14 grudnia 1575 r. książę Siedmiogrodu Stefan Batory został obwołany królem Polski poprzez małżeństwo z Anną Jagiellonką, wyprzedzając na finiszu Maksymiliana II Habsburga.
O wielkich zasługach Stefana Batorego dla naszego kraju, a dla Kresów w szczególności, pisaliśmy obszernie w związku z rocznicą jego śmierci. Teraz przypomnijmy więc tylko krótko okoliczności jego wyboru.
Po ucieczce z Polski króla Henryka Walezego w 1574 r. przez półtora roku trwało bezkrólewie. Dopiero 12 grudnia 1575 r. Senat pod naciskiem nuncjusza apostolskiego wybrał na kolejnego władcę cesarza Maksymiliana II Habsburga.
Na wieść o tym podburzona przez Jana Zamoyskiego szlachta zażądała na króla “Piasta” i wybrała córkę Zygmunta I Starego, Annę Jagiellonkę, kobietę “w latach”, o trudnym charakterze po matce – królowej Bonie, a i o urodzie nie wstrząsającej. Za męża zaś przydano jej księcia Siedmiogrodu Stefana Batorego. I choć żadne z nich “Piastem” zdecydowanie nie było, stanowiąc jako królewski tandem swoistą mieszankę węgiersko – litewsko – włoską, to szlachta była zadowolona.
Tak więc 14 grudnia 1575 r. Batory został ogłoszony królem. Trzeba było jeszcze “przekonać” do niego sprzyjający Habsburgowi Kraków (z krakusami jak widać zawsze był ten sam problem), co skutecznie zrobiło 20 tys. pospolitego ruszenia…
16 lutego 1576 r. Batory zaprzysiągł pacta conventa i przyrzekł odebrać ziemie zagrabione Polsce przez Rosję. 16 marca uroczyście przekroczył granicę Polski, witany przez swoich zwolenników. Radość chwili mąciła mu pewnie nieco myśl o 53-letniej Annie Jagiellonce, ale jak wiemy i z nią jakoś sobie w miarę pokojowo poradził, na czym Polska tylko skorzystała.
Przeczytaj także artykuły o wojnie Stefana Batorego z Rosją, zdobyciu Połocka w 1579 roku, zdobyciu Zawołocza w 1580 roku i oblężeniu Pskowa w 1582 roku oraz “Życie i śmierć Stefana Batorego”, a także artykuł o dziwnym małżeństwie Batorego.
Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe
