Wiceprzewodniczący lwowskiego OVA Iwan Sobko podczas briefingu na temat przebiegu sprawy zwrotu eksponatów Lwowskiego Muzeum Historycznego z wystawy w Polsce.Fot: photo-lviv.in.ua
Nowy konflikt o dziedzictwo kulturowe. Lwowskie Muzeum Historyczne alarmuje, że w Polsce podjęto próbę sądowego zablokowania powrotu na Ukrainę cennych dzieł sztuki, które zostały ewakuowane po rosyjskiej inwazji. W centrum sporu znalazły się dwa zabytkowe obrazy z kolekcji książąt Lubomirskich.
Jak poinformowało Lwowskie Muzeum Historyczne, w Polsce złożono pozew mający uniemożliwić przekazanie Ukrainie obrazów wywiezionych w 2022 roku, gdy po rozpoczęciu rosyjskiej agresji Kijów zdecydował o zabezpieczeniu najcenniejszych muzealiów za granicą.
Dzieła trafiły między innymi na wystawę w Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku. Wśród prezentowanych eksponatów znalazły się dwa obrazy z kolekcji Lubomirskich: „Portret Roksolany” nieznanego autora z XVI wieku oraz „Portret młodzieńca” Alojzego Reichana z 1850 roku.
Ich łączną wartość oszacowano na około 150 tys. złotych.
Tymczasem spadkobiercy księcia Lubomirskiego wystąpili do sądu, domagając się zakazu przekazania lub wywozu obrazów do czasu wyjaśnienia kwestii własności.
Lwowskie muzeum twierdzi jednak, że obrazy są częścią państwowego zasobu muzealnego Ukrainy i muszą wrócić do zbiorów po zakończeniu wystawy.
„Przedmiotowe dzieła należą do państwowej części ukraińskiego funduszu muzealnego” – podkreśliło muzeum w komunikacie.
Tymczasem 22 lipca Sąd Rejonowy w Słupsku podjął kroki zabezpieczające roszczenie. Postanowienie sądu tymczasowo zakazuje Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku przekazywania obrazów osobom trzecim. Nie mogą one również zostać wywiezione z Polski do czasu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Tego samego dnia do Lwowa dotarło oficjalne pismo od dyrektora tutejszego muzeum.
Reakcja strony ukraińskiej była do przewidzenia. Lwowskie Muzeum Historyczne natychmiast poinformowało o sytuacji Ministerstwo Kultury Ukrainy. Poinformowano również Lwowską Radę Obwodową, Lwowski Urząd Administracji i Rozwoju (OVA) oraz inne właściwe resorty. Do sprawy włączyli się natychmiast ukraińscy dyplomaci . Sytuacja znajduje się pod osobistym nadzorem Ambasadora Ukrainy w Polsce Wasyla Bodnara, pod którego patronatem odbywa się wystawa.
Lwów domaga się zwrotu eksponatów.
Mimo sądowego sporu wystawa w Słupsku nadal funkcjonuje zgodnie z planem i ma być otwarta do 18 października.
