• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 16 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

25 lipca w Historii Kresów

25 lip 2026

 

Stanisław Józef Kasznica/ fot: zolnierzewolnosci.pl

Stanisław Józef Kasznica/ fot: zolnierzewolnosci.pl

1908 – we Lwowie urodził się Stanisław Kasznica – podpułkownik i ostatni Komendant Główny Narodowych Sił Zbrojnych, zamordowany w więzieniu przez UB w 1948 roku.

Był synem Stanisława Kasznicy – wykładowcy prawa i senatora II RP, więzionego wcześniej przez carat na Pawiaku i w Cytadeli Warszawskiej, przez Austriaków w Zamarstynowie, a w 1939 r. przez Niemców w Poznaniu. Stanisław Kasznica – junior spędził dzieciństwo we Lwowie, a w latach 1912-18 w Dublanach koło Lwowa. Służbę wojskową odbył we Włodzimierzu Wołyńskim, kończąc tam również Szkołę Podchorążych Artylerii. Ukończył studia prawnicze, a tuż przed wojną – zdał egzamin adwokacki. Działał w przedwojennym Obozie Wielkiej Polski i Obozie Narodowo-Radykalnym (ONR-ABC). Walczył w Kampanii Wrześniowej, za którą otrzymał Krzyż Virtuti Militari.

Od października 1939 r. działał w konspiracji, był m.in. współzałożycielem Związku Jaszczurczego – wojskowej organizacji ONR. Od lipca 1944 r. był zastępcą, a później szefem Oddziału I Komendy Głównej Narodowych Sił Zbrojnych. W Powstaniu Warszawskim walczył na Ochocie. Od sierpnia 1944 r. był członkiem Rady Politycznej NSZ. Potem dowodził kolejnymi strukturami tej organizacji, a w sierpniu 1945 r. został p.o. Komendanta Głównego NSZ. Na przełomie lat 1946/47 podporządkował resztki NSZ Komendzie Głównej Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Stanisław Kasznica posługiwał się pseudonimami “Maszkowski”, “Przepona”, “Wąsal”, “Wąsowski”.

Aresztowany przez UB w lutym 1947 r., był szczególnie okrutnie torturowany w więzieniu mokotowskim w Warszawie. W końcu “skazano” go na karę śmierci i zamordowano 12 maja 1948 r. UB-eccy oprawcy nie wydali ciała rodzinie i zakopali w nieoznakowanym miejscu. W 2012 r. pracownicy IPN odnaleźli na Cmentarzu Powązkowskim szczątki 117 zamordowanych osób, wśród których na podstawie badań DNA zidentyfikowano m.in. Stanisława Kasznicę.

1410 – armia polsko-litewska pod wodzą Władysława Jagiełły dotarła do Malborka.

1854 – zmarł Karol Brzostowski – polski ziemianin, reformator społeczny, twórca Rzeczypospolitej Sztabińskiej – utopijnego quasi-kapitalistycznego tworu we wsi Sztabin, który był konsekwencją jego poglądów na temat pracy. Inwestował w przemysł i rolnictwo. Usiłował podnieść z ruiny rozległe dobra krasnoborsko – sztabińskie odziedziczone po rodzicach. Uczestnik Powstania Listopadowego. Urodził się w 1796 r. w Michaliszkach na Wileńszczyźnie.

1901 – w Aleksocie na Kowieńszczyźnie urodził się Wiktor Sukiennicki – polski prawnik, historyk, sowietolog, publicysta, profesor Uniwersytetu Wileńskiego. Był członkiem Polskiej Organizacji Wojskowej w Kownie. W latach 1919-24 – z przerwą na ochotniczy udział w wojnie polsko-bolszewickiej – studiował prawo na restytuowanym Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie.

Więzień łagru. Potem pracował w Ośrodku Studiów Ministerstwa Informacji i Dokumentacji RP na Bliskim Wschodzie, gdzie wraz ze współpracownikami zbierali od tysięcy osób ocalałych z sowieckich łagrów i więzień zaprzysiężone świadectwa dotyczące agresji i okupacji sowieckiej w Polsce w latach 1939-1941 oraz losów prześladowanych obywateli RP. Pracował w czołowym amerykańskim ośrodku badań sowietologicznych – Instytucie Hoovera przy Uniwersytecie Stanforda. Współpracował z Radiem Wolna Europa, Instytutem Literackim w Paryżu i Jerzym Giedroyciem. Autor pośmiertnie wydanej pracy o latach I wojny światowej na ziemiach byłego Wielkiego Księstwa Litewskiego i losach narodów Europy Środkowo-Wschodniej. Zmarł w 1983 r.

1908 – urodził się Bolesław Kostkiewicz – pułkownik Wojska Polskiego, Honorowy Prezes Rodziny Jazłowieckiej, inżynier leśnik. Studiował na Akademii Rolniczej w Dublanach koło Lwowa, a potem we Lwowie. Ukończył Wydział Rolniczo – Lasowy Politechniki Lwowskiej. Służył w 14 Pułku Ułanów Jazłowieckich we Lwowie. Za obronę Warszawy w 1939 r. został odznaczony Krzyżem Walecznych. Zmarł w 2011 r.

1932 – Polska i ZSRR podpisały w Moskwie układ o nieagresji.

1969 – zmarł Czesław Falkowski – polski duchowny katolicki, biskup łomżyński. Rektor Uniwersytetu Wileńskiego. Urodzony w 1887 r.

1996 – zmarła Olga Bielska – polska aktorka urodzona w 1922 r. w Kiwercach (obecnie Ukraina).

2006 – zmarł Janka Bryl – białoruski pisarz urodzony w Odessie. Ukończył polską szkołę. W 1939 r. walczył po stronie polskiej w kampanii wrześniowej. Tłumaczył na białoruski dzieła polskich pisarzy, m.in. Tadeusza Różewicza, Marii Konopnickiej, Elizy Orzeszkowej, Ernesta Brylla, Iwaszkiewicza, Aliny i Czesława Centkiewiczów. Był przewodniczącym Towarzystwa Przyjaźni Białorusko – Polskiej. W 1970 r. otrzymał odznakę Zasłużony dla kultury polskiej. Urodził się w 1917 r. w Odessie.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 25 lipca

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

18 lipca w Historii Kresów18 lipca w Historii Kresów 9 lipca w Historii Kresów9 lipca w Historii Kresów 2 lipca w Historii Kresów2 lipca w Historii Kresów
  • Tagi
  • Dublany
  • Falkowski
  • Giedroyć
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • II wojna światowa
  • Iwaszkiewicz
  • Jagiełło
  • Kampania Wrześniowa
  • Konopnicka
  • Kościół katolicki
  • Kowno
  • Kresy Wschodnie
  • Krzyżacy
  • literatura
  • Lwów
  • łagry
  • Narodowe Siły Zbrojne
  • Odessa
  • ONR
  • Orzeszkowa
  • Polacy na Kresach
  • Politechnika Lwowska
  • Polska Organizacja Wojskowa
  • Powstanie Listopadowe
  • Pułk Ułanów
  • Radio Wolna Europa
  • religia
  • stosunki polsko-sowieckie
  • Tymoszenko
  • Uniwersytet Wileński
  • Virtuti Militari
  • Wielkie Księstwo Litewskie
  • Wileńszczyzna
  • Wilno
  • Włodzimierz Wołyński
  • wojna
  • wojna polsko-bolszewicka
  • Wojsko Polskie
  • wywózki na Sybir
  • zbrodnie sowieckie
  • Żołnierze Wyklęci

HISTORYCZNE KALENDARIUM KRESÓW

16 listopada w Historii Kresów

16 listopada w Historii Kresów

NA ŚWIECIE

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Orbán zatrzymany pod zarzutem przemytu ludzi

Orbán zatrzymany pod zarzutem przemytu ludzi

Więcej ze świata »

REGION BAŁTYKU

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Koszmar Europy? To, co wydarzy się po zakończeniu wojny

Koszmar Europy? To, co wydarzy się po zakończeniu wojny

Więcej z Regionu Bałtyku »

LITWA

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Więcej z Litwy »

AZJA I ZAKAUKAZIE

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Udaremnili zamach stanu! Policja weszła do akcji

Udaremnili zamach stanu! Policja weszła do akcji

Po 20 latach przeprasza Kazachów za Borata

Po 20 latach przeprasza Kazachów za Borata

29.10.2026. Szokujące sceny z obrad sejmu (WIDEO)

29.10.2026. Szokujące sceny z obrad sejmu (WIDEO)

Więcej z Azji i Zakaukazia »

WYSZUKIWARKA KRESOWA

Szukasz swojej rodziny, albo korzeni na Kresach? Zamieść bezpłatnie ogłoszenie w naszej Wyszukiwarce Kresowej. Czytają nas setki tysięcy rodaków w Polsce i na świecie. Może ktoś odpowie?
Wejdź do Wyszukiwarki Kresowej »

BIBLIOTEKA KRESOWA

Człowiek przemieniony w wilka

Człowiek przemieniony w wilka

Dla honoru organizacji

Dla honoru organizacji

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

Więcej z Biblioteki Kresowej »

KULTURA

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

A tam w kącie co za bazgroły? Chagall? Nie znam

A tam w kącie co za bazgroły? Chagall? Nie znam

Więcej w dziale Kultura »

KUCHNIA KRESOWA

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Pączki Pana Marszałka. Spiżowa postać? Gdzie tam!

Pączki Pana Marszałka. Spiżowa postać? Gdzie tam!

Buljon rumiany kwaskowaty - Kucharka Litewska

Buljon rumiany kwaskowaty - Kucharka Litewska

Galarepa nadziewana - Kucharka Litewska

Galarepa nadziewana - Kucharka Litewska

Więcej z Kuchni Kresowej »
  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja