“Nieznani sprawcy” zniszczyli tablicę z polskim napisem „Wielka Rzesza” umieszczoną na głazie przy wjeździe do podwileńskiego miasteczka.
“(…) w Wielkiej Rzeszy nieznani wandale rozbili zawieszoną zaledwie kilka dni temu marmurową tabliczkę, na której była napisana polska nazwa miasteczka. Ja, jako mieszkaniec Rzeszy i Litwin chcę przeprosić swoich przyjaciół i sąsiadów Polaków za taki czyn – moich rodaków. Jest mi wstyd i jestem zły i rozczarowany. Żałuję, że jestem Litwinem. Żałuję, że ci którzy dopuścili się zniszczenia tablicy nazywają się Litwinami. Chciałbym zwrócić się bezpośrednio do sprawcy, który przyszedł w środku nocy i zniszczył nikomu nie przeszkadzający napis: Jesteś tchórzem. Działasz w ciemności, bo boisz się spojrzeć w oczy tym, których atakujesz” – napisał na Facebooku litewski dziennikarz Jonas Banys. Banys zwrócił się z apelem o wspólne odnowienie tablicy. Dodał, że podobny wpis umieścił również w grupie wspólnoty Wielkiej Rzeszy na Facebooku, jednak został on usunięty po upływie zaledwie 15 minut.
Wielka Rzesza (lit. Didžioji Riešė) to miejscowość zamieszkiwana przez około 2500 osób, położona przy drodze Wilno-Malaty, 12 km na północ od Wilna. Jest największą wsią gminy rzeszańskiej. Tradycyjnie większość mieszkańców stanowili Polacy, jednak ostatnio osiedla się tu coraz więcej rodzin litewskich. W świadomości rodowitych mieszkańców nadal funkcjonuje polska nazwa wsi – Wielka Rzesza, a nie litewska – Didžioji Riešė. Marmurową tablicę na przydrożnym kamieniu ufundowali i wykonali z własnych pieniędzy tamtejsi Polacy. Kilka dni temu napisała o tym największa litewska gazeta – Lietuvos Rytas, ktora przeprowadziła “dziennikarskie śledztwo”, żeby wyjaśnić okoliczności pojawienia się polskiego napisu. Jak napisała, polski napis “przyćmiewa skromny napis w języku litewskim”. Tuż po opublikowaniu artykułu tablica została zniszczona przez “nieznanych sprawców”.
14 lipca Prezydent Litwy Dalia Grybauskaitė zatwierdziła herb Wielkiej Rzeszy. Autorem wzorca herbu jest grafik, profesor Wileńskiej Akademii Sztuki, autor wielu herbów osiedli Litwy Rolandas Rimkūnas. Prace nad tworzeniem herbu zainicjował starosta Rzeszy Waldemar Rynkiewicz. Do realizacji pomysłu przyczynił się mieszkaniec gminy, założyciel Parku Europy i radny Rady Samorządu Rejonu Wileńskiego Gintaras Karosas.
Tworząc herb osiedla, postanowiono zaznaczyć wyjątkowość Wielkiej Rzeszy jako geograficznego centrum Europy. Na tarczy herbu są przedstawione symbole: elementy w kolorze złotym, symbolizujące rzeźby z muzeum Parku Europy “Monumenty Centrum Europy” i “Znaku”, które podkreślają specyficzną lokalizację geograficzną Rzeszy. Wykorzystany w kompozycji heraldycznej kolor zielony symbolizuje piękno terenu, wolność, radość i nadzieję.
Wieś Wielka Rzesza jest centrum gminy Rzesza. Nazwa miejscowości pochodzi od rzeki o tej samej nazwie. Po raz pierwszy w źródłach pisanych nazwa jest wspomniana w 1500 roku, gdy Aleksander Jagiellończyk zapisał folwark Rzesza kapitule Wilna.
Kresy24.pl/wilnoteka.lt, zw.lt, L24.kt, Lietuvos Rytas (HHG)
