• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 20 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Czarnobyl – tajną operacją służb? “To nie była pierwsza katastrofa!”

26 kwi 2016

W 30 rocznicę katastrofy jądrowej w Czarnobylu na jaw wyszły sensacyjne dokumenty sowieckiego KGB. Wynika z nich, że awaria reaktora z 26 kwietnia 1986 r. wcale nie była pierwsza. Co więcej, służby ZSRR miały pełną świadomość zagrożenia, a jednak zdecydowały się na ryzykowny eksperyment, który doprowadził do największej tragedii w dziejach energetyki jądrowej.

Jak wynika z ujawnionych po raz pierwszy przez ukraiński IPN dokumentów z archiwów dawnego KGB sowieckiej Ukrainy, w elektrowni jądrowej Czarnobylu miało miejsce aż pięć poważnych awarii, z których ta z 1986 r. była ostatnia.

Pierwsza nastąpiła już w 1978 r., zaledwie rok po uruchomieniu elektrowni, a kolejne w latach 1982, 1983 i 1984. Żadna z nich nie miała aż tak tragicznych skutków, jak ta z 1986 r., ale sowieckie służby starannie ukryły przed światem i własnym społeczeństwem wszelkie informacje na ten temat.

“O tym dotychczas nie wiedział niemal nikt. Dopiero tego co stało się w roku 1986 nie dało się już ukryć” – pisze szef ukraińskiego IPN-u Wołodymyr Wiatrowycz. Dodaje, że na podstawie tajnych dotychczas dokumentów KGB można odtworzyć faktyczne przyczyny tej katastrofy.

“To nie była pomyłka operatora systemu tylko systemowy błąd, wynikający z samej natury sowieckiego ustroju. Całą konstrukcję i urządzenia elektrowni w Czarnobylu cechowała nieustająca awaryjność” – ujawnia historyk.

“KGB informowało o tym kierownictwo partii komunistycznej, ale – jak to w ZSRR – chcieli wyprzedzić plan i zbudować wszystko przed terminem. Każdy chciał się wykazać przed kierownictwem i budowę sztucznie przyspieszano, byle zdążyć przed rocznicą Rewolucji Październikowej” – pisze Wiatrowycz.

“W archiwach KGB aż roi się od meldunków, że do budowy wykorzystywane są materiały złej jakości, że rozkradana jest aparatura, że zamiast odpowiednich rur i cegieł używane są gorsze itp.” – wylicza szef ukraińskiego IPN.

Tymczasem jeszcze bardziej przerażającą wersję wydarzeń wysuwa ekspert ukraińskiego koncernu “Ukrtransgaz” Maksim Bielawski. Jego zdaniem, sowieckie służby – mając pełną świadomość ryzyka – pod pozorem pokojowego wykorzystania energii jądrowej prowadziły w Czarnobylu eksperyment wojskowy.

“To było planowe działanie sowieckiego reżimu w zakresie testowania broni jądrowej. W czasach “zimnej wojny” porozumienia między USA i ZSRR ograniczały dopuszczalną liczbę prób jądrowych, dlatego obie strony starały się wykorzystać do badań wojskowych energetykę cywilną” – przypomina ekspert.

“Archiwa potwierdzają, że w latach 1965-1988 Związek Sowiecki przeprowadził 120 tego typu “cywilnych” prób jakoby dla celów przemysłu naftowego i poszukiwania złóż surowców. Nawet niespecjalnie ukrywano fakty awarii i skażenia radioaktywnego” – przyznaje Bielawski.

“Na przykład 30 marca 1965 r. w Baszkirii zdetonowano aż dwa ładunki jądrowe na raz, rok później w Kazachstanie wybuchem jądrowym wykonano wyrwę dla jakoby budowy podziemnego magazynu gazu, w Uzbekistanie spacyfikowano w ten sposób pożar złoża gazowego, w 1970 r. to samo zrobiono w Obwodzie Charkowskim.

Stany Zjednoczone też robiły podobne rzeczy w latach 1963-1974, ale po tym okresie przestały, ich program “Plowshare” został wstrzymany. Natomiast władza sowiecka uparcie kontynuowała swoje “pokojowe” eksperymenty. Rekordowy pod tym względem był rok 1984, kiedy dokonano 11 takich prób” – przypomina Bielawski.

“I nagle – po katastrofie w Czarnobylu – próby te ustały jak ucięte nożem. Proszę sobie samemu wyciągnąć z tego wniosek” – pisze ekspert.

Przypomnijmy, że eksplozja reaktora w Czarnobylu była największą katastrofą przemysłową XX w. Wraz z katastrofą elektrowni jądrowej Fukushima zakwalifikowano ją do 7-go, najwyższego stopnia w skali INES.

Skażony został obszar prawie 150 tys. km² na pograniczu Białorusi, Ukrainy i Rosji, a radioaktywna chmura rozprzestrzeniła się po całej Europie. Trwale skażone zostało 9 proc. terytorium Ukrainy. Ewakuowano całe 50-tysięczne miasto Prypeć i wszystkie okoliczne kołchozy. Z powodu skażenia przesiedlono 350 tys. osób.

Liczbę ofiar różni eksperci szacują różnie. Najnowszy raport Komitetu Naukowego ONZ ds. Skutków Promieniowania Atomowego (UNSCEAR) stwierdza, że 134 pracowników elektrowni i ekip ratunkowych otrzymało ogromną dawkę promieniowania. 30 z nich zmarło.

Z kolei raport Lekarzy Przeciw Wojnie Nuklearnej szacuje liczbę przypadków raka tarczycy wywołanego promieniowaniem na 10 tys. i przewiduje kolejnych 50 tys. przypadków. Ponadto doszło do 10 tys. deformacji płodów i śmierci 5 tys. niemowląt.

Związek Czarnobyla, organizacja zrzeszająca likwidatorów elektrowni, podaje, że 10 proc. z 600 tys. osób napromieniowanych zmarło, a 165 tys. jest niepełnosprawnych. Status osoby poszkodowanej w wyniku katastrofy w Czarnobylu posiada 3 mln osób, w tym 1 mln dzieci.

Na Białorusi koszty gospodarcze katastrofy szacuje się na 235 mld USD. Na Ukrainie 5-7 proc. wydatków budżetowych jest nadal związane z katastrofą w Czarnobylu.

Kresy24.pl

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

Default ThumbnailEpidemia koronawirusa w białoruskim sierocińcu K24Potęgę Stanów Zjednoczonych i całego Zachodu zbudowała… Rosja. Bez niej nic by się nie udało! (WIDEO) K24Rosja przykręca śrubę Białorusi
  • Tagi
  • Czarnobyl
  • eksplozja
  • elektrownia atomowa
  • energetyka
  • energetyka atomowa
  • historia
  • katastrofa
  • katastrofa ekologiczna
  • katastrofa jądrowa
  • KGB
  • skażenie
  • służby rosyjskie
  • służby specjalne
  • wybuch

NAJNOWSZE WIADOMOŚCI

Cios w serce kluczowej armii! Tam był syn generała

Cios w serce kluczowej armii! Tam był syn generała

Minister ujawnił szokujące fakty: Na Polskę spadają już nie tylko drony (WIDEO)

Minister ujawnił szokujące fakty: Na Polskę spadają już nie tylko drony (WIDEO)

Rajd w stronę morza! Cel: rozciąć siły wroga

Rajd w stronę morza! Cel: rozciąć siły wroga

Kancelaria premiera: Historia na bok, czas na interesy z Ukrainą

Kancelaria premiera: Historia na bok, czas na interesy z Ukrainą

„Jesteście spadkobiercami NKWD”. Łukaszenka kazał polować na dywersantów

„Jesteście spadkobiercami NKWD”. Łukaszenka kazał polować na dywersantów

Lwów zaatakowany. Są ofiary. Coś spadło pod Biłgorajem i wciąż płonie

Lwów zaatakowany. Są ofiary. Coś spadło pod Biłgorajem i wciąż płonie

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Zobowiązanie moralne mimo wszystko. IPN honoruje wierność Polsce i pamięci pokoleń

Zobowiązanie moralne mimo wszystko. IPN honoruje wierność Polsce i pamięci pokoleń

Sensacyjne odkrycie na zamku. Tu podpisano dokument, który zmienił losy Polski

Sensacyjne odkrycie na zamku. Tu podpisano dokument, który zmienił losy Polski

Xi poklepał Putina po plecach, a potem ... zimny prysznic

Xi poklepał Putina po plecach, a potem ... zimny prysznic

Kreml rozdaje zaproszenia na rozmowy pokojowe. Polska też ma się stawić?

Kreml rozdaje zaproszenia na rozmowy pokojowe. Polska też ma się stawić?

Trop prowadzi do Polski: Miliony dolarów i polski ślad w machinie wojennej Putina

Trop prowadzi do Polski: Miliony dolarów i polski ślad w machinie wojennej Putina

Cel: osłabić Polskę i przeciągnąć na swoją stronę miliony Białorusinów

Cel: osłabić Polskę i przeciągnąć na swoją stronę miliony Białorusinów

Trzeci cios w Most Krymski! Co wiadomo o skutkach? (WIDEO)

Trzeci cios w Most Krymski! Co wiadomo o skutkach? (WIDEO)

„Jedno słowo po polsku i idziesz do karceru”

„Jedno słowo po polsku i idziesz do karceru”

Tajemniczy ruch ludzi Trumpa. Tuż po rozmowach face to face z Putinem jadą do Berlina

Tajemniczy ruch ludzi Trumpa. Tuż po rozmowach face to face z Putinem jadą do Berlina

Białoruski noblista ogłosił to po 30 latach!

Białoruski noblista ogłosił to po 30 latach!

Polka zaatakowała ukraińskie dzieci. Jej słowa szokują

Polka zaatakowała ukraińskie dzieci. Jej słowa szokują

  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja