• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 19 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

18 lipca w Historii Kresów

18 lip 2026

Wilnie otwarto Kolegium Jezuitów przekształcone przez króla Batorego w Akademię i Uniwersytet Wileński - jedyną przez lata wyższą szkołę Wielkiego Księstwa Litewskiego

Foto © Zbigniew Wołocznik / Radzima.org

1570 – w Wilnie otwarto Kolegium Jezuitów przekształcone przez króla Batorego w Akademię i Uniwersytet Wileński – jedyną przez lata wyższą szkołę Wielkiego Księstwa Litewskiego.

Jezuici przybyli do Wilna na zaproszenie biskupa Waleriana Protasewicza. Organiztorem Kolegium był Stanisław Warszewicki, a budynki uczelni wzniesiono obok kościoła św. Jana, który król Zygmunt August przekazał jezuitom. W latach 1574–1579 rektorem kolegium był Piotr Skarga, któremu – przy wsparciu króla Stefana Batorego – zawdzięczamy przekształcenie Kolegium w uniwersytet.

W ten sposób powstała trzecia najstarsza uczelnia wyższa na ziemiach Rzeczypospolitej Obojga Narodów i jedna z najstarszych w Europie Wschodniej, placówka niezwykle zasłużona dla rozwoju polskości i postępu na tych ziemiach. W jej murach przez ponad 350 lat kształcili się i wykładali najwybitniejsi Polacy. Wśród setek wielkich postaci związanych z tą uczelnią, oprócz wspomnianego Piotra Skargi, wymieńmy chociażby Jakuba Wujka, Franciszka Bohomolca, Adama Naruszewicza, Marcina Poczobutta-Odlanickiego, Jana i Jędrzeja Śniadeckich, Joachima Lelewela, ale przede wszystkim naszych dwóch największych poetów, którzy tu studiowali – Adama Mickiewicza i Juliusza Słowackiego.

Przeczytaj o likwidacji polskiego uniwersytetu w Wilnie przez Litwinów w 1939 r. i późniejszych losach uczelni, a także o historii Seminarium Duchownego w Wilnie oraz o uruchomieniu nowego polskiego uniwersytetu w Wilnie.

1672 – wojna polsko-turecka: zwycięstwo polsko-kozackie w bitwie pod Ładyżynem.

1792 – polskie wojska pod dowództwem Tadeusza Kościuszki starły się pod Dubienką z 4-krotnie liczniejszymi siłami rosyjskimi. W bitwie Polacy stracili 900 żołnierzy, Rosjanie – 4 tys., należy więc ją uznać za zwycięską dla Polski. Choć polskie wojska musiały w końcu wycofać się pod naporem przeciwnika, uczyniły to w uporządkowanym szyku. Polacy zawdzięczali sukces fortyfikacjom polowym, które mistrzowsko wzniósł Kościuszko.

1898 – w Storożce koło Skolego w dawnym Obwodzie Lwowskim urodziła się Beata Obertyńska – polska poetka. Dzieciństwo i młodość spędziła we Lwowie, w rodzinnej willi “Zaświecie”, gdzie studiowała, publikowała i występowała na scenach teatrów. Aresztowana przez NKWD, więziona kolejno w Kijowie, Odessie, Charkowie, Starobielsku, wreszcie zesłana do łagru Loch-Workuta. Autorka wstrząsających wspomnień “W domu niewoli”. Zmarła w 1980 r.

1870 – w Kibartach urodził się Emil Młynarski – polski dyrygent, kompozytor, współzałożyciel i dyrektor Filharmonii Warszawskiej w latach 1901-1905. Występował jako solista m.in. w Petersburgu, Mińsku, Grodnie, Kownie, Wilnie, Kijowie, Odessie, Warszawie. Jego imieniem nazwano salę koncertową w Filharmonii Warszawskiej i znajdujący się przy niej plac oraz Salę Kameralną w Teatrze Wielkim, a także podstawową szkołę muzyczną przy ulicy Miodowej w Warszawie. Zmarł w 1935 r.

1900 – podpisano akt notarialny, na mocy którego społeczeństwo polskie podarowało Henrykowi Sienkiewiczowi dworek w Oblęgorku.

1901 – urodził się Stanisław Mikołajczyk – polski polityk, działacz ruchu ludowego, premier Polski na uchodźstwie, minister rolnictwa, wicepremier. Uczestnik wojny polsko – bolszewickiej i wojny obronnej 1939 r.

W kontekście Kresów Wschodnich przypomnijmy, że jako premier RP na uchodźstwie bezskutecznie usiłował uzyskać porozumienie z ZSRR dotyczące polskiej granicy wschodniej nie zdając sobie sprawy, że decyzje w sprawie granicy i tzw. rekompensaty terytorialnej zapadły już za plecami Polaków na spotkaniu tzw. Wielkiej Trójki podczas konferencji teherańskiej w 1943 r. Po odkryciu tego faktu pod koniec 1944 r. podał się do dymisji. Zmarł w 1966 r. Przeczytaj artykuł Stanisław Mikołajczyk i polska granica wschodnia.

1927 – w Podhajcach urodził się Tadeusz Łomnicki – polski aktor teatralny i filmowy, reżyser teatralny, pedagog oraz założyciel i pierwszy dyrektor warszawskiego Teatru Na Woli. Ogromny dorobek artystyczny Łomnickiego obejmuje 82 role sceniczne, 51 ról filmowych (w tym rola Michała Wołodyjowskiego), 26 ról w spektaklach teatru TV, 12 reżyserii teatralnych. Zmarł w 1992 r. Przeczytaj więcej o Tadeuszu Łomnickim.

1937 – w Złoczowie urodził się Roald Hoffmann – amerykański chemik pochodzenia polsko – żydowskiego, laureat Nagrody Nobla.

1940 – urodził się Alosza Awdiejew – polski piosenkarz, aktor, filolog pochodzenia rosyjskiego.

1942 – zmarł Zdzisław Ludkiewicz – polski ekonomista, profesor i rektor SGGW, minister reform rolnych w rządzie Władysława Grabskiego. Urodzony w 1883 r. w Poniewieżu.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 18 lipca

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

4 września w Historii Kresów4 września w Historii Kresów 7 lipca w Historii Kresów7 lipca w Historii Kresów 2 lipca w Historii Kresów2 lipca w Historii Kresów
  • Tagi
  • Charków
  • edukacja
  • film
  • Grabski
  • Grodno
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • Insurekcja Kościuszkowska
  • jezuici
  • Kijów
  • kompozytor
  • Kościół katolicki
  • Kościuszko
  • Kowno
  • Kresy Wschodnie
  • Lelewel
  • Lwów
  • łagry
  • Mickiewicz
  • Mikołajczyk
  • Mińsk
  • muzyka
  • Nagroda Nobla
  • nauka
  • NKWD
  • obwód lwowski
  • Odessa
  • Petersburg
  • Podhajce
  • poezja
  • Polacy na Kresach
  • Poniewież
  • PSL
  • religia
  • Seminarium Duchowne w Wilnie
  • Sienkiewicz
  • Słowacki
  • służby specjalne
  • Starobielsk
  • Stefan Batory
  • teatry na Kresach
  • uczelnie
  • Uniwersytet Wileński
  • Wilno
  • wojna
  • wojna polsko-bolszewicka
  • wojna polsko-rosyjska
  • wojna polsko-turecka
  • wspomnienia
  • wywózki na Sybir
  • zbrodnie sowieckie
  • Złoczów
  • Żydzi
  • Zygmunt August

HISTORYCZNE KALENDARIUM KRESÓW

19 listopada w Historii Kresów

19 listopada w Historii Kresów

NA ŚWIECIE

Chcą do UE, ale Moskwa... Władza pokazała karty

Chcą do UE, ale Moskwa... Władza pokazała karty

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Więcej ze świata »

REGION BAŁTYKU

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Koszmar Europy? To, co wydarzy się po zakończeniu wojny

Koszmar Europy? To, co wydarzy się po zakończeniu wojny

Więcej z Regionu Bałtyku »

LITWA

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Więcej z Litwy »

AZJA I ZAKAUKAZIE

Putin elegancko upokorzony. Wystarczył jeden gest Xi (WIDEO)

Putin elegancko upokorzony. Wystarczył jeden gest Xi (WIDEO)

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Udaremnili zamach stanu! Policja weszła do akcji

Udaremnili zamach stanu! Policja weszła do akcji

Po 20 latach przeprasza Kazachów za Borata

Po 20 latach przeprasza Kazachów za Borata

Więcej z Azji i Zakaukazia »

WYSZUKIWARKA KRESOWA

Szukasz swojej rodziny, albo korzeni na Kresach? Zamieść bezpłatnie ogłoszenie w naszej Wyszukiwarce Kresowej. Czytają nas setki tysięcy rodaków w Polsce i na świecie. Może ktoś odpowie?
Wejdź do Wyszukiwarki Kresowej »

BIBLIOTEKA KRESOWA

Człowiek przemieniony w wilka

Człowiek przemieniony w wilka

Dla honoru organizacji

Dla honoru organizacji

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

Więcej z Biblioteki Kresowej »

KULTURA

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

A tam w kącie co za bazgroły? Chagall? Nie znam

A tam w kącie co za bazgroły? Chagall? Nie znam

Więcej w dziale Kultura »

KUCHNIA KRESOWA

Czebureki z serem - palce lizać!

Czebureki z serem - palce lizać!

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Pączki Pana Marszałka. Spiżowa postać? Gdzie tam!

Pączki Pana Marszałka. Spiżowa postać? Gdzie tam!

Buljon rumiany kwaskowaty - Kucharka Litewska

Buljon rumiany kwaskowaty - Kucharka Litewska

Więcej z Kuchni Kresowej »
  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja