12 mar 2026908
1679 – król Jan III Sobieski nadał Tatarom wsie Kruszyniany, Nietupa, Łużany i część Poniatowicz.
Tatarzy zaczęli osiedlać się w Wielkim Księstwie Litewskim od końca XIV w., głównie za sprawą księcia Witolda, w okolicach Wilna, Trok, Grodna i Kowna, od XVII w. na Wołyniu i Podolu, a u schyłku tego wieku na...
09 mar 20261048
1547 - urodził się Krzysztof Radziwiłł "Piorun" herbu Trąby - wojewoda wileński, hetman wielki litewski, wielki zwycięski wódz w wojnach Rzeczypospolitej z Rosją i Szwecją.
Był synem Mikołaja Radziwiłła zwanego "Rudym" z birżańskiej linii tego rodu. Już jako młodzieniec walczył w wojnie z Rosją z lat 1558-1570,...
05 mar 2026942
1940 – sowieckie Biuro Polityczne KC WKP(b) podjęło decyzję o wymordowaniu 25 tysięcy polskich jeńców wojennych i więźniów.
W dniu 2 marca 1940 r. szef NKWD Ławrientij Beria skierował do Stalina tajną notatkę, w której proponował rozstrzelanie 14,7 tys. polskich jeńców wojennych i 11 tys. polskich więźniów...
03 mar 2026696
1882 - we Lwowie urodził się Kazimierz Bartel - polski matematyk i polityk, premier Polski w latach 1926-30, rektor Politechniki Lwowskiej.
Ukończył szkołę podstawową w Stryju, potem Państwową Szkołę Przemysłową we Lwowie i Szkołę Realną. Studiował na Politechnice Lwowskiej, gdzie później podjął pracę. W 1913...
01 mar 2026937
2011 – w Polsce po raz pierwszy obchodzono nowe święto państwowe: Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych.
Inicjatywę w sprawie ustanowienia tego święta podjęły w 2009 r. organizacje skupione w Porozumieniu Organizacji Kombatanckich i Niepodległościowych reprezentujące m.in. Zrzeszenie „Wolność i...
25 lut 20262007
1634 – wojna polsko-rosyjska: wojska rosyjskie przerywają oblężenie Smoleńska i kapitulują przed królem Władysławem IV Wazą - jedno z największych polskich zwycięstw nad Rosją.
Armia rosyjska zaatakowała Rzeczpospolitą w 1632 r. Miał to być odwet za głębokie upokorzenie, jakiego Rosja doznała w czasie...
24 lut 2026861
1953 – po sfingowanym procesie z rąk UB zginął August Emil Fieldorf "Nil" - generał, przywódca podziemia, szef Kedywu AK, zastępca Komendanta Głównego AK, szef organizacji NIE.
Urodzony w 1895 r. Przed wojną dowodził samodzielnym Batalionem KOP "Troki" w Pułku KOP "Wilno". W Kampanii Wrześniowej 1939 r. przeszedł...
23 lut 2026850
2003 – w Kamieńcu Podolskim zmarł Jan Olszański - biskup diecezji kamieniecko - podolskiej zasłużony dla przetrwania katolików na Wschodzie w czasach komunizmu.
Urodzony w 1919 r. w Huciskach koło Tarnopola. Ukończył seminarium duchowne we Lwowie. Pracował m.in. w parafii w Gródku Podolskim, był wikariuszem i...
22 lut 20261585
1992 – zmarł Tadeusz Łomnicki - polski aktor teatralny i filmowy z Kresów, reżyser, pedagog, założyciel i dyrektor warszawskiego Teatru Na Woli. Odtwórca roli Pana Wołodyjowskiego.
Łomnicki urodził się w 1927 r. w Podhajcach. Jego ogromny dorobek artystyczny obejmuje 82 role sceniczne, 51 ról filmowych, w tym...
18 lut 20261049
1966 – zmarł Stanisław "Cat" Mackiewicz - publicysta, polityk, premier RP na uchodźstwie, konserwatysta ze stronnictwa "Żubrów Kresowych", monarchista.
Urodzony w 1896 r. Starszy brat pisarza Józefa Mackiewicza. Członek ZET i POW. Podczas wojny polsko - bolszewickiej 1919–1920 wstąpił ochotniczo do partyzanckiego...
14 lut 20261148
1919 – bitwa koło miasta Mosty (dziś Białoruś) rozpoczęła wojnę z bolszewikami. Polskie wojsko zatrzymało tu marsz na zachód oddziałów Armii Czerwonej.
Bolszewickie wojska podążały w ślad za wycofującymi się na zachód oddziałami niemieckimi. Polskie wojska w liczbie 12 szwadronów kawalerii, 12 batalionów...
10 lut 20261092
1940 – sowieci rozpoczęli masowe deportacje ludności Kresów zajętych w 1939 roku przez Armię Czerwoną. W pierwszej fali wywózek na Syberię i do Kazachstanu zesłano 200 tys. osób.
Pierwsza deportacja objęła głównie polskich urzędników państwowych, właścicieli ziemskich, osadników wojskowych, służbę leśną,...