Rodzina Państwa Lipnickich. Od lewej stoją: Piotr, Emilia, Zenon, Anna. Siedzą: Bronisław, Michalina zd.Matusewicz, Edmund, Malwina.
(Na podstawie wiadomości p. Wiolety Lipnickiej – Adamskiej)
Wg I Narodowego Spisu Powszechnego z 1921 r., Półdroże były kolonią, i znajdowały się w gminie Naliboki powiat Wołożyn. Domów mieszkalnych – 6. Mieszkańców – 44 (mężczyzn – 18, kobiet – 26). Wyznanie – rzymskokatolickie -41, prawosławne 3. Wszyscy podawali narodowość polską.(1)
Dramaty dla mieszkańców nastąpiły podczas sowieckiej (1939/41) i niemieckiej (1941/44)okupacji.
Relacja p. Zenona Kłaczkiewicza: „W naszej okolicy jako pierwszych wywieźli na Sybir rodzinę Lipnickich ze wsi Półdoroże .
W tej rodzinie jeden syn najstarszy Edmund był leśniczym, to był brat Malwiny, mojej cioci, a żony Antoniego Kłaczkiewicza. Całej rodziny nie udało się wywieźć, bo dwóch braci Edmunda – Zenon i Piotr jakoś niepostrzeżenie w ciemnościach uciekli do lasu.
Pozostawili tylko matkę – seniorkę w wieku 89 lat i wnuka Bogusia, syna Antoniego i Malwiny akurat tam przebywał u swojej babci. Wywieźli tylko Edmunda i dwie siostry Annę i Emilję oraz część drugiej rodziny też Lipnickich. Do transportu do stacji w Stołpcach był zatrudniony mój najstarszy przyrodni brat Janek”.(2)
Latem 1942 r., w Półdrożu, w miejscowej łaźni, Niemcy (Łotysze) spalili 72 mieszkańców. Uratował się tylko Kazimierz Doszczeczka. Aktualnie w miejscu spalenia znajduje się pomnik.(3)
Na Syberii, rodzina Państwa Lipnickich przebywała w następujących miejscowościach:
– posiołki Złotaja Gora i Udacznaja, rej.Tajszet, obł. Irkuck
1940 r.-IX1941 r.
– Sieło Błahodatnoje rej. Karasuk obł. Nowosibirsk
IX 1941-X 1942 r.
– Romanowska kołchoz “Sokół” rej. Słowgorod obł. Barnauł Ałtajski Kraj
X 1942- III1946 r.
Półdroże – dom Sylwestra i Michaliny (zd. Matusewicz) Lipnickich, ze zbiorów p. Wiolety Lipnickiej Adamskiej
Stanisław Karlik
(1) Skorowidz Miejscowości RP, T.VI. Województwo Nowogródzkie, Warszawa 1923, Nakładem GUS. S.88
(2) Zenon Kłaczkiewicz, Rodowód. Opublikowany w Archiwum Kresowym…
(3) tamże
4. “Ocalić od zapomnienia”, Wydanie: Koło Związku Sybiraków w Dębnie, 2009 r.
Dodaj swój komentarz