6 kwietnia w Historii Kresów

6 kwietnia 2013

Wilno_Pilsudski_defilada_Litwa_Srodkowa1922 – przyjął ustawę „O objęciu władzy państwowej nad Ziemią Wileńską”. została włączona do Polski.

Litwa Środkowa powstała po zaaranżowanym przez Józefa Piłsudskiego w październiku 1920 r. tzw. „buncie” 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej gen. Lucjana Żeligowskiego złożonej z Polaków z Wileńszczyzny. Polskie wojsko zajęło ją po tym jak bolszewicy „przekazali” ten region Litwie w zamian za litewską neutralność w toczącej się wojnie polsko – bolszewickiej. Formalnie Litwa Środkowa była niezależnym organizmem państwowym ze stolicą w Wilnie.

20 lutego 1922 r. Sejm Litwy Środkowej przyjął Uchwałę o przynależności państwowej Ziemi Wileńskiej. Napisano w niej m.in., że Ziemia Wileńska stanowi bez warunków i zastrzeżeń nierozerwalną część Rzeczypospolitej Polskiej. Kilka miesięcy później polski Sejm Ustawodawczy przyjął ustawę w tej sprawie, a 18 kwietnia odbyły się w Wilnie uroczystości z okazji włączenia Ziemi Wileńskiej do Polski.






1654 – król podpisał dekret nakazujący wygnanie z Rzeczypospolitej wszystkich cudzoziemców – innowierców.

1723 – urodził się Celestyn Czaplic – polski poeta, łowczy wielki koronny, marszałek Sejmu, podczaszy kijowski, podkomorzy wołyński.  Zmarł w 1804 r.






1769 – konfederaci barscy stoczyli bitwę z Rosjanami pod Rogami i Miejscem koło Krosna, w której został ranny gen. Kazimierz .

1810 – urodził się Dionizy Czachowski – polski pułkownik, uczestnik Powstania Styczniowego. Pochodził z Kresów, miał majątek w Worobijówce na obecnej Ukrainie. Poległ w bitwie pod Jaworem Soleckim – Wierzchowiskami w 1863 r.

1814 – w Łohojsku urodził się Eustachy – hrabia herbu – polski archeolog, historyk, kolekcjoner badacz pradziejów ziem białoruskich i litewskich, działacz społeczny. Założyciel Wileńskiej Komisji Archeologicznej, twórca Starożytności w Wilnie. Zmarł w 1873 r. w Wilnie. Pochowany na wileńskim Cmentarzu na Rossie.

1841 – na Podolu urodził się Sygurd – polski pisarz, reportażysta, tłumacz, podróżnik. Jego twórczość wysoko cenili m.in. Henryk Sienkiewicz i Maria Konopnicka. Reportaże Wiśniowskiego z podróży do Australii i Ameryki należą do klasyki reporterskiej. Zmarł w 1892 r. we Lwowie.

1901 – we Lwowie urodził się Marian Hemar – polski pisarz, satyryk, komediopisarz, dramaturg, tłumacz poezji, autor tekstów piosenek. Studiował medycynę i filozofię na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. W czasie II wojny walczył m.in. pod Tobrukiem. Po wojnie pozostał w Londynie, gdzie prowadził teatrzyk polski w klubie emigrantów. Współpracował m.in. z przedwojenną muzą „Wesołej Lwowskiej Fali” – Władą Majewską. Prowadził też jednoosobowy Teatr Hemara – cotygodniowy kabaret radiowy na antenie Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa. Wygłaszał w nim wierszowane komentarze satyryczne do bieżących wydarzeń.

Pisał o sobie: „Moja gorąca miłość nie może się pogodzić z inną Polską, tylko najlepszą, najszlachetniejszą, najuczciwszą w świecie. Uczyli mnie tej miłości Słowacki, Żeromski i ”. Nie zgadzał się na komunistyczne zniewolenie Polski. Jego utwory były w PRL zakazane. Zmarł w 1972 r.

1909 – we wsi Słona w diecezji tarnowskiej urodził się Krystyn Gondek – błogosławiony polski, męczennik II wojny światowej. Uczeń lwowskiego gimnazjum im. Stanisława Żółkiewskiego. Zginął w 1942 r. w niemieckim obozie koncentracyjnym w Dachau.

1912 – urodził się Ludwik Fryde – polski krytyk literacki. Po wybuchu II wojny schronił się w Wilnie. W okresie państwa litewskiego zamieścił dwa artykuły w „Kurierze Wileńskim”. Po włączeniu Litwy do ZSRR współpracował z „Prawdą Wileńską” (styczeń-marzec 1941).

Podczas okupacji niemieckiej przebywał u Adama Borzobohatego w Wesołym Dworze 5 km od miasteczka , w którym pracował w magistracie. Po odkryciu jego żydowskiego pochodzenia zimą 1942 r. został aresztowany i osadzony w więzieniu w Nowogródku. Tam przyjął wyznanie rzymsko-katolickie. Zginął rozstrzelany wiosną 1942 r. Jego równolatkowie (Kazimierz Wyka, Jan Kott, Grudziński, Otwinowski, Kuliczkowska, Lichański) pośmiertnie przyznali mu po latach rangę najwybitniejszego krytyka tego pokolenia.

1925 – w Gródku Jagiellońskim urodził się Franciszek Duszeńko – polski rzeźbiarz. Żołnierz AK we Lwowie. Zmarł w 2008 r.

1944 – co najmniej 38 Polaków zginęło w ataku bandy UPA na Sołotwinę.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 6 kwietnia

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *