9 maja w Historii Kresów

9 maja 2013

Powstańcy styczniowi

Powstańcy styczniowi

1863 – klęska powstańców styczniowych pod wodzą Zygmunta Sierakowskiego w trzydniowej Bitwie pod Birżami. W jej wyniku powstanie na Litwie zaczęło wygasać.

Bitwa pod Birżami w dniach 7-9 maja składała się z serii czterech bitew: pod Madejkami, Świrplenami, Hudyszkami i Sznurkiszkami. Początkowo powstańcy odnieśli sukces, pokonując wojska rosyjskie gen. Ganeckiego pod Madejkami i zadając im dotkliwe straty. Jednak następnego dnia pod Świrplenami polski oddział Lutkiewicza i Jasińskiego został rozbity i zmuszony do wycofania się. Również 8 maja załamał się atak polskich kosynierów Bolesława Kołyszki i Pawła Wiwulskiego pod Hudyszkami. Powstańcy przegrali starcie na bagnety – poległo i rannych zostało 200 z nich, rany odniósł też sam , który wyznaczył na swojego następcę Ignacego Laskowskiego.






Ostateczna klęska nastąpiła 9 maja kiedy to zebrawszy rozbite oddziały zajął pozycję przy folwarku w Sznurkiszkach koło Skrobiszek. Tam został zaatakowany przez Rosjan. Żołnierze Antoniego Mackiewicza przez godzinę utrzymywali swoje pozycje, broniąc taboru z rannymi. W końcu bitwa zakończyła się przegraną i rozproszeniem resztek oddziałów powstańczych.

W wyniku bitwy pod Birżami zgrupowanie Sierakowskiego nie zdołało przebić się do Kurlandii, gdzie miało otrzymać drogą morską dostawę broni. Klęska ta spowodowała zanik aktywności powstańczej na Litwie.






1465 – urodziła się Elżbieta I Jagiellonka – królewna polska, księżniczka litewska, córka Kazimierza Jagiellończyka. Zmarła w 1466 r.

1794 – w czasie Insurekcji Kościuszkowskiej w Warszawie wykonano wyrok śmierci na przywódcach Konfederacji Targowickiej: Józefie Ankwiczu, Józefie Kossakowskim, hetmanie Piotrze Ożarowskim i hetmanie Józefie Zabielle.

1824 – urodził się Konstanty – polski szlachcic, właściciel ziemski, z zamiłowania przyrodnik, kolekcjoner i podróżnik. Właściciel ukraińskich dóbr: Bohusławszczyzny, którą sprzedał rządowi carskiemu, Rokitnian, Żytniogóry, Zabołocia i Stężoryc. Zmarł w 1884 r.

1844 – urodził się Adam Antoni – polski językoznawca, profesor Uniwersytetu Warszawskiego i Lwowskiego. Zmarł w 1932 r.

1895 – urodził się Stanisław – polski botanik, działacz polityczny. Profesor, a od 1936 r. rektor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Jako jedyny z polskich rektorów przeciwstawił się tzw. „gettu ławkowemu”, w wyniku czego został odwołany. W czasie wojny był Delegatem Rządu RP na Uchodźstwie na Obszar Lwowski. opuścił w 1941 r. wraz z Karoliną Lanckorońską. Poseł na Sejm PRL kilku kadencji. Zmarł w 1975 r.

1944 – banda UPA dokonała w nocy z 9 na 10 maja masakry polskiej ludności we wsi Derżów. Wśród zamordowanych było wiele dzieci. Zobacz listę ofiar zbrodni UPA w Derżowie.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 9 maja

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *