• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 05 sie 2026
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Home
Historia i Wspomnienia

Kiedy matka traci rozum…

21 gru 2014

Ojciec położył na wózek moich dwóch martwych braci oraz siostrę, wiezie ich na cmentarz. W miejscu, gdzie pochował naszą matkę, rozgarnął łopatą ziemię, położył z boku ich troje. Po kilku dniach zmarł także ojciec. Gdzie jest moja rodzina – nie wiem.

Ani mogiły, ani krzyża… − wspomina w książce „Wspomnienia naocznych świadków Wielkiego Głodu 1932-33” tragedię Wielkiego Głodu mieszkaniec wioski Łuka w rejonie daszowskim Piotr Sołowyszczuk.

22 listopada Ukraina obchodzi 81. rocznicę Wielkiego Głodu, tragedii wywołanej przez zbrodniczy reżim stalinowski w latach 1932-33. Tylko na Podolu wskutek śmierci głodowej zginęło wtedy ponad 1 mln 700 tys. osób, w większości kobiet i dzieci.

Kataklizm nie ominął Polaków, mieszkańców tych ziem. Wielka ich liczba zmarła w Szarogrodzie, Samczyńcach, Gibałówce, Pleba-nówce i w prawie każdej innej wio-sce w „przeklętych” regionach na wschód od Zbrucza.W piątek 21 listopada w Win-nicy zorganizowano obchody upa-miętniające te straszne wydarzenia. Ponad pięciuset urzędników, przed-stawicieli duchowieństwa, działaczy społecznych, ludzi kultury i sztuki zebrało się na terenie byłego cmen-tarza prawosławnego, by oddać hołd milionom niewinnych ofiar sztucz-nie wywołanego głodu. Żadnych pustych przemówień i hucznych salw z karabinów.

Tylko kwiaty, znicze i cisza. I smutny obelisk z chłopcem trzymającym w rękach snopek siana. Wygląda jak krzyż. Przechodzący obok nie mogą nie stanąć, by zmówić modlitwę w intencji najbardziej zasługujących na pamięć – niewinnych dzieci, które spuchnięte z głodu umierały w męczarniach, których matki traciły rozum, nie wiedząc, jak im pomóc.

„Matko, daj mi chociaż kawałeczek chleba, jeden tylko kawałeczek” − przejmujące słowa, brzmiące z głośników huczą w głowie każdego rodzica, któremu przychodzą na myśl własne dzieci.

W sercu rośnie nienawiść do tych, którzy mogli skazać na śmierć swoich rodaków, często sąsiadów i krewnych! Nienawiść i bezsilność, a później – chrześcijańska pokora. Czerstwy kawałek chleba, którym częstują dziewczęta w kolorowych strojach podolskich, staje w gardle, przypominając o nie tak dawnej tragedii, odtajnionej zaledwie 23 lata temu, kiedy komunizm w ZSRS przegrał.

Choć żyli ludzie, którzy pamiętali, jak sowiecki żołnierz z karabinem w ręku wchodził do stodoły i nakazywał oddać zboże do ostatniego ziarenka. Potem to zboże ładowano do pociągu w Lityniu, stamtąd wieziono do Winnicy, i wreszcie – do Moskwy. Życie uciekało z Ukrainy razem z tym zbożem, chronionym przez uzbrojonych po zęby czerwonoarmistów i funkcjonariuszy NKWD. Wieczny odpoczynek racz im dać Panie, a światłość wiekuista niechaj im świeci….

Słowo Polskie/Grudzień 2014 nr 12 (29)

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

Prof. Włodzimierz Marciniak: Likwidacja Memoriału pokazuje, że istnieje ścisły związek między terrorem stalinowskim a teraźniejszą RosjąProf. Włodzimierz Marciniak: Likwidacja Memoriału pokazuje, że istnieje ścisły związek między terrorem stalinowskim a teraźniejszą Rosją Dr Łukasz Adamski: Pamięć pod specjalnym nadzorem. Ile lat więzienia grozi za zajmowanie się historią w Rosji?Dr Łukasz Adamski: Pamięć pod specjalnym nadzorem. Ile lat więzienia grozi za zajmowanie się historią w Rosji? K24Funkcjonariusze Policji Państwowej z Brześcia nad Bugiem – lista ostaszkowska
  • Tagi
  • katastrofa
  • komunizm
  • NKWD
  • rabin
  • Roś
  • Stalin
  • Zbrucz
  • Związek Sowiecki
Sekcja komentarzy tymczasowo niedostępna

W związku z przygotowaniami do uruchomienia platformy wsparcia portalu Kresy24.pl oraz walką z zalewem toksycznych treści, możliwość komentowania została czasowo zawieszona. Już wkrótce przywrócimy sekcję komentarzy w nowej, kulturalnej formule – jako przestrzeń dostępną wyłącznie dla naszych stałych Czytelników i Patronów wspierających utrzymanie redakcji.

Najnowsze wiadomości
Nie, to po prostu niemożliwe! Kto tam idzie? (FOTO)

Nie, to po prostu niemożliwe! Kto tam idzie? (FOTO)

Kijów sięga po polskie miasta? Na liście m.in. Chełm, Rzeszów i Przemyśl

Kijów sięga po polskie miasta? Na liście m.in. Chełm, Rzeszów i Przemyśl

Rząd ukrył to przed Polakami? Polska i Niemcy zawarły pakt

Rząd ukrył to przed Polakami? Polska i Niemcy zawarły pakt

Cios w plecy Putina. Sojusznik szykuje bolesny zwrot pod presją USA

Cios w plecy Putina. Sojusznik szykuje bolesny zwrot pod presją USA

Alarm z-blogera: Cholera, zdolny gość! Zamknie nas w kotle

Alarm z-blogera: Cholera, zdolny gość! Zamknie nas w kotle

Córka króla zamieniła pałac na koszary

Córka króla zamieniła pałac na koszary

Tego słowa unikają jak ognia. A ogień spada z nieba (WIDEO)

Tego słowa unikają jak ognia. A ogień spada z nieba (WIDEO)

Gdzie się podziały miliardy pomocy dla Ukrainy?

Gdzie się podziały miliardy pomocy dla Ukrainy?

Pompeo ujawnia, kto pozwolił Putinowi zaatakować Ukrainę. Padły nazwiska

Pompeo ujawnia, kto pozwolił Putinowi zaatakować Ukrainę. Padły nazwiska

Już jadą! Od której zaczynamy? (WIDEO)

Już jadą! Od której zaczynamy? (WIDEO)

Nadchodzi rewolucja: Ukraina zrobiła to, czego USA nie potrafiły przez 30 lat

Nadchodzi rewolucja: Ukraina zrobiła to, czego USA nie potrafiły przez 30 lat

Rozkaz do generałów: Wszyscy zapuścić brody!

Rozkaz do generałów: Wszyscy zapuścić brody!

Przejmują sektor po sektorze. Chiny wykańczają Rosję!

Przejmują sektor po sektorze. Chiny wykańczają Rosję!

Bez ostrzeżenia. Ruszyła obława na granicy z Białorusią

Bez ostrzeżenia. Ruszyła obława na granicy z Białorusią

Nie wierzcie w bajki, Ukraina nigdy nie zostanie członkiem NATO

Nie wierzcie w bajki, Ukraina nigdy nie zostanie członkiem NATO

Projekt finansowany ze środków MSZ
Zmień ustawienia cookies
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja