• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 17 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Przysmak hrabiego Stroganowa (II)

25 paź 2023

Przysmak hrabiego Stroganowa (II)

Boeuf Stroganow
Fot. ShutterStock

Stroganow i Polska

Co ciekawe bohater naszej opowieści Aleksander Grigorjewicz hrabia Stroganow (1795–1891) miał bliskie – choć niezbyt dla nas miłe, kontakty z Polską! Ten absolwent korpusu inżynierów kolejowych, uczestnik wojen napoleońskich, generał artylerii i minister spraw wewnętrznych Rosji w latach 1839–1841 oraz członek rosyjskiej Rady Państwa od 1849 roku, generał-gubernator wojenny Sankt Petersburga w roku 1854 oraz generał-gubernator besarabski, charkowski, czernihowski, noworosyjski i połtawski – brał bowiem czynny udział w tłumieniu Powstania Listopadowego… Za te „zasługi” został nawet mianowany w 1831 roku  na stanowisko  ministra spraw wewnętrznych i policji w Rządzie Tymczasowym Królestwa Polskiego prezesa Fiodora Engela!

Po rezygnacji z funkcji gubernatora noworosyjskiego Aleksander hrabia Stroganow otrzymał godność honorowego obywatela Odessy, gdzie na emeryturze spędził ostatnie lata życia. Jego ogromna biblioteka, zgodnie z jego wolą, trafiła na Uniwersytet Tomski.

Aleksander Stroganow jako dziecko
Archiwum Autora

Hrabia zraniony

Istnieją przynajmniej cztery wersje historii powstania słynnej potrawy Boeuf Stroganow. Zacznijmy od tej najbardziej malowniczej i … nieprawdopodobnej. Zraniony w uczuciach hrabia, zawsze honorowy i zrównoważony, któremu narzeczona miała nie dochować wierności zadając się z osobnikiem „podejrzanej konduity”, nie chciał bić się z byle kim. Swój gniew miał wyładować na kawale wybornej polędwicy, naszykowanej w kuchni na kolację – w wzburzeniu siekając mięso szablą na cienkie paski. Kucharz przyrządził z tej pociętej polędwicy co mu się udało, a hrabia jedząc ów posiłek miał podobno stwierdzić: „Co tam narzeczona, nie będzie ta, będzie inna. A dobre jedzenie to podstawa!”. Tak więc można przyjąć, że potrawa ta powstała na wskutek „natchnienia” przez nie całkiem wierną muzę Aleksandra Stroganowa.

Hrabia Aleksandr Grigorjewicz Stroganow, ok. 1870 r.
Archiwum Autora

Hrabia wierzyciel

Druga z legend głosi, iż to car Aleksander I, będący niezwykle mocno zadłużony u rodu Stroganowych, którzy hojnie finansowali jego wojenne wydatki – postanowił obłaskawić swego wierzyciela i sprawić, by termin spłaty należności został przedłużony. W tym celu poleciła swemu nadwornemu – oczywiście francuskiemu – kucharzowi i cukiernikowi, słynnemu Marie-Antoine Carême przygotować jakąś wykwintną, oryginalną i smaczną potrawę i nazwać ją nazwiskiem możnego rodu. Mistrz zabrał się do pracy: pokroił w słupki polędwicę, oprószył mąką, popieprzył, usmażył. Do tego dodał uduszoną z masłem i zeszkloną posiekaną cebulę oraz pastę pomidorową. Wszystko razem podlał rosołem, poddusił, a na koniec zaprawił to wszystko śmietaną, posolił, popieprzył. I podobno w ten właśnie sposób powstał pierwszy przepis na owo słynne danie.

Natalia Wiktorowna hrabina Koczubej, żona Aleksandra Grigorjewicza Stroganowa
Archiwum Autora

Hrabia dobrodziej

Według innej wersji Aleksander hrabia Stroganow, podobnie jak wielu ówczesnych szlachciców, będąc bardzo zamożną osobą, prowadził w Odessie, będąc na emeryturze, tak zwany „otwarty stół” – przedsięwzięcie charytatywne, w którym mogła uczestniczyć każda choć trochę wykształcona i przyzwoicie ubrana osoba. Jeden z kucharzy hrabiego na owe dobroczynne przyjęcia wymyślił sycącą i równocześnie pyszną potrawę, którą wygodnie się przygotowywało i łatwo dzieliło na porcje. I tak narodzić się miał Boeuf Stroganow!

Hrabia inwalida

I opowieść czwarta – chyba najbardziej rozpowszechniona w światowych leksykonach gastronomicznych. Twórcą kultowej potrawy miał być pałacowy szef kuchni hrabiego Stragonowa – Andre Dupont (tak, tak – Francuz!), który ze znawstwem  połączył tradycję i technologię kuchni francuskiej (pieczenie mięsa, podawanie z sosem) z technikami kuchni rosyjskiej (sos nie jest podawany osobno, ale jak typowy sos rosyjski, razem z mięsem). Przyczyną kuchennej innowacji miało zaś być przykra przypadłość arystokraty, który pod koniec życia stracił wszystkie zęby, zaś danie z wybornej, miękkiej, cienko pokrojonej polędwicy było znacznie przyjaźniejsze w konsumpcji…

RES

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

Komy białoruskie – Kuchnia KresowaKomy białoruskie – Kuchnia Kresowa Kalia z kurczaka – Kuchnia KresowaKalia z kurczaka – Kuchnia Kresowa Zupa dyniowa z kluskami z ryżu – Kuchnia KresowaZupa dyniowa z kluskami z ryżu – Kuchnia Kresowa
  • Tagi
  • kuchnia
  • przepisy kulinarne z Kresów

HISTORYCZNE KALENDARIUM KRESÓW

16 listopada w Historii Kresów

16 listopada w Historii Kresów

NA ŚWIECIE

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Ukradł szczątki świętego i zrobił z nimi coś niewyobrażalnego

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Rozmowy w Abu Zabi: na razie wynik zero. Ale wymiana jeńców

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Płynąć, płynie. Ale dokąd? Paliwowa farsa na Atlantyku

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Wielka gra o Ukrainę. Berlin i Paryż nie oddadzą swego losu w ręce Brukseli

Orbán zatrzymany pod zarzutem przemytu ludzi

Orbán zatrzymany pod zarzutem przemytu ludzi

Więcej ze świata »

REGION BAŁTYKU

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Nawet +55°C. Hakerzy przejęli kontrolę nad sklepami. Carrefoura też nie oszczędzili

Koszmar Europy? To, co wydarzy się po zakończeniu wojny

Koszmar Europy? To, co wydarzy się po zakończeniu wojny

Więcej z Regionu Bałtyku »

LITWA

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Łasuchy z osmalonymi brwiami. Ten trunek rozpalał zmysły!

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Koniec polskiej potęgi na Litwie. Ważą się losy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Litwa wykryła, polskie wojsko przeoczyło. A Rosja atakuje już przy naszej granicy

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Alarm przy granicy z obwodem królewieckim. Wojsko rusza na granicę

Więcej z Litwy »

AZJA I ZAKAUKAZIE

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Drżyjcie chińscy towarzysze! Mao zmartwychwstał

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Chiny szantażują Putina: oddaj bogactwa! Kłótnia na Kremlu

Udaremnili zamach stanu! Policja weszła do akcji

Udaremnili zamach stanu! Policja weszła do akcji

Po 20 latach przeprasza Kazachów za Borata

Po 20 latach przeprasza Kazachów za Borata

29.10.2026. Szokujące sceny z obrad sejmu (WIDEO)

29.10.2026. Szokujące sceny z obrad sejmu (WIDEO)

Więcej z Azji i Zakaukazia »

WYSZUKIWARKA KRESOWA

Szukasz swojej rodziny, albo korzeni na Kresach? Zamieść bezpłatnie ogłoszenie w naszej Wyszukiwarce Kresowej. Czytają nas setki tysięcy rodaków w Polsce i na świecie. Może ktoś odpowie?
Wejdź do Wyszukiwarki Kresowej »

BIBLIOTEKA KRESOWA

Człowiek przemieniony w wilka

Człowiek przemieniony w wilka

Dla honoru organizacji

Dla honoru organizacji

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Te relacje zhańbią Łukaszenkę na wieki....

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

Aż 300 zdjęć! Album "Oblicza Powstania 1863-1865"

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

„Przechadzki po Wilnie i jego okolicach” — jedno z najważniejszych źródeł informacji o przeszłości miasta

Więcej z Biblioteki Kresowej »

KULTURA

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Dziady – noc, w której zmarli wracają do domu

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Kresowy Wawel przemówił. Sensacyjne odkrycie pod gruzami!

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Narodowa Galeria Sztuki „Zachęta” pokazała „zapach granicy”

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

Skarb? Jest. Ale co tam skarb. Tam się kryje tajemnica szczęścia!

A tam w kącie co za bazgroły? Chagall? Nie znam

A tam w kącie co za bazgroły? Chagall? Nie znam

Więcej w dziale Kultura »

KUCHNIA KRESOWA

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kurczak w kefirze - Kuchnia Kresowa

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kasza kartoflana zapiekana z grzybami

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Kotlety ze śledzia - Kucharka Litewska

Pączki Pana Marszałka. Spiżowa postać? Gdzie tam!

Pączki Pana Marszałka. Spiżowa postać? Gdzie tam!

Buljon rumiany kwaskowaty - Kucharka Litewska

Buljon rumiany kwaskowaty - Kucharka Litewska

Galarepa nadziewana - Kucharka Litewska

Galarepa nadziewana - Kucharka Litewska

Więcej z Kuchni Kresowej »
  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja