Władze Witebska zaplanowały na 26 czerwca br. odsłonięcie pomnika wielkiego księcia litewskiego Olgierda. Inicjatywie sprzeciwiają się miejscowi Rosjanie. Ich zdaniem jest to afront wobec najwierniejszego sojusznika Białorusi – Rosji, oraz Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego.
W kwietniu br., kilku mieszkańców Witebska, przedstawiając się jako „przedstawiciele społeczeństwa, ogłosili, że nie zgadzają się na pomnik Olgierda. Zapowiedzieli, że zwrócą do Aleksandra Łukaszenki, by uniemożliwił usytuowanie go w Witebsku.
Teraz, list otwarty do prezydenta opublikowała rosyjska agencja internetowa Regnum. Okazuje się, że podpisało się pod nim zaledwie osiem osób. Określają siebie „przedstawicielami organizacji społecznych”. Piszą, że reprezentują „większość obywateli Republiki Białoruś, a ich poglądy podzielają szerokie masy społeczeństwa ” .
Sygnatariusze listu napisali, że „litewski książę Olgierd, nie ma żadnego związków z narodem białoruskim, że jest on agresorem i wiarołomcą, który wojował ze wszystkimi sąsiadami, niszczył i plądrował miasta, zabijając cywilów”. W związku z tym, „usytuowanie jego pomnika w Witebsku, byłoby obraźliwe dla obywateli Republiki Białoruś” a „próby gloryfikacji tego rodzaju bohaterów, mogą doprowadzić do rozłamu w społeczeństwie, duchowego, moralnego i politycznego podziału obywateli Białorusi”
Autorzy listu wyrażają nadzieję, że Aleksander Łukaszenka – jako „gwarant jedności narodu i państwowości, gwarant praw obywateli Republiki Białoruś, podejmie wyważoną decyzję i skieruje mądre słowo, aby pomnik tego, który jest przykładem bezzasadnej agresji, który pozostawił krwawy ślad w historii, nigdy nie powstał” .
Wśród ośmiu sygnatariuszy listu znaleźli się – podpułkownik, członek reżimowego Związku Pisarzy Białorusi, Prezes Zarządu weteranów „Aerofłotu”, dwaj doktorzy nauk pedagogicznych i trzech weteranów Wielkiej Wojny Ojczyźnianej.
W artykule opublikowanym przez Rzeczpospolitą, białoruski historyk Igor Mielnikau twierdzi, że „za inicjatywą przeciwników pomnika Olgierda stoi, wspierane przez wpływowe rosyjskie ośrodki o zabarwieniu imperialnym, środowisko zwolenników reaktywacji idei zachodniorusizmu, odmawiającej narodowi białoruskiemu podmiotowości w oderwaniu od podmiotowości rosyjskiej”.
Zwolennicy tej idei postrzegają historię Białorusi tylko przez pryzmat historii Rosji. Okres Wielkiego Księstwa Litewskiego i Rzeczypospolitej Obojga Narodówjest dla wyznawców zachodniorusizmu okresem obcej okupacji pradawnych ziem rosyjskich – tłumaczy Mielnikau.
Kresy24.pl/svaboda.org.rp.pl
