16 sty 2026910
1826 - w Szostakowie na Grodzieńszczyźnie urodził się Romuald Traugutt - polski generał, przywódca Powstania Styczniowego, symbol walki Polaków o niepodległość, stracony przez Rosjan na stokach warszawskiej Cytadeli.
Wielki wpływ na jego wychowanie miała babka - Justyna Błocka, która od najmłodszych lat wpajała mu...
24 gru 2025799
1798 - w Zaosiu lub w Nowogródku urodził się Adam Bernard Mickiewicz - największy polski poeta, wieszcz narodowy.
Jego ojcem był Mikołaj Mickiewicz herbu Poraj, adwokat sądowy w Nowogródku i komornik miński, matka - Barbara z Majewskich, córka ekonoma z pobliskiego Czombrowa, pochodząca z konwertowanej na...
28 lis 2025602
1924 – arcybiskup Bolesław Twardowski poświęcił nową kaplicę na Cmentarzu Obrońców Lwowa.
Kaplica w kształcie rotundy na szczycie wzniesienia Cmentarza Obrońców Lwowa powstała w miejscu dawnej - drewnianej, jeszcze podczas walk o Lwów. Nową kaplicę zaprojektował Rudolf Indruch, zbudowal inż. K. Weiss, a na jej...
21 lis 2025942
1918 – na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie zginął 14-letni Jurek Bitschan - jeden z najmłodszych obrońców miasta. Pochowany w katakumbach na Cmentarzu Obrońców Lwowa.
Jurek stał nieprzerwanie na posterunku od wieczora 20 listopada do rana 21 listopada. Przez kilka ostatnich godzin życia walczył ostrzeliwany przez...
29 paź 20251089
1611 - Hołd Ruski - największy triumf Rzeczypospolitej. Na zamku w Warszawie car Rosji Wasyl Szujski, patriarcha Filaret, kniaziowie Dymitr i Iwan ukorzyli się przed polskim królem.
Na Zamku Królewskim w Warszawie, w czasie wspólnego posiedzenia Sejmu i Senatu, w obecności króla Zygmunta III Wazy, prymasa, biskupów i...
25 sie 2025872
2002 – zmarła hrabina Karolina Lanckorońska herbu Zadora - polska historyk sztuki związana z Kresami, działaczka polonijna niezwykle zasłużona dla polskiej kultury narodowej.
Urodziła się w 1898 r. Była córką hrabiego Karola Lanckorońskiego i jego trzeciej żony Małgorzaty von Lichnowsky. Studiowała w Wiedniu,...
21 sie 2025448
1944 - w Surkontach na skraju Puszczy Bersztowskiej zginął w walce z Armią Czerwoną ppłk Maciej Kalenkiewicz "Kotwicz" - dowódca Nowogródzkiego Okręgu AK.
Urodził się w 1906 r. w Pacewiczach koło Wołkowyska w rodzinie późniejszego posła na Sejm Jana Kalenkiewicza i Heleny z Zawadzkich. Ukończył m.in. Gimnazjum...
17 sie 20251183
1920 – pod Zadwórzem 330 polskich obrońców Lwowa dowodzonych przez kapitana Bolesława Zajączkowskiego stoczyło heroiczną bitwę z 10-krotnie liczniejszymi bolszewikami.
Bitwa pod Zadwórzem rozegrała się 33 kilometry od Lwowa. Celem młodych obrońców za zgrupowania Romana Abrahama było opóźnienie marszu na miasto...
06 sie 20251235
1657 – w Czehryniu zmarł Bohdan Chmielnicki - ukraiński hetman kozacki, przywódca powstania przeciwko Rzeczypospolitej w latach 1648-1654, bohater narodowy Ukrainy.
O kolejnych bitewnych epizodach Powstania Chmielnickiego piszemy przy okazji innych dat w naszym kalendarium. Tu zaś pokrótce streścimy tylko drogę...
25 cze 20251601
1941 – litewscy zbrodniarze i niemiecka Sipo zamordowali w Kownie 3.800 Żydów. Był to największy z pogromów dokonanych z udziałem Litwinów w czasie II wojny światowej.
Inspiratorem pogromu był dowódca Einsatzgruppe A - Franz Stahlecker, zaś mordem dowodził szef miejscowych litewskich oddziałów...
25 maj 20251512
1948 – w więzieniu na Rakowieckiej w Warszawie UB zamordowało rotmistrza Witolda Pileckiego - wielkiego bohatera AK i podziemia antysowieckiego, obrońcę Kresów.
Urodził się w 1901 r. w Karelii, gdzie jego rodzina była przesiedlona za udział w Powstaniu Styczniowym. Wychowywał się w Wilnie, tam zdał maturę i...
13 maj 20251747
1944 – w bitwie pod Murowaną Oszmianką Armia Krajowa rozgromiła kolaboracyjny Litewski Korpus Lokalny biorąc do niewoli blisko 400 jeńców.
Atak na garnizon litewski był reakcją AK na liczne zbrodnie popełniane przez oddziały litewskie na polskiej ludności Wileńszczyzny. W nocy z 13 na 14 maja 1944 r. 600-osobowe...