• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 18 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Tajemniczy kamień z Naliboków

28 sty 2014

 W centrum Nalibok obok „Lipki Prezydenta”, znajdował się przed II wojną światową granitowy kamień z tajemniczą inskrypcją.

Przy dokładnym przyjrzeniu się, łatwo możemy odczytać dwie duże łacińskie literki „RP” i datę „1748”. Możemy to   zinterpretować jako: „Roku Pańskiego 1748”.

Trudność sprawia odczytanie i  interpretacja inskrypcji nad datą. Wydaje się, że pomocna  może być pewna wiedza historyczna, i ważne dla miasteczka wydarzenia z przeszłości.

Księżna Anna z Sanguszków Radziwiłłowa (1676 – 1746), małżonka Karola Stanisława, ordynata nieświeskiego i ołyckiego,  założyła w Nalibokach w 1723 r., hutę szkła, i w 1737 szlifiernię w pobliskich Jankowiczach. Po jej śmierci pracę kontynuował wnuczek książę Karol Radziwiłł „Panie Kochanku” – „po 1746 r., rozwinął produkcję manufaktur szkła w Urzeczu i Nalibokach, które działały potem, pierwsza do 1846, druga do 1862 roku”.[1][2]

Pierwsze słowo inskrypcji to przypuszczalnie „Hutta”, pisane przez dwa „TT”, co było wtedy możliwe przy napływie do pracy w hucie wykwalifikowanych pracowników z Saksonii (po niemiecku „Hutte” przez „a – umlaut”).

Trudności sprawia odczytanie drugiego słowa, może to  “Pańska” – “Hutta Pańska” lub “Hutta  Polska” ?

Czy data „1748” na kamieniu, to erygowanie nazwy huty w czasie jej ożywienia i prosperity ?

Jedno jest pewne, tajemniczy kamień z Nalibok jest cenną pamiątką historyczną dla miasteczka, i dla wspólnej polsko – białoruskiej historii z czasów W.Ks. Litewskiego.

Szkoda, że nie wiadomo gdzie obecnie się  znajduje, i co się z nim stało ?

 

Stanisław Karlik

 


[1]  Włodzimierz Piwkowski „Mecenat radziwiłłowski w dziedzinie kultury, sztuki i rzemiosła artystycznego” (W:) Radziwiłłowie herbu Trąby” Wydawnictwo Archiwum Głównego Akt Dawnych DIG, Warszawa 1996.

[2]  Muzeum Historii Polski, „Założenie  huty szkła w Nalibokach” (portal internetowy)

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

18 sierpnia w Historii Kresów18 sierpnia w Historii Kresów K24Marek Jan Chodakiewicz, „Żydzi i Polacy 1918 – 1955” K24Przewodnik “Wędrówki po Grodzieńszczyźnie” – Szlak1
  • Tagi
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • Kresy Wschodnie
  • Muzeum Historii
  • Naliboki
  • Nowicki
  • Polacy na Białorusi
  • Polacy na Kresach
  • Radziwiłł
  • Wielkie Księstwo Litewskie

NAJNOWSZE WIADOMOŚCI

Makabra w szpitalu. 29-lekarz próbował tuszować własną pomyłkę

Makabra w szpitalu. 29-lekarz próbował tuszować własną pomyłkę

Putin elegancko upokorzony. Wystarczył jeden gest Xi (WIDEO)

Putin elegancko upokorzony. Wystarczył jeden gest Xi (WIDEO)

Tu czai się prawdziwe zagrożenie dla Łukaszenki

Tu czai się prawdziwe zagrożenie dla Łukaszenki

Przymykamy oczy? Zachód powtarza błąd, który wyniósł Putina do władzy

Przymykamy oczy? Zachód powtarza błąd, który wyniósł Putina do władzy

Ocaliła polskość na Grodzieńszczyźnie. Wołkowysk żegna Annę Sadowską

Ocaliła polskość na Grodzieńszczyźnie. Wołkowysk żegna Annę Sadowską

Atak na Europę, eskalacja czy użycie broni jądrowej. Jak odpowie Putin?

Atak na Europę, eskalacja czy użycie broni jądrowej. Jak odpowie Putin?

Chwila, która przejdzie do historii (WIDEO)

Chwila, która przejdzie do historii (WIDEO)

Bez Starlinka i bez Muska. Kijów ujawnia tajemnicę operacji

Bez Starlinka i bez Muska. Kijów ujawnia tajemnicę operacji

Chcą do UE, ale Moskwa... Władza pokazała karty

Chcą do UE, ale Moskwa... Władza pokazała karty

Ambasador zaskakuje: Korupcja na Ukrainie jest wyolbrzymiana

Ambasador zaskakuje: Korupcja na Ukrainie jest wyolbrzymiana

Dziesiątki eksplozji: Most Krymski runął do morza!

Dziesiątki eksplozji: Most Krymski runął do morza!

Warszawa: Nastolatek z Rosji groził masakrą w szkole

Warszawa: Nastolatek z Rosji groził masakrą w szkole

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Walczyły o polskość na Białorusi. Spotkał je wielki zaszczyt

Walczyły o polskość na Białorusi. Spotkał je wielki zaszczyt

Nadchodzi potężny wstrząs dla Ukrainy. „To prawie jedna trzecia narodu”

Nadchodzi potężny wstrząs dla Ukrainy. „To prawie jedna trzecia narodu”

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Doniesienia ws. Mostu Krymskiego potwierdziły się. Powołano sztab kryzysowy

Doniesienia ws. Mostu Krymskiego potwierdziły się. Powołano sztab kryzysowy

Największy przelew w historii! Ukraina dostanie od nas miliardy

Największy przelew w historii! Ukraina dostanie od nas miliardy

  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja