Fot. Muzeum Szkolnictwa na Wileńszczyźnie
Na początku 2020 roku w miejscowości Orzełówka w rejonie wileńskim, w budynku byłej szkoły, powstało Muzeum Szkolnictwa na Wileńszczyźnie. Jest to jedna z filii Muzeum Etnograficznego Wileńszczyzny mieszczącego się w Niemenczynie.
Po zamknięciu szkoły w Orzełówce w 2010 roku rozważano, jak można przekształcić jej pomieszczenia, żeby służyły potrzebom społeczności. W roku 2015 budynek byłej szkoły został przekazany Muzeum Etnograficznemu Wileńszczyzny. Właśnie wtedy z inicjatywy byłej administracji Samorządu Rejonu Wileńskiego powstała idea wykorzystania go do prowadzenia pracy oświatowej i badawczej w zakresie historii szkolnictwa na Wileńszczyźnie. Z inicjatywy frakcji Akcji Wyborczej Polaków na Litwie-Związku Chrześcijańskich Rodzin decyzją Rady Samorządu Rejonu Wileńskiego w 2019 roku zostało utworzone Muzeum Szkolnictwa na Wileńszczyźnie w Orzełówce, funkcjonujące jako filia Muzeum Etnograficznego Wileńszczyzny. Kierownikiem filii jest Marian Dźwinel.
Dzięki finansowemu wsparciu Samorządu Rejonu Wileńskiego budynek szkoły został odnowiony. Od 2015 roku na potrzeby muzeum zgromadzono pokaźne zbiory.
Wszystkie eksponaty są związane z historią polskiego szkolnictwa na Wileńszczyźnie. Jedna kategoria eksponatów są to przedmioty związane ze szkolnymi realiami ucznia i nauczyciela: fragmenty wyposażenia gabinetów, różnorodne środki techniczne, podręczniki, atlasy, materiały dydaktyczne, plansze.
Inną część wyposażenia muzeum stanowi fototeka, czyli zbiór zdjęć z archiwów poszczególnych osób lub szkół. Zgromadzonych jest także prawie tysiąc skanów archiwalnych fotografii.
W muzeum powstała również biblioteka, w której są gromadzone stare podręczniki, encyklopedie i literatura piękna. W bibliotece znalazł się historyczny, najbardziej popularny elementarz Mariana Falskiego, na którym wychowało się wiele pokoleń polskich dzieci.
W zbiorach są też cenne dokumenty historyczne, najstarszy, przekazany przez Gimnazjum im. Tadeusza Konwickiego w Bujwidzach, wyposażeniu gabinetu biologii czy chemii.
Wiele eksponatów do Muzeum Szkolnictwa na Wileńszczyźnie przekazali absolwenci byłej szkoły w Orzełówce.
Muzeum Szkolnictwa na Wileńszczyźnie realizuje wiele ciekawych projektów. Organizowane są ekspozycje stałe oraz wystawy czasowe, rajdy badawcze z młodzieżą szkolną i studentami, warsztaty edukacyjne dla dzieci i młodzieży, odczyty, seminaria i konferencje.
RES
