• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 16 lis 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Józef Ignacy Kraszewski o Litwie

04 cze 2022

Józef Ignacy Kraszewski – pisarz, dziennikarz, malarz, rysownik, muzyk, kolekcjoner, wydawca, historyk, encyklopedysta, działacz społeczny i polityczny, współzałożyciel Macierzy Polskiej, autor największej liczby wydanych książek w historii literatury polskiej (ponad 600, w tym 232 powieści). Choć urodził się w Warszawie (28 lipca 1812 r.), to pochodził z rodziny ziemiańskiej wywodzącej się z Grodzieńszczyzny.

Ród Kraszewskich (także rodzice pisarza – Jan i Zofia z Malskich) był właścicielem majątku Dołhe nieopodal Prużany, gdzie z początku stał skromny, parterowy dworek oraz oficyna. Dopiero w latach 1890–1900 Bogusław Kraszewski przebudował dwór w okazały pałac, który niestety został zniszczony podczas I wojny światowej.

Co ciekawe przez Dołhe (dzisiaj wieś na Białorusi, w rejonie prużańskim obwodu brzeskiego) przebiega kontynentalny dział wód rozdzielający zlewnie Morza Bałtyckiego i Czarnego.

Grodzieńskie korzenie Józefa Ignacego Kraszewskiego spowodowały bez wątpienia zainteresowanie Pisarza Litwą, co znalazło odbicie w przynajmniej dwóch jego dziełach: Litwa: starożytne dzieje, ustawy, język, wiara, obyczaje, pieśni, przysłowia, podania itd., T. I, Historya do XIII wieku, Warszawa 1847; T. II, Historya od XIII wieku do roku 1386, Warszawa 1850 oraz Litwa za Witolda. Opowiadania historyczne, Wilno 1850.

W tej pierwszym z tych opracowań tak tłumaczył swoje zainteresowania:

„Oddawna zamierzaliśmy pisać historyą Litwy. Odrębne to plemię rzucone pośrodku między Słowianami a Germany, obu zdające się pokrewnem, a z żadnem ścisłem pobratymstwem niezwiązane, plemię charakteru wybitnie właściwego, mythy własne i obyczaje całkowicie swoje, język prześliczny, bogaty a stary posiadające; zasługiwało na pracowite wejrzenie w jego przeszłość. Lecz dzieje tej rodziny litewskiej, ani łatwo, ani lekko rozwikłać się dawały. Powolnie zbierać musieliśmy materiały i zgromadziliśmy nie powiem dostateczne, lecz przynajmniej jakie można było zebrać. […]”.

Józef Ignacy Kraszewski (1812–1887)
Wikimedia Commons – domena publiczna

Strona tytułowa książki Józefa Ignacego Kraszewskiego Litwa za Witolda. Opowiadania historyczne
www.polona.pl

RES

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

  • Tagi
  • literatura

NAJNOWSZE WIADOMOŚCI

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Zamykają wszystkie przejścia graniczne z Rosją!

Rosyjscy propagandyści puścili to w świat. Chodzi o prezydenta

Rosyjscy propagandyści puścili to w świat. Chodzi o prezydenta

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Mrożący plan Putina. To brzmi jak wyrok dla Polski

Tego jeszcze nie było. Reakcja Zełenskiego zmieni wszystko!

Tego jeszcze nie było. Reakcja Zełenskiego zmieni wszystko!

Piekło nad bazą Su-34. Co najmniej 30 eksplozji i drugi potężny cios (WIDEO)

Piekło nad bazą Su-34. Co najmniej 30 eksplozji i drugi potężny cios (WIDEO)

Białorusini idą na rzeź. Jest cicha zgoda Mińska

Białorusini idą na rzeź. Jest cicha zgoda Mińska

Główna ofensywa Rosji załamała się! Ale co z Kramatorskiem?

Główna ofensywa Rosji załamała się! Ale co z Kramatorskiem?

Strategiczna rafineria zaliczyła "piątek 13-go"! Płonie (WIDEO)

Strategiczna rafineria zaliczyła "piątek 13-go"! Płonie (WIDEO)

Słowa Łukaszenki dają do myślenia. Ukraina szykuje się na powtórkę

Słowa Łukaszenki dają do myślenia. Ukraina szykuje się na powtórkę

Zielone ludziki Putina wchodzą na Białoruś! Milicja bezradna

Zielone ludziki Putina wchodzą na Białoruś! Milicja bezradna

Zaskakująca oferta Kremla w sprawie Białorusi

Zaskakująca oferta Kremla w sprawie Białorusi

Córka Putina urodziła Zełenskiemu syna!

Córka Putina urodziła Zełenskiemu syna!

Zamach w Moskwie! Prawa ręka premiera (WIDEO)

Zamach w Moskwie! Prawa ręka premiera (WIDEO)

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Uderzenie w okręt na Bałtyku! Koniec bezpiecznych portów

Wrócili z rozmów. Znów pogadali. Zapowiedzieli rozmowy. I inne rozmowy

Wrócili z rozmów. Znów pogadali. Zapowiedzieli rozmowy. I inne rozmowy

Trump i Musk znów blokują Starlinka! Kijów znalazł na to sposób

Trump i Musk znów blokują Starlinka! Kijów znalazł na to sposób

Zełenski: Wojna może się zakończyć do końca 2026 roku

Zełenski: Wojna może się zakończyć do końca 2026 roku

Pentagon ma scenariusz! Styczeń 2027: Koniec Putina i wojna z NATO

Pentagon ma scenariusz! Styczeń 2027: Koniec Putina i wojna z NATO

  • Click here - to select or create a menu
Projekt finansowany ze środków MSZ
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja