27 paź 20251116
1924 – pierwsze trzy brygady Korpusu Ochrony Pogranicza zostały rozmieszczone na granicy wschodniej w celu jej ochrony przed penetracją agentów i terrorystów przerzucanych do Polski przez sowieckie służby.
Najdrastyczniejszy akt sowieckiej dywersji miał miejsce w nocy z 3 na 4 sierpnia 1924 r. kiedy z terenu ZSRR...
24 paź 2025796
1795 – Rosja, Prusy i Austria podpisały akt trzeciego rozbioru Rzeczypospolitej. Polska jako państwo przestała istnieć na 123 lata.
Przypomnijmy, że w wyniku III rozbioru Rosja zagrabiła nam wszystkie ziemie na wschód od Niemna i Bugu - łącznie 120 tys. km². Na terenach tych utworzyła gubernie: wołyńską ze stolicą...
20 paź 20251025
1595 – polskie wojsko pod wodzą hetmana Jana Zamoyskiego zwyciężyło pod Cecorą armię turecko - tatarską i utrzymało przy Polsce Hospodarstwo Mołdawskie.
Ta udana wyprawa Polaków do Mołdawii miała na celu obsadzenie na tronie w Jassach lojalnego wobec Polski Jeremiego Mohyły. Polskie wojsko liczyło 5 tys. jazdy,...
14 paź 20251034
1942 – formalnie powstała Ukraińska Powstańcza Armia - formacja zbrojna stworzona przez frakcję banderowską Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów odpowiedzialna za zamordowanie nawet 120 tys. cywilnych Polaków na Kresach, w tym kobiet i dzieci.
Pierwszym dowódcą UPA był Dmytro Klaczkiwski. UPA działała...
09 paź 20251416
1610 - zwycięskie polskie chorągwie pod wodzą hetmana Stanisława Żółkiewskiego wkroczyły na Kreml. Rozpoczęła się dwuletnia okupacja Moskwy przez armię Rzeczypospolitej.
Hetman Stanisław Żółkiewski, po rozgromieniu 5-krotnie liczniejszej armii rosyjskiej w bitwie pod Kłuszynem 4 lipca 1610 r., wkroczył...
08 paź 2025725
2007 – zmarł ksiądz Zdzisław Peszkowski - kapelan Jana Pawła II, Rodzin Katyńskich i pomordowanych na Wschodzie. Był w grupie jeńców, którzy uniknęli śmierci w Katyniu.
Urodził się w 1918 r. w Sanoku. W Kampanii Wrześniowej dowodził plutonem 20 Pułku Ułanów. Po ataku ZSRR na Polskę jego szwadron został 23...
07 paź 20251582
1620 – podczas odwrotu po bitwie pod Cecorą zginął pod Mohylowem hetman Stanisław Żółkiewski - wybitny wódz w wojnach przeciwko Rosji, Szwecji, Turkom i Tatarom, pisarz.
Trudno zliczyć wszystkie kampanie i bitwy, które stoczył ten Wielki Polak. Był pierwszym Europejczykiem, który zdobył Moskwę i jedynym, który...
04 paź 20251678
1569 – zmarł Mikołaj Rej - urodzony na Kresach ojciec polskiej literatury i języka literackiego, nasz pierwszy humanista, poeta i prozaik Renesansu, polityk i teolog.
Data śmierci Mikołaja Reja jest umowna - zmarł między 8 września a 5 października. Wiemy natomiast, że urodził się 4 lutego 1505 r. w Żurawnie pod...
29 wrz 20251977
1951 – w więzieniu mokotowskim zmarł płk Aleksander Krzyżanowski "Wilk" - komendant Okręgu Wileńskiego AK, żołnierz Dowbora-Muśnickiego, walk z bolszewikami i Września'39.
Urodził się w 1895 r. w Briańsku w Rosji - syn Jakuba i Zofii Wilamowskiej-Knobelsdorf. Uczył się w gimnazjum w Homlu, studiował w...
26 wrz 2025852
1908 – na stacji Bezdany na Wileńszczyźnie Józef Piłsudski z 17-osobową grupą bojowców z PPS dokonał napadu na rosyjski pociąg pocztowy wiozący pieniądze do Sankt Petersburga.
Zamachowcy rzucili dwie bomby na wagon pocztowy, obezwładnili obsługę stacji, telefonu i telegrafu. Zabito i raniono kilku rosyjskich...
25 wrz 2025827
1676 – rozpoczęła się 20-dniowa bitwa pod Żurawnem, ostatnie starcie wielkiej wojny polsko-tureckiej z lat 1672-76, zakończone polskim zwycięstwem i rozejmem 14 października.
20-tysięcznymi polskimi siłami dowodził król Jan III Sobieski, a 50-tysięcznymi siłami turecko-tatarskimi - Selim I Girej oraz Ibrahim...
24 wrz 20251172
Bitwa, a raczej kampania chocimska trwająca sześć tygodni, w której połączone siły polsko- kozackie skutecznie zagrodziły drogę armii turecko- tatarskiej, chcącej najechać Rzeczpospolitą.
1621 – w oblężonym przez Turków obozie pod Chocimiem zmarł hetman Jan Karol Chodkiewicz - jeden z wybitniejszych dowódców w...
