• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 22 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

18 sierpnia w Historii Kresów

18 sie 2026

Generał Władysław Anders wśród żołnierzy 2. Korpusu Polskiego, 1945 r. (fot. Wikimedia Commons)

1941 – gen. Władysław Anders objął dowództwo Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR nazywanych Armią Andersa. Dzięki niej z sowieckich łagrów uratowano 115 tys. polskich obywateli. Przypomnijmy, że utworzenie armii polskiej w ZSRR stało się możliwe po zawarciu przez polskie władze na uchodźstwie z sowietami tzw. układu Sikorski – Majski oraz późniejszej umowy wojskowej i amnestii, na mocy której sowieci zaczęli wypuszczać Polaków z więzień i łagrów. Sam Władysław Anders jeszcze na tydzień przed objęciem dowództwa przebywał w sowieckim więzieniu NKWD na Łubiance.

Nowa polska armia tworzona w rejonie Buzułuku była podporządkowana emigracyjnemu Rządowi RP. W pierwszym okresie składała się z formowanej w Tatiszczewie 5 Wileńskiej Dywizji Piechoty pod dowództwem gen. Mieczysława Boruty-Spiechowicza i formowanej w Tockoje 6 Lwowskiej Dywizji Piechoty dowodzonej przez gen. Michała Tokarzewskiego-Karaszewicza. Szefem sztabu armii został płk Leopold Okulicki. Wkrótce zaczęły powstawać kolejne dywizje, a przy armii masowo gromadzili się także polscy cywile uratowani z sowieckich łagrów.

Zgoda na powstanie polskiej armii była przejściowym ustępstwem Stalina wymuszonym katastrofalną sytuację militarną ZSRR latem 1941 r. Wkrótce strona sowiecka zaczęła wycofywać się z tych uzgodnień i blokować rekrutację do polskiej armii. W okresie ofensywy niemieckiej na Kaukaz i bitwy o Stalingrad generał Anders uzyskał zgodę Stalina na ewakuację oddziałów do Iranu. ZSRR opuściło łącznie 41 tysięcy wojskowych i 74 tysiące cywili – obywateli polskich – bez względu na narodowość (Polaków, Żydów, Ukraińców i Białorusinów). Był to największy w całym okresie stalinizmu exodus byłych więźniów sowieckich łagrów.

Po rekonstrukcji i rekonwalescencji żołnierzy Armia Andersa została przeniesiona do Iraku, a następnie – po przejściu do Palestyny – walczyła jako II Korpus Polski, m.in. pod Monte Cassino.

Przypomnijmy, że Władysław Anders rozpoczynał swoją karierę wojskową w armii carskiej, a także studiował na Politechnice w Rydze. W czasie I wojny brał udział w formowaniu I Korpusu Polskiego gen. Józefa Dowbora – Muśnickiego. W 1919 r. był szefem sztabu w Powstaniu Wielkopolskim, w wojnie polsko-bolszewickiej dowodził 15 Pułkiem Ułanów Poznańskich i był ranny podczas walk nad Berezyną. W latach 1928–1939 był dowódcą Kresowej, a następnie Nowogródzkiej Brygady Kawalerii oraz Garnizonu Baranowicze.

W Kampanii Wrześniowej dowodził Nowogródzką Brygadą Kawalerii w bitwie pod Mławą. W czasie próby przedarcia się na Węgry został postrzelony przez Ukraińców w okolicach Sambora i dostał się do niewoli sowieckiej, w której przebywał najpierw w więzieniu Brygidki we Lwowie, a potem trafił na Łubiankę.

1655 – Potop szwedzki: Janusz i Bogusław Radziwiłłowie poddali Wielkie Księstwo Litewskie królowi szwedzkiemu Karolowi X Gustawowi.

1672 – wojna polsko-turecka: rozpoczęło się oblężenie Kamieńca Podolskiego.

1856 – urodził się Jan Gall – polski kompozytor, dyrygent. Mieszkał we Lwowie. Zmarł w 1912 r. Pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim.

1881 – Henryk Sienkiewicz poślubił Marię Szetkiewiczównę.

1882 – urodził się Stanisław Stroński – polski filolog, polityk związany z ruchem narodowym, wicepremier, minister informacji i dokumentacji, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Członek ZET-u, poseł do Sejmu Krajowego we Lwowie. Autor artykułu będącego początkiem kampanii przeciwko prezydentowi Narutowiczowi. Po zabójstwie prezydenta opublikował tekst “Ciszej nad tą trumną”, a swoje wcześniejsze działanie przeciwko zabitemu prezydentowi uznał za najcięższy błąd swojego życia. Zmarł w 1955 r. Przeczytaj więcej o zamachu na prezydenta Narutowicza.

