„Perspektywy przetrwania mniejszości polskiej na Białorusi?” – to temat dyskusji, który zaproponował ks. prof. Roman Dzwonkowski podczas spotkania z miejscowymi Polakami w Brześciu. Przypomnijmy, że ks. Dzwonkowski jest autorem książki „Od Kościoła polskiego do Kościoła Polaków na Wschodzie”.
Redakcja kwartalnika Echa Polesia zwraca uwagę, że od szeregu ostatnich lat na Białorusi obserwujemy zjawiska, które zagrażają zachowaniu tożsamości polskiej w części społeczeństwa pochodzenia polskiego. Są to min. rewolucyjne zmiany w Kościele katolickim – prawie całkowite wyeliminowanie z życia kościoła i liturgii Mszy Św. języka polskiego, i zmiany pokoleniowe w świadomości młodych Polaków, a także brak legalizacji Związku Polaków na Białorusi – największej polskiej organizacji społecznej, i utrudniony rozwój oświaty polskiej.
W trakcie kilkugodzinnej ożywionej dyskusji rozważano, jak zapobiegać zaistniałej sytuacji – bardzo niepokojącej, ze względu na zachowanie tożsamości narodowej Polaków na Białorusi. W swoim wystąpieniu ks.prof. R.Dzwonkowski największą uwagę poświęcił wielkiej zmianie historycznej w Kościele katolickim na Białorusi – tworzeniu “Kościoła białoruskiego” (nie “Kościoła na Białorusi” – red.) wbrew oczekiwaniom większości wiernych, a także jego ponadnarodowej misji.
Jako jedną z przyczyn białorutenizacji i rusyfikacji wskazał ks. Dzwonkowski błędy popełnione przez pracujących na Białorusi od lat 90. polskich księży, polegające na utożsamiania narodowości z językiem (młodzi kapłani byli wychowani w peerelowskiej Polsce i nic nie słyszeli o Polakach na Wschodzie, nie byli przygotowani do pracy na Kresach).
W trakcie spotkania panowała zgodna opinia o powszechnej słabości działań Polaków w obronie języka ojczystego w Kościele. Wskazywano, że prawo Białorusinów do ich uczestnictwa we Mszy Św. w języku białoruskim nie jest w żaden sposób kwestionowane, ale skala jego wprowadzenia do życia kościelnego i liturgii Mszy Św. jest niewspółmiernie wielka z odsetkiem wiernych narodowości białoruskiej.
Według prof. R. Dzwonkowskiego zdecydowanie taka polityka osłabia autorytet Kościoła katolickiego w oczach wiernych Polaków, którzy w parafiach rzymsko-katolickich stanowią większość.
W spotkaniu z ks. prof. R. Dzwonkowskim wzięli udział przedstawiciele brzeskich parafii katolickich, nauczyciele języka polskiego i przedmiotów ojczystych, liderzy organizacji polskich. Byli także obecni: Alina Jaroszewicz, redaktor kwartalnika „Echa Polesia”, prezes brzeskiego obwodowego oddziału ZPB, Irena Głuchowska, prezes brzeskiego miejskiego oddziału ZPB, Teresa Puńko, prezes UTW, Eugeniusz Lickiewicz, członek Rady Naczelnej ZPB, redaktor strony internetowej „Ech Polesia”, opiekun miejsc pamięci narodowej. Swoją obecnością spotkanie zaszczycił pan Jerzy Grymanowski, konsul RP w Brześciu. Spotkanie odbyło się 22 lutego w lokalach Polskiej Szkoły Społecznej im. I. Domeyki.
Echa Polesia/Kresy24.pl