27 kwietnia w Historii Kresów

27 kwietnia 2013

Hetman Mikołaj Radziwiłł Rudy na obrazie "Unia Lubelska" Jana Matejki. Miecz w ręku Radziwiłła to znak oporu przed zjednoczeniem Polski i Litwy

Hetman Mikołaj Rudy na obrazie „” Jana Matejki. Miecz w ręku Radziwiłła to znak oporu przed zjednoczeniem Polski i Litwy

1584 – w Wilnie zmarł Mikołaj Radziwiłł Rudy herbu Trąby – hetman i kanclerz wielki litewski, świetny wódz – odniósł aż cztery wielkie zwycięstwa nad armią rosyjską.

Mikołaj Radziwiłł urodził się w 1512 r., był bratem królowej Polski Barbary Radziwiłłówny. W 1547 r. otrzymał od cesarza Karola V tytuł księcia na Birżach i Dubinkach, potwierdzony przez króla Zygmunta II Augusta.






Starannie wykształcony, w 1564 r. przeszedł na kalwinizm i stał się przywódcą różnowierców w Wielkim Księstwie Litewskim – zakładał świątynie, sprowadzał uczonych protestanckich i założył w Birżach wyższą szkolę kalwińską. Po śmierci Zygmunta Augusta sprawował faktycznie pełnię władzy na Litwie.

Przede wszystkim jednak był wybitnym dowódcą. Walczył m.in. w Inflantach i w kolejnych wojnach z Rosjanami. 26 stycznia 1564 wraz z hetmanem Grzegorzem Chodkiewiczem zwyciężył ich w Bitwie pod Czaśnikami, a w 1578 r. – w Bitwie pod Wenden.






Z kolei w czasie kampanii moskiewskiej króla Stefana Batorego zwyciężył Rosjan w Bitwie pod Wielkimi Łukami i przeprowadził udane oblężenie Pskowa. Przeszedł też do historii jako przeciwnik zawarcia Unii Lubelskiej w 1569 roku.

W 2004 r. w pozostałościach zboru kalwińskiego w Dubinkach znaleziono szczątki Mikołaja Radziwiłła Rudego i jego krewnych, w tym Mikołaja Czarnego. W 2009 r. odbył się ich powtórny uroczysty pogrzeb.

1792 – podpisano akt zwołania Konfederacji Targowickiej. Targowica to dawne miasteczko, a obecnie wieś niedaleko Humania, która w końcu XVIII w. należała do Stanisława Szczęsnego Potockiego. Ogłoszenie Konfederacji Targowickiej miało miejsce 14 maja 1792 r. Jej celem było obalenie Konstytucji 3 Maja przy pomocy interwencji armii rosyjskiej.

1794: zwycięstwo wojsk litewskich nad Rosjanami pod Niemenczynem.

1896 – w Limanowej urodził się Zygmunt – polski generał, żołnierz Legionów Polskich, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, w czasie której wsławił się jako dowódca V batalionu kieleckiego w obronie Lwowa. Jako więzień obozu w Starobielsku został zwerbowany przez . W 1943 r. skazany przez sąd wojenny Rzeczypospolitej Polskiej na śmierć za dezercję z Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR.

Dowódca 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki i 1 Armii WP, zastępca Naczelnego Dowódcy Wojska Polskiego, komendant Akademii Sztabu Generalnego, prawnik, urzędnik państwowy i działacz partyjny, członek , wiceminister leśnictwa. Zmarł w 1980 r.

1900 – w Stryju urodził się Zygmunt Wojciechowski – polski historyk państwa i prawa. Ukończył Uniwersytet Jana Kazimierza we Lwowie, następnie był jego pracownikiem. Zmarł w 1955 r.

1905 – w Stryju urodził się Julian Stryjkowski – polski prozaik, autor opowiadań, dramaturg i żydowskiego pochodzenia. Ukończył Uniwersytet Jana Kazimierza we Lwowie. Zmarł w 1996 r.

1920: zagon na . Polska dywizja kawalerii, działając na tyłach bolszewickiej 12 Armii, odebrała wojskom sowieckim możliwość odwrotu i ucieczkę do linii kolejowej podczas walk na wschodniej granicy.

1923 – we Lwowie urodził się Jerzy – polski aktor. Zmarł w 1999 r.

1989 – zmarł Leopold Buczkowski – polski prozaik, malarz, artysta grafik. Urodził się w 1905 r. w Nakwaszy na Podolu. Mieszkał w Podkamieniu koło Złoczowa, gdzie przeżył atak ukraińskich nacjonalistów, w czasie którego zginęło dwóch jego braci. W 1944 r. należał do oddziałów polskiej samoobrony w Nakwaszy. Uczestnik Powstania Warszawskiego. W stanie wojennym członek PRON.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 27 kwietnia

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *