Po Rewolucji Lutowej, kiedy carska Rosja stanęła na rozdrożu pomiędzy demokratycznym kierunkiem rozwoju a bolszewizmem, polskie środowisko na Podolu i Wołyniu aktywnie walczyło o szkolnictwo polskie i wychodziło na wiece z biało-czerwonymi flagami i sztandarami z hasłami „Za Naszą i Waszą Wolność”.
Na Podolu i Wołyniu żywiołowo zaczęły powstawać ogniska ruchu polskiego. Już na początku maja we wszystkich większych miastach odbyły się wiece z okazji 126. rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 maja. Jeden z najliczniejszych miał miejsce w Winnicy. Kilka tysięcy Polaków kroczyło w marszu ulicą Pocztową, niosąc w rękach sztandary z Orłem Białym i Matką Bożą Częstochowską, młodzież z Macierzy Polskiej trzymały w rękach drewniane „karabiny”, a przedstawiciele polskiego ziemiaństwa wygłaszali po drodze płomienne przemówienia.
Jednym z przejawów wpływu polskiej wspólnoty na działalność carskich władz w tym regionie były na przełomie XIX i XX wieku… rosyjskie pocztówki z widokami z Winnicy. Ciekawostką było to, że wszystkie napisy na tych pocztówkach umieszczano w dwóch językach – po rosyjsku i polsku. Język polski w Winnicy miał, według dzisiejszych standardów, rangę regionalnego i nie wiadomo jak potoczyłyby się losy, gdyby kilka miesięcy po lutowo-marcowej rewolucji na Podole nie zaczęli przybywać emisariusze Lenina.
Pocztówki, które prezentujemy za Słowem Polskim na portalu wizyt.net są wycieczką w świat Winnicy na przełomie pierwszej i drugiej dekady ubiegłego wieku.
Kresy24.pl/Słowo Polskie
