Piechota polska w marszu na front przed bitwą warszawską. Fot: Centralne Archiwum Wojskowe/ Domena Publiczna
105 lat temu, w dniach 13-15 sierpnia 1920 roku, na przedpolach Warszawy rozegrała się decydująca bitwa wojny polsko-bolszewickiej. Uznawana za 18. przełomową bitwę w historii świata, Bitwa Warszawska zadecydowała o niepodległości Polski i uratowała Europę przed bolszewizmem.
Bitwa Warszawska nosi też miano „cudu nad Wisłą”. Pierwszy raz w debacie publicznej użył tego terminu Wincenty Witos. Był potem cytowany przez politycznych przeciwników Józefa Piłsudskiego, kwestionujących zasługi Marszałka w przygotowaniu i przeprowadzeniu bitwy. Ale określenie „cud nad Wisłą” ma też odniesienia religijne, ponieważ Wojsko Polskie pokonało Armię Czerwoną 15 sierpnia, w dniu Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, Królowej Korony Polskiej.
Ambasador brytyjski w przedwojennej Polsce – lord Edgar Vincent D’Abernon nazwał Bitwę Warszawską w tytule swojej książki “Osiemnastą decydującą bitwą w dziejach świata”. W jednym z artykułów opublikowanych w sierpniu 1930 roku pisał: “Współczesna historia cywilizacji zna mało wydarzeń posiadających znaczenie większe od bitwy pod Warszawą w roku 1920. Nie zna zaś ani jednego, które by było mniej docenione… Gdyby bitwa pod Warszawą zakończyła się zwycięstwem bolszewików, nastąpiłby punkt zwrotny w dziejach Europy, nie ulega bowiem wątpliwości, iż upadkiem Warszawy Środkowa Europa stanęłaby otworem dla propagandy komunistycznej i dla sowieckiej inwazji (…). Zadaniem pisarzy politycznych… jest wytłumaczenie europejskiej opinii publicznej, że w roku 1920 Europę zbawiła Polska”.
Francuski generał Louis Faury w jednym z artykułów w 1928 r. porównał Bitwę Warszawską do Bitwy pod Wiedniem: “Przed dwustu laty Polska pod murami Wiednia uratowała świat chrześcijański od niebezpieczeństwa tureckiego; nad Wisłą i nad Niemnem szlachetny ten naród oddał ponownie światu cywilizowanemu usługę, którą nie dość oceniono”.
Z kolei brytyjski historyk J. F. C. Fuller napisał w książce “Bitwa pod Warszawą 1920”: “Osłaniając centralną Europę od zarazy marksistowskiej, Bitwa Warszawska cofnęła wskazówki bolszewickiego zegara (…), zatamowała potencjalny wybuch niezadowolenia społecznego na Zachodzie, niwecząc prawie eksperyment bolszewików”.
Kresy24.pl
