Kampanię społeczną zwiększającą świadomość historyczną o wywózkach na Sybir rozpoczęło w internecie Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku. To reakcja muzeum na pojawiające się w sieci komentarze wykorzystujące słowo “Sybir” w negatywnych kontekstach.
Akcja “Po ilu kilometrach”, uruchomiona przez Muzeum Pamięci Sybiru z Białegostoku, ma zwracać uwagę na znaczenie słowa Sybir i deportacje na Sybir.
“Czy na co dzień zastanawiamy się nad tym, w jaki sposób słowo Sybir i określenie “deportacje na Sybir” pojawiają się w przestrzeni publicznej? Jeśli tak, to czy nie towarzyszy nam wrażenie, że o zesłaniu na Sybir pisze się dziś zbyt często z dość infantylnych i błahych pobudek?” – zastanawiają się pracownicy muzeum.
Inicjatorzy akcji przypominają, że podczas czterech masowych deportacji przeprowadzonych w latach 1940-1941 na Syberię i do Kazachstanu wywieziono setki tysięcy osób, mieszkańców całego kraju, którzy w pośpiechu musieli opuścić mieszkania, miasta… swoje domy. Wielu nie przetrwało podróży. Umierali z głodu, zimna i wyczerpania. Na tych, którym udało się przetrwać kilkumiesięczną podróż w wychłodzonych, “bydlęcych” wagonach, w miejscach oddalonych od ich domów o kilka tysięcy kilometrów czekała praca ponad ludzkie siły, której nieodłącznym towarzyszem był głód.
Dziś, 80 lat po tragicznych wydarzeniach będących ciągle w pamięci setek żyjących jeszcze deportowanych Polaków, niezwykle łatwo i często bezrefleksyjnie wykorzystuje się porównanie do zsyłki na Sybir. Niekiedy prześmiewczo i dla żartu, innym razem z pogardą i wrogością. W codziennych rozmowach Sybir pojawia się na wiele sposobów: m.in. jako synonimiczne określenie ciężkich warunków atmosferycznych, czy jako bezpośrednia destynacja, miejsce, gdzie należy wysłać kogoś, z kim się nie zgadzamy.
Akcja „Po ilu kilometrach” jest aktywnym działaniem podjętym przez zespół Muzeum Pamięci Sybiru, mającym na celu wzrost świadomości historycznej internautów o Sybirze poprzez publikację wspomnień i relacji, a także wzmocnienie postawy szacunku i empatii w stosunku do ofiar sowieckiego reżimu. Upowszechnianie wiedzy związanej z tematyką deportacji i losów Polaków na Sybirze oraz dawnych ziemiach wschodnich Rzeczypospolitej to jeden z głównych przedmiotów działań Muzeum Pamięci Sybir.
A Ty po ilu kilometrach w „bydlęcych” wagonach nadal myślałbyś o domu?
www.poilukilometrach.pl
oprac. ba na podst. sybir.bialystok.pl
