14 sierpnia w Historii Kresów

14 sierpnia 2013

Wjazd Bolesława Chrobrego do Kijowa na obrazie Jana Matejki. Polski król trzyma w ręku legendarny Szczerbiec

Wjazd Bolesława Chrobrego do Kijowa na obrazie Jana Matejki. Polski król trzyma w ręku legendarny Szczerbiec

1018 zdobył podczas słynnej Wyprawy Kijowskiej. Legenda głosi, że wjeżdżając do miasta wyszczerbił o Złotą Bramę swój miecz, zwany potem Szczerbcem.

Celem Wyprawy Kijowskiej było osadzenie na tronie w Kijowie zięcia Bolesława – Świętopełka I, obalenie Jarosława I Mądrego, który wcześniej atakował Polskę oraz wzmocnienie polskich wpływów na Rusi. Polski król prowadził ze sobą kilka tysięcy rycerzy, oprócz Polaków także 300 Niemców i 500 Węgrów, a tysiąc Pieczyngów atakowało Kijów samodzielnie. Siły Jarosława Mądrego były podobne, a wspierali go także Waregowie.


Do decydującej bitwy doszło 22 lipca pod miejscowością Wołyń. Polacy odnieśli tam wielkie zwycięstwo, zadając ruskim wojskom ciężkie straty. W odwecie Jarosław Mądry spalił jeden z grodów Świętopełka – Turów lub . Tymczasem król Bolesław – przez , Peresopnicę, Dorohobuż, Korzec, Uszesk, Milczesk, – przybył pod Kijów. Na widok nadciągających wojsk miasto otworzyło bramy. Wkraczających Polaków powitali mieszkańcy Kijowa, arcybiskup Jonasz i rodzina Jarosława Mądrego.

Wkrótce jednak doszło do konfliktu Chrobrego ze Świętopełkiem. W tej sytuacji polski król zagarnął liczne łupy oraz brankę Przedsławę i ruszył do domu. W drodze powrotnej ponownie przyłączył też do Polski . Według Galla Anonima, w czasie powrotu Chrobry po raz kolejny rozbił oddziały Jarosława Mądrego. Natomiast panowanie Świętopełka w Kijowie nie trwało długo. W 1019 r. zginął w walce z Jarosławem, który powtórnie objął tron, a w 1031 r. powtórnie odebrał Polsce .


Obraz z 1861 r. upamiętniający Unię w Krewie

Obraz z 1861 r. upamiętniający Unię w Krewie

1385 – w Krewie podpisano akt unii między Polską a Wielkim Księstwem Litewskim. Był to pierwszy z 9 aktów unijnych podpisanych między Litwą i Królestwem Polskim. Przewidywał małżeństwo wielkiego księcia litewskiego Jagiełły z królową Polski Jadwigą oraz objęcie przez niego polskiego tronu. W zamian za to zobowiązał się przyjąć chrzest i schrystianizować Litwę oraz odzyskać wszystkie ziemie utracone przez Koronę. W ostatnim punkcie aktu książę „obiecuje ziemie swoje litewskie i ruskie na wieczne czasy do Korony Królestwa Polskiego przyłączyć”.

Potrzeba unii polsko-litewskiej wynikała z powodu zagrożenia dla obu krajów ze strony zakonu krzyżackiego. W wyniku Unii w Krewie, w roku 1386 Jagiełło przyjął chrzest, a w roku następnym ochrzczona została Litwa. Przeczytaj artykuł o chrzcie Jagiełły i Litwy, a także o kolejnej polsko-litewskiej Unii w Horodle z 1413 roku  i Unii Lubelskiej z 1569 roku.

1409 – król Władysław Jagiełło otrzymał w Korczynie pismo z wypowiedzeniem wojny przez Krzyżaków.

1858 – urodził się Bronisław – polski historyk, rektor Uniwersytetu Lwowskiego, kierownik resortu wyznań religijnych i oświecenia publicznego. Zmarł w 1939 r.

1873 – na Podolu urodził się Mieczysław – polski pisarz. Studiował na Uniwersytecie Lwowskim. Zmarł w 1910 r.

1877 – urodził się Aleksander Zelwerowicz – polski aktor, reżyser, pedagog. M.in. dyrektor sceny w Wilnie. Zmarł w 1955 r.

1922 – we Lwowie urodził się Lesław Wacławik – polski śpiewak operowy, tenor. Zmarł w 2008 r.

1941 – zawarto radziecko-polską umowę wojskową dotyczącą tworzenia polskiej armii na Wschodzie. Umowa była konsekwencją układu -Majski z lipca 1941 r., na mocy którego wprowadzono amnestię dla obywateli polskich z Rzeczypospolitej zesłanych, uwięzionych w więzieniach śledczych lub deportowanych do obozów koncentracyjnych Gułagu. Zasilili oni w większości szeregi tworzonej armii dowodzonej przez gen. Andersa. Przeczytaj więcej o Układzie Sikorski-Majski oraz o utworzeniu Armii Andersa.

1941 – w sowieckim więzieniu w Charkowie zmarł Stanisław Głąbiński – polski prawnik, polityk, publicysta, wicepremier, minister wyznań religijnych i oświecenia publicznego. Czołowy działacz Narodowej Demokracji. Student, profesor, dziekan wydziału Prawa, wreszcie w latach 1908-1909 rektor Uniwersytetu Lwowskiego. Na początku września 1939 r. ewakuował się ze Lwowa wraz z przedstawicielami rządu do Rumunii, skąd po kilku dniach powrócił do Lwowa. Aresztowany przez NKWD, przebywał w lwowskim więzieniu „Brygidki” oraz na moskiewskiej Łubiance, następnie w więzieniu w Charkowie. Urodzony w 1862 r. w Skolem.

1941 – w niemieckim obozie koncentracyjnym Auschwitz został zamordowany  Maksymilian Maria – późniejszy święty, franciszkanin, filozof, męczennik. Ukończył seminarium franciszkanów we Lwowie. Założyciel pisma „Rycerz Niepokalanej” oraz wydawnictwa w Grodnie. Przeczytaj więcej o ojcu Maksymilianie Kolbe.

2004 – zmarł Czesław – polski poeta, laureat Nagrody Nobla. Studiował na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie. Debiutował w 1930 r. na łamach uniwersyteckiego pisma „Alma Mater Vilnensis” wierszami „Kompozycja” i „Podróż”. Był członkiem grupy poetów „Żagary” i współtwórcą pisma o tej samej nazwie. Pracował w Polskim Radiu . Został zwolniony po oskarżeniach o wspieranie dążeń Litwinów do przejęcia Wilna oraz działalność na rzecz kultury białoruskiej. Po wojnie pracował w dyplomacji komunistycznego rządu Polski w Stanach Zjednoczonych oraz Paryżu, jako attaché kulturalny. W 1951 r. poprosił w Paryżu o azyl polityczny i pozostał na emigracji. Urodzony w 1911 r. w Szetejniach w rejonie kiejdańskim. Przeczytaj więcej o Czesławie Miłoszu.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 14 sierpnia

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *