Fundacja Joachima Lelewela wspólnie z redakcją „Kuriera Galicyjskiego” ze Lwowa i Fundacją Wolność i Demokracja rozpoczęły prace nad fabularyzowanym filmem dokumentalnym o obronie Lwowa we wrześniu 1939 r.
Walki o Lwów trwały dziesięć dni. Wojska niemieckie podeszły 12 września. Polskie siły skutecznie powstrzymywały wroga. Wszystko zmieniło się po 17 września. Trzy dni później wojska sowieckie dotarły do miasta. I Niemcy, i Sowieci, wzywali obrońców do poddania się. Dowodzący obroną gen. Władysław Langner podjął decyzję o kapitulacji. I zadecydował, że Lwów podda się Sowietom. Sowieccy dowódcy zgodzili się na postawione im warunki, m.in. na wyjście polskich żołnierzy do państwa neutralnego. Podpisaną umowę kapitulacyjną natychmiast pogwałcili. Polscy oficerowie trafili do obozów i niemal wszyscy zginęli.
Jest już gotowy scenariusz, jest ekipa, przeprowadziliśmy badania studyjne we Lwowie i poszukiwania plenerów. Współpracujemy ze znanymi historykami, m.in. prof. Wojciechem Włodarkiewiczem (autorem książki „Lwów 1939”) i proc. Czesławem Grzelakiem (autor „Kresów w czerwieni”). Utrzymujemy intensywne kontakty z historykami ukraińskimi.
Film może mieć duże znaczenie, bo ma pokazać nieznany fragment Września 1939 r,. w tym zwłaszcza bardzo skuteczną polską obronę strategicznie ważnego miasta. Może być nie tylko ważny dla zainteresowanych historią czy Polaków na Ukrainie, ale i stać się argumentem w dialogu z Rosją, dowodzącą, że 17 września nasze wojsko już było w totalnym odwrocie.
„Lwów 1939” może znacząco wpłynąć na spór historyczny między Polską i Ukrainą, koncentrujący się na rzezi wołyńskiej i akcji „Wisła”. Tymczasem we wrześniu 1939 greckokatolicki metropolita Andrzej Szeptycki wzywał Ukraińców do wspólnej walki z Niemcami, podobnie działał wicemarszałek Sejmu i lider największej ukraińskiej partii politycznej w II Rzeczypospolitej, UNDO, Wasyl Mudry. W Wojsku Polskim walczyło 150 tys. Ukraińców.
Piotr Kościński
prezes Fundacji Joachima Lelewela
OPIS FILMU
ZDJĘCIA REKONSTRUKCYJNE
Spotkanie gen Langnera z greckokatolickim metropolitą Andrijem Szeptyckim; Odparcie niemieckiego ataku ulicą Gródecką; Pertraktacje z parlamentariuszami niemieckimi; Pertraktacje z parlamentariuszami sowieckimi; Dyskusje w sztabie gen. Langnera; Wyjście polskich oficerów ze Lwowa i ich aresztowanie przez Sowietów (zdjęcia we Lwowie, w Polsce np. w Przemyślu i okolicach oraz we Wrocławiu)
WYPOWIEDZI HISTORYKÓW
Historycy polscy – prof. Wojciech Włodarkiewicz, autor m.in. „Lwów 1939” i „Przedmoście rumuńskie”; prof. Czesław Grzelak, autor m.in. „Kresów w czerwieni”; historycy ukraińscy; historyk niemiecki; historyk rosyjski
ZDJĘCIA ARCHIWALNE
Sowieckie kroniki i filmy propagandowe z 1939-40 r. Niemieckie kroniki filmowe
SZACOWANE KOSZTY
Do realizacji filmu potrzeba co najmniej 500 tys. zł.
TERMIN REALIZACJI
17 września 2019 r.
Więcej na temat projektu (w tym informacje, jak można pomóc) tutaj i tutaj.
