6 sierpnia 1517, a więc pół tysiąca lat temu w czeskiej Pradze wydrukowana została pierwsza książka w języku zrozumiałym dla użytkowników współczesnej białoruszczyzny.
Tą publikacją był dokonany przez Franciszka Skarynę (ok. 1490 – ok. 1550) przekład Psałterza, czyli Księgi Psalmów, dokonany z języka staro-cerkiewno-słowiańskiego na “starobiałoruski”.
Skaryna uważany jest za ojca piśmiennictwa białoruskiego i humanistę formatu przynajmniej wschodnioeuropejskiego. Urodzony w Połocku, wykształcony w Krakowie, w Pradze założył drukarnię…
To właśnie tam, w stolicy Czech, dzięki wynalazkowi Gutenberga i wytrwałości połockiego wychowanka UJ z prasy drukarskiej zjechała nie tylko Księga Psalmów, ale i 21 pozostałych ksiąg Starego Testamentu.
Pierwszą drukarnię na ziemiach litewsko-białoruskich założył w roku 1520 w domu jednego z emerytowanych burmistrzów – Jakuba Babicza.
Ze względu na liczne zasługi i – niestety – niewielką konkurencję jest Skaryna białoruskim Janem Kochanowskim i Jakubem Wujkiem w jednej osobie.
Jego podobiznę można znaleźć np. na popularnej “Historii Białorusi” pióra Marcelego Kosmana, wydanej przez Ossolineum, zob. poniżej:
Telesfor
