• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 16 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Marek A. Koprowski, “Na gruzach Marchlewszczyzny”

23 lip 2014

„Mieszkańców Marchlewszczyzny rozstrzeliwano w okolicach Ługańska na wschodniej Ukrainie” (s.61).

Tam gdzie dzisiaj trwa konflikt zbrojny pomiędzy tzw. separatystami i Ukrainą – w latach trzydziestych XX wieku zabijano Polaków !

Na obszarze dzisiejszej Ukrainy w 1925 r., Sowieci utworzyli Polski Rejon Narodowy im. Juliana Marchlewskiego z siedzibą w Dowbyszu na Żytomierszczyźnie. Dowbysz  odtąd nazywał się Marchlewskiem.

Celem działania sowieckich władz Ukrainy była sowietyzacja zamieszkujących od wieków w zwartej masie Polaków.

Stefan Kuriata – przewodniczący Towarzystwa Polskiego w Dowbyszu ustalił, że PRN zamieszkiwało 42 tys. Mieszkańców, z których 90 % stanowili Polacy. Powierzchnia rejonu wynosiła 650 km kw. – istniało  7620 gospodarstw rolnych. Podstawowym źródłem utrzymania była praca na roli i w lesie. Tylko w Bykówce i Marianówce działały huty szkła, które zatrudniały kilkaset osób.

Polacy nie mogli się pogodzić z sowietyzacją i wynaradawianiem, dlatego spadły na nich dotkliwe represje i przesiedlenia, których konsekwencją była likwidacja PRN w 1935 r.

Stefan Kuriata wyliczył kolejne uderzenia w Polaków:

  1. Kolektywizacja,
  2. „Wielki głód”,
  3. Wywózki i deportacje,
  4. „Operacja Polska”

Wg niego różnym formom represji poddano 14 tysięcy osób z ogólnej liczby 42 tysiące. Paradoksalnie, po tym tragicznym czasie, okupacja niemiecka (1941 – 43), spowodowała zelżenie represji.Wydawało się, że ślady polskości definitywnie zabito ?

Jak napisał autor książki Marek A. Koprowski, odrodzenie się polskości ma ścisły związek z odrodzeniem się religii katolickiej.Wielkim wydarzeniem dla Dowbysza po upadku ZSRR (powrót do starej nazwy miasteczka) było sprowadzenie z Fatimy Matki Boskiej Fatimskiej 4 października 1990 r., które wstrząsnęło miasteczkiem.   „Czegoś takiego Dowbysz nie widział nigdy. Ludzie klękali, żegnali się, rzucali kwiaty pod nogi osób, które niosły figurkę. Z szacunkiem do całego wydarzenia podeszli wszyscy, nie tylko katolicy, ale i prawosławni, a także niewierzący.”

Na radzieckiej Ukrainie zacierano ślady polskości w Dowbyszu, który kolejny raz „zmienił swoją nazwę – tym razem na Szczors.

Wiemy o Polakach w Australii, w Ameryce, i w wielu państwach na świecie, ale czy znamy losy naszych rodaków z za dawnego sowieckiego kordonu, i ich losy na współczesnej, targanej wojną Ukrainie ?

Odpowiedź na to pytanie znajdziemy w książce Marka A. Koprowskiego pt. „Na gruzach Marchlewszczyzny”. Biblioteka „Wołanie z Wołynia”, Biały Dunajec- Ostróg 2014.

Serdeczne podziękowanie dla księdza Vitolda Yosifa Kovaliva !

Stanisław Karlik

 

 

 

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

  • Tagi
  • Ługańsk
  • Marchlewszczyzna
  • Ostróg

NAJNOWSZE WIADOMOŚCI

Warszawa: Nastolatek z Rosji groził masakrą w szkole

Warszawa: Nastolatek z Rosji groził masakrą w szkole

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Amerykańskie wojsko już przy granicy z Białorusią

Walczyły o polskość na Białorusi. Spotkał je wielki zaszczyt

Walczyły o polskość na Białorusi. Spotkał je wielki zaszczyt

Nadchodzi potężny wstrząs dla Ukrainy. „To prawie jedna trzecia narodu”

Nadchodzi potężny wstrząs dla Ukrainy. „To prawie jedna trzecia narodu”

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Szokujący plan rządu. Nawet okupacja nie przerwie ich rządów

Doniesienia ws. Mostu Krymskiego potwierdziły się. Powołano sztab kryzysowy

Doniesienia ws. Mostu Krymskiego potwierdziły się. Powołano sztab kryzysowy

Największy przelew w historii! Ukraina dostanie od nas miliardy

Największy przelew w historii! Ukraina dostanie od nas miliardy

Rosjanie coraz bliżej? Nowe postępy pod Wilnem

Rosjanie coraz bliżej? Nowe postępy pod Wilnem

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Rosyjscy propagandyści puścili to w świat. Chodzi o prezydenta

Rosyjscy propagandyści puścili to w świat. Chodzi o prezydenta

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Tego jeszcze nie było. Reakcja Zełenskiego zmieni wszystko!

Tego jeszcze nie było. Reakcja Zełenskiego zmieni wszystko!

Piekło nad bazą Su-34. Co najmniej 30 eksplozji i drugi potężny cios (WIDEO)

Piekło nad bazą Su-34. Co najmniej 30 eksplozji i drugi potężny cios (WIDEO)

Białorusini idą na rzeź. Jest cicha zgoda Mińska

Białorusini idą na rzeź. Jest cicha zgoda Mińska

Główna ofensywa Rosji załamała się! Ale co z Kramatorskiem?

Główna ofensywa Rosji załamała się! Ale co z Kramatorskiem?

Strategiczna rafineria zaliczyła "piątek 13-go"! Płonie (WIDEO)

Strategiczna rafineria zaliczyła "piątek 13-go"! Płonie (WIDEO)

Słowa Łukaszenki dają do myślenia. Ukraina szykuje się na powtórkę

Słowa Łukaszenki dają do myślenia. Ukraina szykuje się na powtórkę

Zielone ludziki Putina wchodzą na Białoruś! Milicja bezradna

Zielone ludziki Putina wchodzą na Białoruś! Milicja bezradna

  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja