• Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Kresy24.pl
  • 19 cze 2026
  • Gazety i Czasopisma Kresowe
    • Archiwum Dziennika Kijowskiego
    • Archiwum Gazety Polskiej Bukowiny
    • Archiwum Głosu Polonii
    • Archiwum Głosu znad Niemna
    • Archiwum Kuriera Galicyjskiego
    • Archiwum Kwartalnika Echa Polesia
    • Archiwum Kwartalnika Krynica
    • Archiwum Magazynu Polskiego
    • Archiwum Monitora Wołyńskiego
    • Archiwum Mozaiki Berdyczowskiej
    • Archiwum pisma Nasze Drogi
    • Archiwum pisma Polacy Donbasu
    • Archiwum pisma Polonia Charkowa
    • Archiwum pisma Wołanie z Wołynia
    • Archiwum Polak na Łotwie
    • Archiwum Polaka Małego
    • Archiwum Polaka w Niemczech
    • Archiwum Słowa Polskiego
    • Archiwum Słowa Życia
    • Archiwum Tęczy Żytomierszczyzny
Kresy24.pl
  • Ukraina
  • Białoruś
  • Rosja
  • Litwa
  • Region Bałtyku
  • Azja i Zakaukazie
  • Na Świecie
  • Historia i Wspomnienia
  • Kultura
  • Podróże po Kresach
  • Wyszukiwarka Kresowa
  • Kalendarium Kresów
    • Styczeń w Historii Kresów
    • Luty w Historii Kresów
    • Marzec w Historii Kresów
    • Kwiecień w Historii Kresów
    • Maj w Historii Kresów
    • Czerwiec w Historii Kresów
    • Lipiec w Historii Kresów
    • Sierpień w Historii Kresów
    • Wrzesień w Historii Kresów
    • Październik w Historii Kresów
    • Listopad w Historii Kresów
    • Grudzień w Historii Kresów
  • Polacy na Wschodzie
  • Biblioteka Kresowa
  • Kuchnia Kresowa
Home
Historia i Wspomnienia

Jak w Gądkowie Małym kościół wyremontowano?

16 sty 2013

(Relacja Marii Chilickiej ur. w 1926 r., w Nalibokach)

Po zakończeniu II wojny światowej w 1945 r., wielu Kresowiaków osiedliło się w wiosce Gądków Mały – Klein Gandern pow. Słubice woj. Zielona Góra na Ziemi Lubuskiej.

W wiosce znajdował się „poniemiecki” drewniany kościółek z 1780 r.,(1)który był zdewastowany i zamknięty. Powybijane okna, zerwana podłoga, brak ławek i jakiegokolwiek sprzętu, który mógłby posłużyć do odprawiana nabożeństw. Za Niemców były organy ale nie wiadomo kto zabrał, z wyposażenia kościółka pozostały tylko dwa drewniane aniołki.

Mieszkańcy wioski chodzili na nabożeństwa do kościoła parafialnego w Gądkowie Wielkim – Gross Gandern.

Idąc kiedyś na stację kolejową, zatrzymał się przy mnie jadący rowerem ks. Stanisław Barański, proboszcz z Gądkowa Wielkiego i powiedział: – „kiedy wyremontujecie swój kościółek, ja bym przyjechał!”

Powiedziałam o tym sąsiadom, zebraliśmy się i podjęliśmy decyzję o remoncie. Ludzie powierzyli mi zbiórkę pieniędzy – ile kto może ! Wszystkie wpłacane datki notowałam w zeszycie.

Wpłacali mieszkańcy Gądkowa Małego i Bargowa. Nie wiem czy wszystkich pamiętam, ale wpłat dokonały rodziny:

Niekrasz, Karwalajtys, Staniuch, Wirski, Świderski, Kołodziński, Bylinowicz, Klimaszewski, Lubecki, Aleksandrowicz, Szachno, Kisiel, Hildebrand, Majdański, Sobieraj, Wacko, Przedwój, Wielądek, Jankowski, Chilicki…

Po zakup szkła jeździłam do Rzepina z Zosią Niekrasz. Kupowaliśmy farbę do malowania, koronki i materiały na obrusy i ornat dla księdza. Mój tata Józef Chilicki dał cegłę na podłogę. Teresa Wirska wyszywała szydełkiem obrus na ołtarz, my obszywaliśmy tasiemką. Mietek Staniuch malował ściany i drewniane fragmenty wnętrza. Marceli Karwalajtys zrobił dwa okna, ołtarz – stół. Potrzebne materiały gromadziliśmy na podwórzu Mieczysława Wielądka.

Po wyremontowaniu mieliśmy już swój kościółek, i nie trzeba było chodzić do Gądkowa Wielkiego. Uroczysta msza inauguracyjna odbyła się z udziałem ks. Biskupa z Gorzowa Wielkopolskiego oraz księży Stanisława Barańskiego i Władysława Ciska z kościoła parafialnego.

Obecnie kościółek został jeszcze bardziej „doremontowany”, ponieważ ze względu na walory historyczne, administracja rządowa przeznaczyła na ten cel stosowne środki.

Podczas naszego pierwszego remontu, lata 60 – te PRL-u, mieliśmy zarzut nielegalnej zbiórki pieniędzy, ale wszystko skończyło się dobrze, bez konsekwencji administracyjnych.

Kilka razy przyjeżdżała z Niemiec b. mieszkanka Gądkowa Małego p. Kostecka, która wyraziła swój zachwyt i wdzięczność za remont kościółka swoich lat dziecinnych. Opowiadała, że przed wojną administratorka z pobliskiego pałacu prowadziła chór, a na nabożeństwa uczęszczali mieszkańcy i robotnicy z majątku.

Nigdy nie zapomnę, jak pięknie śpiewała w naszym kościółku Aneta Bylinowicz!

Obecnie nabożeństwa są odprawiane dwa razy w tygodniu: – w sobotę o godz. 17.00 i w niedzielę o godz. 9.30.

Stanisław Karlik


(1) Heinz Materne Und Hans Gerlach, „Gross Gandern Und Klein Gandern“, Wittingen/Bremen 1997 r., s.135

< Idź pod prąd Zobacz inny >
Ważne? Ciekawe? Podaj dalej:

Nie przegap w tym temacie:

K24Kraj utracony – według dziadków, kraj ubogi – według rodziców. Jak wygląda życie w kraju “za Bugiem”? K24Ksiądz Sołowiej z Wołożyna K24Porozów, którego już nie ma…
  • Tagi
  • Chilicki
  • Gądków Wielki
  • Gross-Gandern
  • historia
  • historia Kresów Wschodnich
  • Jankowski
  • Kisiel
  • Kresy Wschodnie
  • Naliboki
  • Polacy na Białorusi
  • Polacy na Kresach

2 komentarzy

  1. Roman
    15 stycznia 2023 o 20:19 Odpowiedz

    Jest i mój dziadek s.p.Świderski

  2. Andrzej
    10 sierpnia 2020 o 11:35 Odpowiedz

    Panie Stanisławie wśród nazwisk rodzin które wpłacały na konto renowacji kościoła z błędem podano nazwisko mojego Dziadka – poprawnie brzmi ono Kliszewski – nie Klimaszewski, nazwisko drugiego – Jankowski z Bargowa jest już poprawne.
    Współczesny remont zakrawa na jakiś żart – start zabytkowy kościółek znajdujący się wszak pod kuratelą konserwatora zabytków , po prostu z zewnątrz obudowano czarnymi pustakami i otynkowano, poszerzając przy tym dach

Dodaj swój komentarz Anuluj pisanie odpowiedzi

Uwaga! Komentarze naruszające prawo będą usuwane, a dane autorów - przekazywane organom ścigania.

Najnowsze wiadomości
Wojna nadchodzi! Moskwa w ogniu a propagandysta Sołowjow szaleje

Wojna nadchodzi! Moskwa w ogniu a propagandysta Sołowjow szaleje

Wakacje dzieci z Grodzieńszczyzny w Polsce? Jeśli pozwoli Łukaszenka

Wakacje dzieci z Grodzieńszczyzny w Polsce? Jeśli pozwoli Łukaszenka

Bitwa Niemeńska. Mieszkańcy zachodniej Białorusi dostali 20 lat spokojnego życia i rozwoju w granicach II RP

Bitwa Niemeńska. Mieszkańcy zachodniej Białorusi dostali 20 lat spokojnego życia i rozwoju w granicach II RP

„Jeśli Ukraina spłonie, Moskwa również”. Spektakularna eksplozja nad stolicą (WIDEO)

„Jeśli Ukraina spłonie, Moskwa również”. Spektakularna eksplozja nad stolicą (WIDEO)

Nie powiem nic więcej, ale na Krymie zaczęło się piekło!

Nie powiem nic więcej, ale na Krymie zaczęło się piekło!

Atak na autobus z białoruskimi dziećmi. Putin „dziękuje” Łukaszence za przeprosiny Zełenskiego

Atak na autobus z białoruskimi dziećmi. Putin „dziękuje” Łukaszence za przeprosiny Zełenskiego

Kresy24. Reaktywacja

Kresy24. Reaktywacja

Jak rusyfikowano nazwy ulic w Grodnie po Powstaniu Styczniowym

Jak rusyfikowano nazwy ulic w Grodnie po Powstaniu Styczniowym

Gdzie polski król polował i sowiecki kołchoźnik balował. Komu pałac, komu?

Gdzie polski król polował i sowiecki kołchoźnik balował. Komu pałac, komu?

Lobotomia kresowego mózgu. Bez niego Polska byłaby cywilizacyjnym pustkowiem

Lobotomia kresowego mózgu. Bez niego Polska byłaby cywilizacyjnym pustkowiem

Projekt finansowany ze środków MSZ
Zmień ustawienia cookies
© Kresy24.pl 2018. Wszelkie Prawa Zastrzeżone.  Kontakt | Polityka prywatności
Produkcja: Fundacja Wolność i Demokracja