Prezydent RP Andrzej Duda składa wieniec w Kaplicy Powstania Styczniowego, Wilno, Rossa, 21 stycznia 2024 r.
Fot. Marek Borawski/KPRP
Prezydent Andrzej Duda z Małżonką Agatą Kornhauser-Dudą składają wizytę na Litwie, gdzie w Wilnie biorą udział w uroczystych obchodach 161. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego. Podczas uroczystości na Cmentarzu na Rossie Andrzej Duda podkreślał, że naród polski, litewski, ukraiński i białoruski łączy pamięć o wspólnym dziedzictwie wolności, tradycji walk o samostanowienie oraz doświadczenie pokojowego współistnienia.
Prezydent mówił, że
„161 lat temu na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej rozpoczęła się zbrojna insurekcja przeciwko rosyjskim okupantom”.
Kolejny raz Litwini, Polacy, Białorusini i Ukraińcy świętują pod znakiem, którym pieczętowały swoje dokumenty powstańcze władze. To trójdzielny herb z Orłem Białym, Pogonią i świętym Michałem Archaniołem, symbolizujący zarazem jedność i odrębne tożsamości Polski, Wielkiego Księstwa Litewskiego i Rusi – podkreślił.
Prezydent odniósł się do obecnej sytuacji zwracając uwagę, że nadal nasze narody muszą stawiać opór rosyjskiemu imperializmowi.
„Kolejnym etapem tych zmagań jest obecnie pełnoskalowa inwazja Rosji na niepodległą Ukrainę – a także zaciskająca się wokół Białorusi pętla, jaką jest zależność reżimu mińskiego od Kremla”
– podkreślił Prezydent.
Wskazał, że
„sprzeciwiając się neoimperialnej polityce Rosji, wolne narody Europy Środkowej i Wschodniej niosą solidarne wsparcie walczącym Ukraińcom i białoruskiej opozycji demokratycznej”.
W czasie uroczystości Prezydent złożył wieniec w Kaplicy Powstania Styczniowego.
Prezydent RP Andrzej Duda przemawia po złożeniu wieńca w Kaplicy Powstania Styczniowego, Wilno, Rossa, 21 stycznia 2024 r.
Fot. Marek Borawski/KPRP
Pełna treść przemówienia Prezydenta RP Andrzeja Dudy:
„161 lat temu na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej rozpoczęła się zbrojna insurekcja przeciwko rosyjskim okupantom. Obchody tej rocznicy przenika powaga, ale nasze spotkanie budzi również moją wielką radość. Oto bowiem kolejny raz Litwini, Polacy, Białorusini i Ukraińcy świętują pod znakiem, którym pieczętowały swoje dokumenty powstańcze władze. To trójdzielny herb z Orłem Białym, Pogonią i świętym Michałem Archaniołem, symbolizujący zarazem jedność i odrębne tożsamości Polski, Wielkiego Księstwa Litewskiego i Rusi.
Łączy nas żywa pamięć o wielkim wspólnym dziedzictwie wolności, wspaniała tradycja walk o samostanowienie oraz doświadczenie pokojowego, wielostronnie korzystnego współistnienia – po sąsiedzku lub w ramach jednego, dobrowolnie utworzonego organizmu państwowego. Ta wyjątkowa więź wspólnej, dumnej pamięci została wzmocniona szczególnie w ostatnich latach. Wielki w tym udział ma Pan Prezydent Gitanas Nausèda. Panie Prezydencie, na Pana ręce składam podziękowanie za ważne gesty, które w ostatnich latach wzbudziły wdzięczność Polaków. Dziękuję za Pana obecność i znaczące słowa podczas obchodów 610. rocznicy jednej z największych i najważniejszych batalii w dziejach średniowiecznej Europy, czyli zwycięskiej dla Polski i Litwy bitwy pod Grunwaldem. Cieszę się, że niedawny jubileusz 500–lecia koronacji ostatniego z Jagiellonów, króla Zygmunta Augusta, został godnie uczczony zarówno przez litewski Sejmas, jak i polski Sejm. Z uznaniem wspominam uroczyste uczczenie 230. rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 maja, które miało miejsce nie tylko w Warszawie, ale również tu, w Wilnie. Z wielkim wzruszeniem i radością myślę o uroczystym posiedzeniu Sejmasu Republiki Litewskiej z okazji 230–lecia Zaręczenia Wzajemnego Obojga Narodów – podczas którego w imieniu mojego narodu powiedziałem to, co dla nas, Polaków, jest zupełnie oczywiste: że z uwagi na wspaniałą, wspólną historię, ale też obecną bliską współpracę w ramach Unii Europejskiej i NATO, Litwini i Polacy mogą i powinni nazywać się braćmi.
Wśród naszych spotkań szczególnie podniosłą atmosferą wyróżniły się wileńskie uroczystości z roku 2019, czyli pochówek odnalezionych doczesnych szczątków dowódców i żołnierzy powstania styczniowego. Ceremonię tę ozdobiły narodowe flagi i wieńce złożone w imieniu narodów litewskiego, polskiego, białoruskiego i ukraińskiego. Często wracam myślami również do ubiegłorocznych uroczystości z okazji 160. rocznicy wybuchu powstania styczniowego, kiedy to miałem zaszczyt gościć Pana Prezydenta Nausèdę wraz z Małżonką w Warszawie.
To właśnie tam, w stolicy Polski, 22 stycznia 1863 roku, niepodległościowi konspiratorzy powiedzieli „nie” brutalnym represjom władz carskich, a także masowemu poborowi do armii okupanta – na długoletnią przymusową, wyniszczającą służbę rosyjskiemu imperializmowi. Z Warszawy popłynęło wtedy wezwanie do «Ludu Polski, Litwy i Rusi» – aby przeciwstawił się despotii, aby wziął udział w zbrojnej konfrontacji «europejskiej cywilizacji z dzikim barbarzyństwem».
Słowa tamtego manifestu przemawiają do nas silnie również dzisiaj. Od stuleci bowiem nie ustaje pokojowy i zbrojny opór przeciwko tej samej przemocy, podbojowi, grabieży i poniżeniu – przeciwko nieludzkiemu porządkowi, znanemu jako russkij mir. Kolejnym etapem tych zmagań jest obecnie pełnoskalowa inwazja Rosji na niepodległą Ukrainę – a także zaciskająca się wokół Białorusi pętla, jaką jest zależność reżimu mińskiego od Kremla. Dlatego sprzeciwiając się neoimperialnej polityce Rosji, wolne narody Europy Środkowej i Wschodniej niosą solidarne wsparcie walczącym Ukraińcom i białoruskiej opozycji demokratycznej.
«Więc gotuj broń i kulę bij głęboko, / O ojców grób bagnetu poostrz stal!» – śpiewali powstańcy 1863 roku w słynnym Marszu strzelców. Stajemy dzisiaj na wileńskim cmentarzu na Rossie, a także przy wielu innych powstańczych mogiłach – w Estonii, Łotwie i Polsce, na Białorusi i Ukrainie. Wspominając ofiarność przodków, napełniamy nasze serca duchem ich odwagi, godności i umiłowania wolności. I raz jeszcze podejmujemy wielkie zobowiązanie, by pamiętając o wspólnej, wielkiej i dumnej historii – razem budować naszą pomyślną przyszłość.
Cześć i chwała bohaterom powstania styczniowego!
Niech żyje braterstwo wolnych narodów Europy!”
Wcześniej Para Prezydencka uczestniczyła wspólnie z Prezydentem Gitanasem Nausėdą i Małżonką Dianą Nausėdieną we Mszy Świętej w wileńskiej Bazylice Archikatedralnej św. Stanisława i św. Władysława.
Przed południem Andrzej Duda został powitany w Pałacu Prezydenckim przez Gitanasa Nausėdę. Następnie Prezydenci odbyli rozmowy na temat bezpieczeństwa w kontekście trwającej wojny na Ukrainie i zbliżającym się szczycie NATO w Waszyngtonie. W trakcie spotkania omówiono także dalszy rozwój Inicjatywy Trójmorza.
Podczas wspólnej konferencji prasowej Prezydent Andrzej Duda podkreślił, że rozmowa dotyczyła przygotowania do zbliżającego się szczytu Sojuszu Północnoatlantyckiego w Waszyngtonie oraz konieczności wzmocnienia bezpieczeństwa na wschodniej flance.
„Wyraziliśmy satysfakcje z tego, że wielkie manewry Sojuszu w najbliższych miesiącach odbędą się w naszej części Europy, pokazując naszą gotowość do odparcia ewentualnej agresji, ale również stopień naszego zaangażowania i sojuszników, szybkość reagowania, nad czym bardzo intensywnie pracujemy w ostatnich latach”
– wskazał.
Andrzej Duda dodał, że planowane są także ćwiczenia polskich i litewskich żołnierzy na przesmyku suwalskim, ponieważ ze względu na newralgiczne położenie wymaga on dziś szczególnego umocnienia.
Prezydent mówił również o planowanym spotkaniu w formule Trójkąta Lubelskiego z udziałem Prezydenta Wołodymyra Zełenskiego.
„Chcemy rozmawiać o tym w jaki sposób wspierać Ukrainę, w szczególności przed zbliżającym się jubileuszowym Szczytem Sojuszu Północnoatlantyckiego”
– wskazał.
Rozmawiano także o współpracy gospodarczej pomiędzy krajami.
„Wzajemna wymiana gospodarcza pomiędzy Polską, a Litwą przekroczyła już 10 mld euro, co stanowi znaczący wzrost w ostatnich latach”
– podkreślił Andrzej Duda.
Zaznaczył, że jest to efekt intensyfikacji współpracy w ramach Inicjatywy Trójmorza, rozwoju infrastruktury drogowej i kolejowej.
Andrzej Duda przekazał, że w najbliższym czasie planowane są kolejne spotkania, które będą przygotowaniem do szczytu NATO oraz szczytu Inicjatywy Trójmorza.
RES na podst. www.prezydent.pl
