa. Ukraińscy politycy wyrazili zaniepokojenie tą propozycją, postrzegając ją jako krok wstecz.
Ponadto USA zaproponowały włączenie Zaporoskiej Elektrowni Atomowej do szerszego porozumienia gospodarczego, co wzbudziło dodatkowe obawy dotyczące suwerenności Ukrainy nad obiektami strategicznymi.
Opr. TB, bloomberg.com