1900 – urodziła się Julia Rapiej – błogosławiona, polska zakonnica, nazaretanka, męczennica z Nowogródka, zamordowana przez Niemców w 1943 r.

1921 – w Borysławiu urodził się Zdzisław Żygulski – polski historyk, teoretyk sztuki. W 1989 r. w magazynie Muzeum Historycznego we Lwowie odnalazł obraz “Bitwa pod Grunwaldem” autorstwa Tadeusza Popiela i Zygmunta Rozwadowskiego.

1932 – zmarła Michalina Mościcka, z domu Czyżewska – polska działaczka społeczna, żona prezydenta Ignacego Mościckiego. Radna Lwowa. Urodzona w 1871 r.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 18 sierpnia

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

14 sierpnia w Historii Kresów14 sierpnia w Historii Kresów 11 sierpnia w Historii Kresów11 sierpnia w Historii Kresów 1 sierpnia w Historii Kresów1 sierpnia w Historii Kresów
  • Tagi
  • Anders
  • Armia Andersa
  • Baranowicze
  • Bitwa pod Grunwaldem
  • Borysław
  • Brygada Kawalerii
  • Cmentarz Łyczakowski
  • Dowbór-Muśnicki
  • Dywizja Piechoty
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • I wojna światowa
  • II wojna światowa
  • Irak
  • Iran
  • Kamieniec Podolski
  • Kampania Wrześniowa
  • kompozytor
  • Korpus Polski
  • Kościół katolicki
  • Kresy Wschodnie
  • Lwów
  • łagry
  • Łubianka
  • Majski
  • malarstwo
  • Mościcki
  • Muzeum Historii
  • muzyka
  • Narodowa Demokracja
  • Narutowicz
  • NKWD
  • Nowogródek
  • Okulicki
  • Polacy na Kresach
  • Pułk Ułanów
  • Radziwiłł
  • religia
  • Rozwadowski
  • Ryga
  • Sambor
  • Sienkiewicz
  • Sikorski
  • Stalin
  • Stalingrad
  • Układ Sikorski-Majski
  • Wielkie Księstwo Litewskie
  • więzienia
  • wojna
  • wojna polsko-bolszewicka
  • wojna polsko-szwedzka
  • wojna polsko-turecka
  • Wojsko Polskie
  • zbrodnie niemieckie

HISTORYCZNE KALENDARIUM KRESÓW

22 listopada w Historii Kresów

22 listopada w Historii Kresów

NA ŚWIECIE

Chcą do UE, ale Moskwa... Władza pokazała karty

Chcą do UE, ale Moskwa... Władza pokazała karty

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Więcej ze świata »

REGION BAŁTYKU

Zacharowa jeszcze grozi odwetem: „Nigdy nie zapominamy”

Zacharowa jeszcze grozi odwetem: „Nigdy nie zapominamy”

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Więcej z Regionu Bałtyku »

LITWA

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Więcej z Litwy »

AZJA I ZAKAUKAZIE

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Xi poklepał Putina po plecach, a potem ... zimny prysznic

Xi poklepał Putina po plecach, a potem ... zimny prysznic

Putin elegancko upokorzony. Wystarczył jeden gest Xi (WIDEO)

Putin elegancko upokorzony. Wystarczył jeden gest Xi (WIDEO)

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Więcej z Azji i Zakaukazia »

WYSZUKIWARKA KRESOWA

Szukasz swojej rodziny, albo korzeni na Kresach? Zamieść bezpłatnie ogłoszenie w naszej Wyszukiwarce Kresowej. Czytają nas setki tysięcy rodaków w Polsce i na świecie. Może ktoś odpowie?
Wejdź do Wyszukiwarki Kresowej »

BIBLIOTEKA KRESOWA

Człowiek przemieniony w wilka

Człowiek przemieniony w wilka

Dla honoru organizacji

Dla honoru organizacji

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

Więcej z Biblioteki Kresowej »

KULTURA

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

Więcej w dziale Kultura »

KUCHNIA KRESOWA

Przekładaniec naleśnikowy, czyli "wschodnie lasagne"

Przekładaniec naleśnikowy, czyli "wschodnie lasagne"

Pierogi leniwe z kapustą - Kuchnia Kresowa

Pierogi leniwe z kapustą - Kuchnia Kresowa

Czebureki z serem - palce lizać! Kuchnia Kresowa

Czebureki z serem - palce lizać! Kuchnia Kresowa

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Więcej z Kuchni Kresowej »
  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja