• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 22 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Na Białorusi odnaleziono dokument opisujący egzekucje na Polakach. Są też nazwiska katów z 1939 roku

05 mar 2021

fot: Wikipedia/Biblioteka Narodowa. Poczt.13689.

Białoruski historyk Dzmitry Drozd, współzałożyciel Białoruskiego Centrum Dokumentacji, dotarł do sowieckiego dokumentu, który w szczegółach opisuje, jak NKWD mordowało polskich jeńców, obrońców Grodna z września 1939 roku.

Sprawę odnalezienia dokumentu pozwalającego na ustalenie nazwisk sowieckich sołdatów, którzy popełnili te zbrodnie, jako pierwszy opisał Andrzej Poczobut w „Gazecie Wyborczej”.

1 marca br. materiały, które jawią się ważnym świadectwem barbarzyństwa dokonywanego przez NKWD w Grodnie, bezpośrednio po zajęciu miasta przez jednostki Armii Czerwonej, opublikował Dmitrij Drozd na stronie Białoruskiego Centrum Dokumentacyjnego.

Dokument zawiera nie tylko dowodzących bezpośrednich kilkoma egzekucjami, ale także wydane przez nich rozkazy.

Tymczasem białoruski historyk zauważa na portalu bdc.info, że sam fakt dokonywania takich egzekucji znany jest już polskiemu IPN, który liczbę rozstrzelanych szacuje na około 300 ofiar.

Dokument szczegółowo opisuje jedną z nich. Egzekucja wzbudziła oburzenie zastępcy przewodniczącego działu kadr KC KP(b)B Aleksandra Wołoszyna. Ale nie tyle samym faktem jej wykonania, co faktem, że miała miejsce na oczach okolicznych mieszkańców.

„Podczas zajęcia miasta Grodna  Armia Czerwona wzięła do niewoli wielu polskich żołnierzy i oficerów. Przesłuchanie tych więźniów odbywało się pod kierownictwem Iwanowa i prokuratora 52. Prokuratury Wojskowej T.ŁUPACZEWA. W trakcie przesłuchania więźniów podzielono na 3 grupy, pierwszą kierowano na rozstrzelanie, drugą na wywóz do obozów, a trzecią puszczano do domu.

20 września 1939 roku grupa jeńców w liczbie ok. 100 osób została skierowana za Grodno na rozstrzelanie. Przeprowadzano je w najbardziej brutalnej formie. W ciągu dnia, na oczach miejscowej ludności i czerwonoarmistów, 300-400 m od Grodna, brano pojedyńczo, odprowadzono go 5 na odległość metrów od głównej grupy skazanych i tam też rozstrzeliwano. W ten sposób zamordowano 20 osób, a resztę ok. 80 osób, nie wiadomo na czyj rozkaz poprowadzono z powrotem do Grodna” – czytamy w notatce autorstwa Aleksandra Wołoszyna, zastępcy przewodniczącego działu kadr KC KP(b)B, której skan opublikował Dzmitry Drozd.

 

– Faktycznie dotychczasowe ustalenia w tej sprawie opierały się jedynie na relacjach świadków egzekucji, teraz upubliczniony został pierwszy sowiecki dokument potwierdzający je. Pokazuje on, że terror był świadomie stosowany jako środek zastraszenia i sowietyzacji – mówi cytowany przez „Gazetę Wyborczą” grodzieński historyk dr Andrej Czarniakiewicz.

Andrzej POczobut przypomina, że na początku lat 90. XX w. w Grodnie, podczas prac budowlanych na brzegu Niemna znaleziono szczątki 86 polskich żołnierzy i oficerów rozstrzelanych. Byli ofiarami sowietów, wszyscy spoczęli na dawnym cmentarzu garnizonowym.

Kolejne szczątki, prawdopodobnie  Obrońców Grodna odnaleziono już w XXI wieku, w 2009 r. na terenie dawnych koszar 81. pułku strzelców grodzieńskich. Ich los jest nieznany, bo władze Białorusi zataiły te informacje.

Grodno było jedynym dużym miastem II RP, które broniło się przed inwazją Armii Czerwonej. Walki o miasto trwały trzy dni (20-22 września).

oprac. ba za bydc.info/wyborcza.pl

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

W ślad za pomnikiem Jana III Sobieskiego. Jak pomnik Aleksandra Fredry ze Lwowa trafił do WrocławiaW ślad za pomnikiem Jana III Sobieskiego. Jak pomnik Aleksandra Fredry ze Lwowa trafił do Wrocławia Rządowa telewizja ujawnia dane zabitego „terrorysty z Grodna”Rządowa telewizja ujawnia dane zabitego „terrorysty z Grodna” K24Zabić Polaków
  • Tagi
  • Andrzej Poczobut
  • Armia Czerwona
  • biblioteka
  • cmentarz
  • Czerwone
  • dokumenty
  • Drozd
  • egzekucja
  • Grodno
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • II RP
  • IPN
  • Iwanow
  • NKWD
  • prokuratura
  • przesłuchanie
  • rozstrzelanie
  • szczątki
  • terror
  • twierdza
  • władze
  • wojsko
  • Wołoszyn
  • zbrodnie

NAJNOWSZE WIADOMOŚCI

Korwetę rozerwało na kawałki! Nawet tam ich dopadli (WIDEO)

Korwetę rozerwało na kawałki! Nawet tam ich dopadli (WIDEO)

Podzielić Ukrainę wzdłuż Dniepru? Lepiej Rosję wzdłuż Wołgi!

Podzielić Ukrainę wzdłuż Dniepru? Lepiej Rosję wzdłuż Wołgi!

Uderzenie w Królewiec! Wojna, czy prowokacja? (WIDEO)

Uderzenie w Królewiec! Wojna, czy prowokacja? (WIDEO)

Już tylko jedna kość niezgody... i koniec wojny?

Już tylko jedna kość niezgody... i koniec wojny?

Alfa wchodzi, 4333 wychodzi (WIDEO)

Alfa wchodzi, 4333 wychodzi (WIDEO)

Szła wyprostowana wśród tych, co na kolanach. Na jej grób nie doszli

Szła wyprostowana wśród tych, co na kolanach. Na jej grób nie doszli

Ciężarówki w matni! To ważniejsze niż Most Krymski

Ciężarówki w matni! To ważniejsze niż Most Krymski

Zacharowa jeszcze grozi odwetem: „Nigdy nie zapominamy”

Zacharowa jeszcze grozi odwetem: „Nigdy nie zapominamy”

Był tajemniczy zapis o Ukrainie ale nagle zniknął. Prezydent ujawnia kulisy

Był tajemniczy zapis o Ukrainie ale nagle zniknął. Prezydent ujawnia kulisy

Pękł węzeł Przyjaźni! Strach i bezsilne przekleństwa (WIDEO)

Pękł węzeł Przyjaźni! Strach i bezsilne przekleństwa (WIDEO)

Kolejna granica przekroczona. Najpierw podmińskie Kuropaty, teraz Homel 

Kolejna granica przekroczona. Najpierw podmińskie Kuropaty, teraz Homel 

Cios w serce kluczowej armii! Tam był syn generała

Cios w serce kluczowej armii! Tam był syn generała

Minister ujawnił szokujące fakty: Na Polskę spadają już nie tylko drony (WIDEO)

Minister ujawnił szokujące fakty: Na Polskę spadają już nie tylko drony (WIDEO)

Rajd w stronę morza! Cel: rozciąć siły wroga

Rajd w stronę morza! Cel: rozciąć siły wroga

Kancelaria premiera: Historia na bok, czas na interesy z Ukrainą

Kancelaria premiera: Historia na bok, czas na interesy z Ukrainą

„Jesteście spadkobiercami NKWD”. Łukaszenka kazał polować na dywersantów

„Jesteście spadkobiercami NKWD”. Łukaszenka kazał polować na dywersantów

Lwów zaatakowany. Są ofiary. Coś spadło pod Biłgorajem i wciąż płonie

Lwów zaatakowany. Są ofiary. Coś spadło pod Biłgorajem i wciąż płonie

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

Nadchodzi zmiana! Za 9 lat muzułmanów będzie więcej niż chrześcijan!

  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja