• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 08 wrz 2026
  • Archiwa Czasopism
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
  • Filmoteka
  • Niepodległość
  • Polacy na (Bliskim) Wschodzie
  • Trójmorze
  • TV Kresy24.pl
  • Archiwum Kresowe
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa

Jak w Gądkowie Małym kościół wyremontowano?

16 sty 2013

(Relacja Marii Chilickiej ur. w 1926 r., w Nalibokach)

Po zakończeniu II wojny światowej w 1945 r., wielu Kresowiaków osiedliło się w wiosce Gądków Mały – Klein Gandern pow. Słubice woj. Zielona Góra na Ziemi Lubuskiej.

W wiosce znajdował się „poniemiecki” drewniany kościółek z 1780 r.,(1)który był zdewastowany i zamknięty. Powybijane okna, zerwana podłoga, brak ławek i jakiegokolwiek sprzętu, który mógłby posłużyć do odprawiana nabożeństw. Za Niemców były organy ale nie wiadomo kto zabrał, z wyposażenia kościółka pozostały tylko dwa drewniane aniołki.

Mieszkańcy wioski chodzili na nabożeństwa do kościoła parafialnego w Gądkowie Wielkim – Gross Gandern.

Idąc kiedyś na stację kolejową, zatrzymał się przy mnie jadący rowerem ks. Stanisław Barański, proboszcz z Gądkowa Wielkiego i powiedział: – „kiedy wyremontujecie swój kościółek, ja bym przyjechał!”

Powiedziałam o tym sąsiadom, zebraliśmy się i podjęliśmy decyzję o remoncie. Ludzie powierzyli mi zbiórkę pieniędzy – ile kto może ! Wszystkie wpłacane datki notowałam w zeszycie.

Wpłacali mieszkańcy Gądkowa Małego i Bargowa. Nie wiem czy wszystkich pamiętam, ale wpłat dokonały rodziny:

Niekrasz, Karwalajtys, Staniuch, Wirski, Świderski, Kołodziński, Bylinowicz, Klimaszewski, Lubecki, Aleksandrowicz, Szachno, Kisiel, Hildebrand, Majdański, Sobieraj, Wacko, Przedwój, Wielądek, Jankowski, Chilicki…

Po zakup szkła jeździłam do Rzepina z Zosią Niekrasz. Kupowaliśmy farbę do malowania, koronki i materiały na obrusy i ornat dla księdza. Mój tata Józef Chilicki dał cegłę na podłogę. Teresa Wirska wyszywała szydełkiem obrus na ołtarz, my obszywaliśmy tasiemką. Mietek Staniuch malował ściany i drewniane fragmenty wnętrza. Marceli Karwalajtys zrobił dwa okna, ołtarz – stół. Potrzebne materiały gromadziliśmy na podwórzu Mieczysława Wielądka.

Po wyremontowaniu mieliśmy już swój kościółek, i nie trzeba było chodzić do Gądkowa Wielkiego. Uroczysta msza inauguracyjna odbyła się z udziałem ks. Biskupa z Gorzowa Wielkopolskiego oraz księży Stanisława Barańskiego i Władysława Ciska z kościoła parafialnego.

Obecnie kościółek został jeszcze bardziej „doremontowany”, ponieważ ze względu na walory historyczne, administracja rządowa przeznaczyła na ten cel stosowne środki.

Podczas naszego pierwszego remontu, lata 60 – te PRL-u, mieliśmy zarzut nielegalnej zbiórki pieniędzy, ale wszystko skończyło się dobrze, bez konsekwencji administracyjnych.

Kilka razy przyjeżdżała z Niemiec b. mieszkanka Gądkowa Małego p. Kostecka, która wyraziła swój zachwyt i wdzięczność za remont kościółka swoich lat dziecinnych. Opowiadała, że przed wojną administratorka z pobliskiego pałacu prowadziła chór, a na nabożeństwa uczęszczali mieszkańcy i robotnicy z majątku.

Nigdy nie zapomnę, jak pięknie śpiewała w naszym kościółku Aneta Bylinowicz!

Obecnie nabożeństwa są odprawiane dwa razy w tygodniu: – w sobotę o godz. 17.00 i w niedzielę o godz. 9.30.

Stanisław Karlik


(1) Heinz Materne Und Hans Gerlach, „Gross Gandern Und Klein Gandern“, Wittingen/Bremen 1997 r., s.135

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

K24Kraj utracony – według dziadków, kraj ubogi – według rodziców. Jak wygląda życie w kraju “za Bugiem”? K24Marek Jan Chodakiewicz, „Żydzi i Polacy 1918 – 1955” K24Obrońcy Grodna wezwani do apelu
  • Tagi
  • Chilicki
  • Gądków Wielki
  • Gross-Gandern
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • Jankowski
  • Kisiel
  • Kresy Wschodnie
  • Naliboki
  • Polacy na Białorusi
  • Polacy na Kresach
Najnowsze wiadomości
Andrzej Poczobut wrócił na Białoruś!

Andrzej Poczobut wrócił na Białoruś!

Już ich zżarło od środka! Kreml się wygadał

Już ich zżarło od środka! Kreml się wygadał

Tu Taganrog-Centralny! Są dwa trafienia

Tu Taganrog-Centralny! Są dwa trafienia

Bum i dwa myśliwce mniej! Bez pomocy Ukrainy

Bum i dwa myśliwce mniej! Bez pomocy Ukrainy

Uderzenie rakietowe Rosji! Polska poderwała myśliwce

Uderzenie rakietowe Rosji! Polska poderwała myśliwce

Bałtycka symfonia na 10 wyrzutni! HIMARS gra pierwsze skrzypce

Bałtycka symfonia na 10 wyrzutni! HIMARS gra pierwsze skrzypce

Rosjanie uciekają! Ukraińcy ich "ścięli" i suną na wschód

Rosjanie uciekają! Ukraińcy ich "ścięli" i suną na wschód

„Oresznik” bliżej Polski. Rosyjska brygada już na Białorusi

„Oresznik” bliżej Polski. Rosyjska brygada już na Białorusi

Świąteczny HUR-agan! Weszli bezczelnie jak w masło (WIDEO)

Świąteczny HUR-agan! Weszli bezczelnie jak w masło (WIDEO)

Co odkryły służby Litwy? Wyrzucają Białorusinów!

Co odkryły służby Litwy? Wyrzucają Białorusinów!

Pomnik UPA w Polsce zniszczony! Policja szuka sprawców

Pomnik UPA w Polsce zniszczony! Policja szuka sprawców

Kryj się lub uciekaj! Żniwiarz Wojny już ostrzy kosę

Kryj się lub uciekaj! Żniwiarz Wojny już ostrzy kosę

Tajna akcja Ukraińców. Prawdę ujawnili po miesiącu

Tajna akcja Ukraińców. Prawdę ujawnili po miesiącu

Putin zdobył miasto! A czemu spaceruje tam ukraiński generał? (WIDEO)

Putin zdobył miasto! A czemu spaceruje tam ukraiński generał? (WIDEO)

Bocian tankuje bez kolejki! (WIDEO)

Bocian tankuje bez kolejki! (WIDEO)

Moskwa wściekła: Premier Armenii mówi po ormiańsku!

Moskwa wściekła: Premier Armenii mówi po ormiańsku!

Rosja do Niemiec: "To początek prawdziwej wojny"

Rosja do Niemiec: "To początek prawdziwej wojny"

Nie wierzcie w te brednie! Putinista zgasił nadzieje

Nie wierzcie w te brednie! Putinista zgasił nadzieje

Projekt finansowany ze środków MSZ
Zmień ustawienia cookies
© Kresy24.pl 2026. Wszelkie Prawa Zastrzeżone. O nas i Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja