„Piotr Lipnicki – człowiek Kresów Wschodnich”

20 sierpnia 2013

 

 

 

Piotr Lipnicki

Piotr

Piotr Lipnicki urodził się 29 czerwca 1902 roku w Półdorożu, jako trzeci syn Sylwestra i Michaliny z d. . Mieszkaniec Puszczy Nalibockiej, patriota,  żołnierz Pułku Ułanów Karpackich, odznaczony wieloma medalami, repatriant.

Wychował się w domu rodzinnym na terenie Puszczy Nalibockiej, obecnie tereny północno- zachodniej części Białorusi, na prawym brzegu Niemna, na Wyżynie Białoruskiej.(1)

 

Wg I Narodowego Spisu Powszechnego z 1921 r., Półdoroże były kolonią w gminie powiat . Kolonia liczyła: domów mieszkalnych – 6, mieszkańców – 44 (mężczyzn – 18, kobiet – 26), wyznanie – rzymskokatolickie -41, prawosławne 3. Wszyscy podawali narodowość polską.(2) 

Półdroże - dom rodzinny

– dom rodzinny

                         

Ze wspomnień siostrzeńca ś. p. Bogusława Kłaczkiewicza opisanych w opowiadaniu pt. „Chłopiec z Puszczy Nalibockiej”, można się dowiedzieć, że były to tereny tysięcy kilometrów kwadratowych, porośnięte dziewiczymi lasami i zaroślami, tereny podmokłe, i nieprzebytych bagien, średniej wielkości i małych rzek. Mieszkańcy tego regionu z racji uwarunkowań przyrodniczych zajmowali się hodowlą bydła i trzody (3). W Półdorożu zamieszkiwała bliższa i dalsza rodzina, wszyscy pomagali sobie nawzajem. Istniała tam tradycja gościnności, nieznajomy podróżnik mógł liczyć na nocleg w każdym domu oraz poczęstunek na jaki było stać gospodarza (4).

Większość informacji dot. tamtego okresu opisał w swoim opowiadaniu ww. siostrzeniec Piotra, syn Malwiny Kłaczkiewicz z d. Lipnickiej. Dzięki jego wspomnieniom, można w części przybliżyć obraz tamtych  czasów.

Piotr Lipnicki mieszkał  z matką Michaliną z d. Matusewicz, bratem Edmundem, Bronisławem, Zenonem oraz siostrami Anną i Emilią. Najstarsza siostra Alberta wyemigrowała do Ameryki, a siostra Malwina wraz ze swoja rodziną mieszkała w oddalonym o 2 km Sietryszczu.

Od lewej stoją: Piotr, Emilia, Zenon, Anna; siedzą: Bronisława, Michalina z d.Matusewicz, Edmund, Malwina

Od lewej stoją: Piotr, Emilia, Zenon, Anna; siedzą: Bronisława, Michalina z d.Matusewicz, Edmund, Malwina

 

Rodzina  trudniła się rolnictwem, hodowlą trzody, bydła, koni, owiec i drobiu Zajmowali się także myślistwem,  w celu zdobycia dodatkowego pożywienia – traktowano to zajęcie również hobbistycznie. Dziadek lubił polować.

 Pierwszy z prawej Piotr Lipnicki - Puszcza Nalibocka

Pierwszy z prawej Piotr Lipnicki –

 

Piotr Lipnicki

Piotr Lipnicki

 

II wojna światowa

O niepokojącej sytuacji w kraju i na świecie mieszkańcy Półdoroża dowiadywali  się  z przekazów radiowych, a także z przekazów ustnych od innych społeczności lokalnych. Jednakże nie zawsze byli w posiadaniu bieżących informacji. Z uwagi na zamieszkanie, wieści docierały ze sporym opóźnieniem. O wybuchu II wojny światowej dowiedzieli się
w momencie „wkroczenia sowietów”(5).

 

W dniu 10 lutego 1940 roku, część rodziny Lipnickich, jako pierwsza została wywieziona na Syberię. Bogusław Kłaczkiewicz opisał to wydarzenie następująco:

W pierwszej połowie lutego 1940 roku w godzinach po północy, dom babci został otoczony przez bohaterską armię radziecką. Nakazano spakować się i wsiadać na furmanki.    W międzyczasie Piotr wraz z bratem Zenonem uciekli w las (…). Wuj Piotr po upływie niedługiego czasu został wyśledzony przez NKWD i pojmany. Osadzony do więzienia
w Baranowiczach, torturowany i pytany o wiele rzeczy na których znać się nie mógł, ostatecznie wywieziony został na Półwysep Kolski, gdzie pracował przy wyrębie lasu. Pierwszą
nadarzającą się okazją wydostał się do Wojska Polskiego i przez Morze Kaspijskie
i Anglię pojechał do Polski,”(6)

Tamtej nocy na  Syberię zostali wywiezieni bracia Edmund i Bronisław oraz siostry Anna i Emilia. Z kilkuletniej tułaczki powróciły tylko siostry.

W Półdorożu pozostała matka Michalina wraz z przebywającym u niej wnukiem Bogusławem, późniejszym autorem opowiadania pt. „Chłopiec z Puszczy Nalibockiej”.

 

Piotr Lipnicki

Piotr Lipnicki

Dziadkowi osadzonemu w łagrach na Półwyspie Kolskim udało przedostać się do Wojska Polskiego. Nie posiadam wiedzy, w którym to było roku.

Niewątpliwie w pierwszej połowie 1942 roku służył w  7 – ym  szwadronie pionierów, wchodzących  w skład 12 Brygady Kawalerii Pancernej w stopniu kaprala, o czym świadczy odręczne zaświadczenie generała Przewłockiego z dnia 29 grudnia 1942 roku.

Z posiadanych dokumentów wynika, że  w okresie 6.06.1942r. – 24.03.1947 r. służył  w stopniu kaprala (nr ewidencyjny 13/III) w Pułku Ułanów Karpackich. Posiadał uprawnienia do prowadzenia wojskowych samochodów osobowych, ciężarowych, wystawione przez                            majora Władysława Bobińskiego dowódcę pułku.

 

 

Uprawnienie do kierowania pojazdami wojskowymi

Uprawnienie do kierowania pojazdami wojskowymi

Żywotnik Piotra Lipnickiego

Żywotnik Piotra Lipnickiego

 

 

 

 

 

 

 

Jako żołnierz Pułku Ułanów Karpackich, przeszedł z armią szlak bojowy, poprzez Rosję,   Persję, Jerozolimę, , Aleksandrię, Tobruk, , Anglię.

Dziadek w czasie wojny jak i po, odznaczony został wieloma medalami:

W dniu 3 października 1943 roku odznaczony  Krzyżem Honorowym ustanowionym przez papieża Leona XIII (brązowy, nr 798).

Dekretem Naczelnego Wodza L.dz. 3504 z dnia 26 lipca 1944 roku odznaczony Krzyżem Monte Cassino ( legitymacja nr 38451)

Rozkazem dz. Pułku Ułanów Karpackich nr 274/45 z dnia 23 grudnia 1945 roku uprawniony został do noszenia medalu: Gwiazdy za wojnę 1939-1945, Gwiazdy Italii oraz Gwiazdy Afryki.

Rozkazem personalnym nr 178/46  z dnia 24 sierpnia 1946 roku odznaczony został Brązowym Krzyżem z Mieczami po raz pierwszy, rozkazem personalnym 2-go korpusu nr 165/46 został  uprawniony do noszenia Medalu Wojska ( legitymacja 19196/165).
Po wojnie został członkiem Związku Ułanów Karpackich i awansowany na stopień plutonowego.

Zaświadczenie gen. Przewłockiego, potwierdzające służbę w szwadronie pionierów kawalerii pancernej

Zaświadczenie gen. Przewłockiego, potwierdzające służbę w szwadronie pionierów kawalerii pancernej

 

Krzyż Monte Cassino z legitymacją

Krzyż Monte Cassino z legitymacją

Lipnicki 11

 

 

 

 

 

 

 

 

Honorowy Krzyż Papieski

Honorowy Krzyż Papieski

  Lipnicki 13

 

Medal Wojska

Medal Wojska

Lipnicki 15

 

 

 

 

 

 

 

 

Lipnicki 16

Korpusówki Pułku Ułanów Karpackich

Korpusówki Pułku Ułanów Karpackich

Zaświadczenie uprawniające noszenie medali: Gwiazda za wojnę 1939/45, Gwiazda Italii, Gwiazda Afryki

Zaświadczenie uprawniające noszenie medali: Gwiazda za wojnę 1939/45, Gwiazda Italii, Gwiazda Afryki

Rozkaz o nadaniu Brązowego Krzyża Zasługi po raz pierwszy

Rozkaz o nadaniu Brązowego Krzyża Zasługi po raz pierwszy

 

 

 

 

 

 

Lipnicki 20

 

Grupowe zdjęcie żołnierskie

Grupowe zdjęcie żołnierskie

Legitymacja Związku Ułanów Karpackich

Legitymacja Związku Ułanów Karpackich

 

 

Od lewej Piotr Lipnicki

Od lewej Piotr Lipnicki

 

Po wojnie Piotr Lipnicki osiedlił się w Anglii. Najstarsza siostra Alberta wyemigrowała przed I wojną światową do Ameryki (1914 rok), gdzie założyła rodzinę z Antonim Iwanowskim.  Siostra Malwina została na Białorusi – powróciła do Polski wraz z drugim mężem dopiero w 1958 roku.  Pozostała część rodzeństwa Piotra, po osiedliła się po wojnie w różnych regionach Polski. Brat Zenon zamieszkał w Skolimowie, a siostry Anna i Emila   we wsi Cychry  w województwie szczecińskim, powiat Chojna. Rodzeństwo odnalazło się przez Polski Czerwony Krzyż. Siostra Alberta namawiała dziadka do przyjazdu do Ameryki, zostały załatwione wszystkie formalności – posiadał  już stosowne dokumenty. Jednakże po listach młodszych sióstr opisujących sytuację w     Polsce i rozmiary biedy, pomimo świadomości o niełatwym powrocie, o niepewnym bycie jako żołnierz „Armii Andersa”,  zdecydował się powrócić do Polski. Trudno określić co w tak znaczącej mierze przeważyło nad podjęciem takiej decyzji. Wydaje się, że wpływ mogło mieć wrodzone pojęcie patriotyzmu, chęć odbudowy Polski, głębokie więzi rodzinne, cechy charakteru, wychowanie w poczuciu opieki i odpowiedzialności za pozostałych członków rodziny.

 

Powrót do Polski

 

Lipnicki 24Piotr Lipnicki powrócił do Polski 3.VI 1947 r. (-Port), bezpośrednio po powrocie zatrzymał się na krótko u brata Zenona w Skolimowie, a potem  osiedlił się na Ziemiach Zachodnich we wsi Cychry, gdzie mieszkały jego siostry bliźniaczki Anna i Emilia. Podjął pracę na etacie kierowcy w Leśnictwie Gorzów Wlkp.

W roku 1949 zawarł związek małżeński
z Zofią Smolnik, urodziło się z tego związku dwoje dzieci, córka i syn.

W roku 1950 został aresztowany przez Urząd Bezpieczeństwa i osadzony na 9 dni w Dębnie Lubuskim. Zatrzymanie poprzedzone było rewizją. Prawdopodobnie podejrzewano dziadka o szpiegostwo.

 

Piotr Lipnicki z żoną Zofią, córką Teresą i synem Bogusławem

Piotr Lipnicki z żoną Zofią, córką Teresą i synem Bogusławem

W  1951 roku dziadek podjął pracę w Państwowych Zakładach Zbożowych w Cychrach na etacie paczkarza, później na etacie młynarza. Z racji posiadania gospodarstwa, jednocześnie pracował na roli. Uprawiał zboża  i warzywa dla własnego użytku. Był dobrym gospodarzem. Posiadał umiejętności manualne, potrafił ręcznie robić narzędzia rolnicze, niezbędne do pracy w polu, m.in.: grabie, kosiska. Potrafił i lubił  wyrabiać wyroby mięsne, wykorzystywał swoją wiedzę i umiejętności wyniesione z domu rodzinnego.

W tamtych powojennych czasach ludzie pomagali sobie nawzajem w pracy  na gospodarstwach, i dziadek   należał do takich osób, był  zawsze pomocny i uczynny.

 

 

W zakładach zbożowych pracował do 1968 roku, po czym przeszedł na zasłużoną emeryturę. Był członkiem  ZBOWiD -u.

Dziadek był statecznym, rozważnym, wyważonym, bardzo pracowitym i przede wszystkim rodzinnym, opiekuńczym człowiekiem. Utrzymywał serdeczne stosunki
z rodzeństwem. Rodzina pomagała sobie nawzajem, i odnosiła się do siebie z wielkim szacunkiem.

Przepustka zakładowa

Przepustka zakładowa

 

Interesował się polityką, sytuacją ekonomiczną kraju, czytał gazety, słuchał radia, oglądał dziennik telewizyjny, dostępne w tamtych czasach programy publicystyczne, na bieżąco śledził każdą sytuację, i  zachodzące w kraju zmiany. Nigdy nie pogodził się z ustrojem panującym w Polsce po wojnie.

Do końca swojego życia, uczestniczył w spotkaniach i uroczystościach organizowanych przez Związek Bojowników o Wolność i Demokrację.

Zmarł w wieku 86 lat w dniu 19.12.1988 r. w Cychrach.

 

wnuczka Wioleta Lipnicka – Adamska



(1) Wikipedia

(2) Skorowidz Miejscowości RP, T.VI. Województwo Nowogródzkie, Warszawa 1923, Nakładem GUS. S.88

(3) Bogusław Kłaczkiewicz „Chłopiec z Puszczy Nalibockiej” 1989 r.

(4) ibidem

(5) ibidem

(6) ibidem

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

1 odpowiedź „Piotr Lipnicki – człowiek Kresów Wschodnich”

  1. tony mendyk Odpowiedz

    22 maja 2015 w 17:15

    hello

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *