63 proc. Polaków nie wie, kiedy było Powstanie Styczniowe. 31 proc. wie, że było w XIX wieku, jednak zaledwie 19 proc. potrafi podać datę, a i to nieprecyzyjnie: 1863 lub 1864 rok.
Niektórzy są przekonani, że powstańcy walczyli przeciwko Związkowi Sowieckiemu – wynika z sondażu przeprowadzonego przez TNS Polska. Dla 4 proc. powstanie było podczas II wojny światowej lub w ogóle w XX wieku. Kolejne 2 proc. podało jeszcze inne daty.
39 proc. wie, że powstanie było przeciw Rosji carskiej, 20 proc. – że przeciw Rosji, ale nie jest pewnych, czy carskiej czy sowieckiej. 20 proc. zdaje sobie sprawę, że walka toczyła się „przeciw zaborcom”, ale nie wie jakim.
Według 4 proc. powstanie styczniowe było skierowane przeciw ZSRS, według 3 proc. – przeciw Prusom, według 2 proc. – przeciw Niemcom Wwedług kolejnych 2 proc. byli to hitlerowcy). 11 proc. nie wie przeciwko komu toczyła się walka powstańcza.
Na pytanie o przywódców powstania styczniowego, 17 proc. wymieniło Romualda Traugutta, 8 proc. Tadeusza Kościuszkę, a 4 proc. – Józefa Piłsudskiego. 70 proc. odpowiedziało, że nie wie.
31 proc. nie wie jak zakończyło się powstanie, 53 proc. wiedziało, że klęską, a 11 proc., że zwycięstwem. Według 5 proc. zostało nierozstrzygnięte.
Według 38 proc. „to dobrze, że powstanie styczniowe wybuchło”, a według 18 proc. – „to źle”; zdaniem 45 proc. „trudno powiedzieć”.
Sondaż zrealizowano w dniach 11-14 stycznia 2013 r. na ogólnopolskiej, losowo-kwotowej, reprezentatywnej próbie 1000 mieszkańców Polski w wieku powyżej 15 lat.
„Do Azyi precz potomku Dżyngis-chana. / Tam żywioł twój, tam ziemia carskich gal. / Nie dla cię, nie, krwią polską ziemia zlana, / Hej baczność! cel i w serce lub w łeb pal!” – pisał Władysław Ludwik Anczyc w „Pieśni strzelców”, której przesłanie polecamy wraz z zaleceniem zapoznania się z polską historią niedouczonym i/lub ogłupionym rodakom.
Obchody na Litwie
Przypominamy również, że 22 stycznia — w rok obchodów wejdzie Litwa, której Sejm, w przeciwieństwie, do polskiego, ogłosił rok 2013 Rokiem Powstania Styczniowego. W tym dniu, 150 lat temu, powołany w Warszawie Tymczasowy Rząd Narodowy ogłosił manifest wzywający narody Polski, Litwy i Rusi do walki o „wspólne wyzwolenie” pod sztandarem Orła, Pogoni i Archanioła”.
22 stycznia, dokładnie w 150. rocznicę wybuchu Powstania, w Wilnie ulicą Giedymina przejdzie „Marsz wolności”, z relikwiami św. Rafała Kalinowskiego, powstańca i sybiraka. Marsz organizowany jest przez Hufiec Maryi na czele z ks. Dariuszem Stańczykiem – pisze „Kurier Wileński”.
Uroczystość rozpocznie się o godz. 15.00 na placu Łukiskim, gdzie młodzież polska i litewska złoży kwiaty i znicze. Odbędzie się też apel poległym powstańcom oraz zostanie odmówiona Koronka do Miłosierdzia Bożego. O godz. 15.15 odbędzie się przemarsz z flagami, pochodniami ulicą Giedymina, pod Katedrę, obok Zamku Dolnego, przez Górę Zamkową aż na Górę Trzech Krzyży. O godz. 16.00 zostanie odprawiona Msza św. za poległych powstańców i za Ojczyznę — Litwę i Polskę. Będą śpiewane pieśni patriotyczne oraz recytowana poezja.
Ambasada RP oraz Instytut Polski w Wilnie również planują zaangażować się w obchody 150. rocznicy Powstania Styczniowego. Instytut Polski w Wilnie wspólnie z Muzeum Sztuki Litwy w dn. 25 stycznia – 17 marca 2013 r. organizuje wystawę edukacyjną „Powstanie Styczniowe w cyklach prac Artura Grottgera „Polonia” i „Lituania”. Wystawa będzie eksponowana w Muzeum Sztuki Użytkowej w Wilnie (ul. Arsenalo 3A). W uroczystym otwarciu wystawy swój udział zapowiedział premier Algirdas Butkevičius. Z inicjatywy ambasady RP i przy współpracy z Instytutem Polskim w Wilnie ukaże się specjalne dwujęzyczne — polsko-litewskie wydanie numeru „Mówią Wieki”, poświęcone Powstaniu Styczniowemu.
We wrześniu br. Instytut Historii Litwy wspólnie z Instytutem Polskim w Wilnie oraz Europejskim Uniwersytetem Humanistycznym w Wilnie organizuje konferencję naukową poświęconą Powstaniu Styczniowemu. W ramach obchodów Roku Powstania Styczniowego Instytut Polski w Wilnie planuje zorganizować projekcję filmu „Wierna rzeka” w reż. Tadeusza Chmielewskiego (1983; premiera 1987) wg. powieści Stefana Żeromskiego. Pokazy filmu odbędą się w ramach Klubu Filmu Polskiego w wileńskim Centrum Filmowym „Skalvija” podczas Międzynarodowych Targów Książki i wystawy „Powstanie Styczniowe w cyklach prac Artura Grottgera „Polonia” i „Lituania”.
W lutym br. Instytut Polski w Wilnie wraz z partnerami rozpocznie projekt edukacyjny „Adoptujemy zabytki Powstania Styczniowego”. Projekt polega na aktywnym włączeniu młodzieży w upamiętnianie wspólnej historii.
Dzisiaj z okazji rocznicy Powstania Styczniowego w obieg zostanie puszczona srebrna moneta o nominale 50 Lt. Zostanie ona zaprezentowana w muzeum we wsi Paberžė w rejonie kiejdańskim.
Krezy24.pl
Źródła: PAP, Kurier Wileński, Władysław Ludwik Anczyc
