Kilka dni po zatrzymaniu w Moskwie obywatela USA i Wielkiej Brytanii Paula Whelana pod zarzutem szpiegostwa, Rosja oskarżyła Amerykanów o zatrzymanie obywatela Rosji z naruszeniem prawa międzynarodowego.
W sobotnim oświadczeniu rosyjskiego MSZ czytamy, że zatrzymany to niejaki Dmitrij Makarenko. Do zatrzymania miało dojść 29 grudnia na Marianach Północnych (terytorium stowarzyszone z USA na Oceanii) dzień po zatrzymaniu Amerykanina w Moskwie, a potem mężczyzna miał zostać przewieziony do samych USA, na Florydę.
Rosyjski MSZ oskarża USA o to, że złamały prawo międzynarodowe nie informując rosyjskich władz o zatrzymaniu. Władze rosyjskie miały dowiedzieć się o rzekomym zatrzymaniu dopiero od rodziny.
Amerykański Departament Stanu USA jak dotąd nie komentuje sprawy.
Radio Swoboda/Radio Wolna Europa pisze, że z dokumentów sądu na Florydzie wynika, że Makarenko został oskarżony w czerwcu 2017 roku przez prokuratora federalnego o nielegalną działalność przeciwko USA z innym mężczyzną, niejakim Władimirem Niewidomym. Mieli nielegalnie sprzedawać z USA do Rosji wojskowe noktowizory i inny sprzęt wojskowy produkcji amerykańskiej
Makarenko jest wymieniony w dokumentach jako mieszkaniec Władywostoku, ale też rezydent Hallandale Beach na Florydzie. W styczniu 2018 roku sąd uznał go za winnego i skazał na 26 miesięcy więzienia. Ale prawdopodobnie wtedy uciekł, bo w styczniu do jego akt wprowadzono status “ścigany”.
Tymczasem poinformowano, że Paul Whelan ma nie tylko amerykańskie i brytyjskie, ale też irlandzkie i kanadyjskie obywatelstwo. Jego brat David Whelan powiedział w amerykańskich mediach, że brat dużo podróżuje, zarówno turystycznie, jak i biznesowo (pracuje w firmie handlującej częściami samochodowymi) i zna wielu ludzi. – Paul jest typem zgodnego brata, syna i wujka, i hojnego i lojalnego przyjaciela. Odgrywa wiele ról w życiu wielu ludzi, ale nie jest szpiegiem – zapewnił.
Paul Whelan to emerytowany żołnierz Marine, został zatrzymany 28 grudnia pod zarzutem szpiegostwa. Przyjechał do Moskwy na ślub kolegi z Rosjanką.
Wielka Brytania ostrzegła Rosję, że nie może traktować cywilów jak “dyplomatyczne pionki”, a sekretarz stanu USA Mike Pompeo kilka dni temu zażądał od Rosji wyjaśnień i zwolnienia Whelana jeśli potwierdzi się, że jego areszt nie ma podstaw.
Tak twierdzi rosyjski adwokat Whelana Władimir Żerebrennikow, który złożył odwołanie od decyzji sądu w Moskwie o aresztowaniu Whelana. Jego zdaniem, materiały, na które powołuje się prokuratura, nie dają podstaw do aresztu. Rosyjskie oficjalne media twierdzą zaś, że Whelan został zatrzymany na gorącym uczynku, gdy wręczano mu pendrive’a z tajnymi danymi.
Amerykańscy i brytyjscy politycy i media w większości nie mają wątpliwości, że Rosja zatrzymała Whelana, by wymienić go za Rosjankę Marię Butinę, która przyznała się do spisku przeciwko USA i współpracuje z amerykańskim wymiarem sprawiedliwości (można o niej przeczytać m.in. tutaj i tutaj) oraz być może innych rosyjskich szpiegów i aferzystów w amerykańskich aresztach i więzieniach.
Rosyjski MSZ zdecydowanie zaprzecza, że jej celem jest wymiana Whelana na kogoś innego.
Oprac. MaH, rferl.org, bbc.co.uk
na zdjęciu: posterunek policji w Marianach Północnych, Wikimedia Commons, CC
