26 listopada w Historii Kresów

26 listopada 2013

Prezydent Ryszard

1919 – w Białymstoku urodził się Ryszard Kaczorowski – w latach 1989–1990 ostatni Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na Uchodźstwie.

Od wczesnej młodości działał w harcerstwie. Po wybuchu wojny był w 1940 r. komendantem podziemnej chorągwi Szarych Szeregów w Białymstoku. W tym samym roku został aresztowany przez NKWD. Więziony w Białymstoku i Mińsku został skazany na śmierć. Wyrok zamieniono na pobyt w łagrze na Kołymie. Potem żołnierz II Korpusu Polskiego gen. Andersa, walczył m.in. pod Monte Cassino. Po 1945 r. na emigracji. Członek Rady Narodowej Rzeczypospolitej Polskiej. Zginął w 2010 r. w Katastrofie Smoleńskiej.






1608 – w Filipowie urodził się Andrzej Wiszowaty – polski filozof, kaznodzieja, poeta, ideolog braci polskich.

1743 – urodził się Franciszek Ksawery – marszałek Ziemi Przemyskiej konfederacji barskiej, starosta augustowski, pułkownik Województwa Podolskiego. Jeden z organizatorów konfederacji na Podolu. Poległ w bitwie pod Łomazami w 1769 r.






1805 – na Mińszczyźnie urodził się Eustachy – polski pisarz, wydawca. Ukończył . Współzałożyciel Księgarni i Drukarni Polskiej. Zmarł w 1874 r.

1855 – w Konstantynopolu zmarł Adam – największy polski poeta, wieszcz narodowy. Urodził się w 1798 r. w Zaosiu lub w Nowogródku.

1867 – w Wilnie urodził się Tomasz – polski kontradmirał, uczestnik I wojny światowej. Zmarł w 1942 r.

1881 – urodził się Władysław Konopczyński – historyk, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, członek Towarzystwa Naukowego Warszawskiego i Polskiej Akademii Umiejętności, współtwórca i pierwszy redaktor naczelny Polskiego Słownika Biograficznego, erudyta i poliglota (14 języków), poseł na Sejm I kadencji w II RP. Ukończył historię na Uniwersytecie Lwowskim. Więzień obozu koncentracyjnego Sachsenhausen. Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej. Zmarł w 1952 r.

1895 – urodził się Witold – polski pisarz, tłumacz. W 1925 r. w klasztorze pobazyliańskim w Wilnie odkrył pomieszczenie, w którym władze carskie więziły filomatów, w tym młodego Mickiewicza; urządzał tam „Literackie Środy”. Był współzałożycielem (z Czesławem Jankowskim i Władysławem Zahorskim) i sekretarzem wileńskiego Związku Zawodowego Literatów Polskich.

Od 1927 r. był kierownikiem programowym Rozgłośni Wileńskiej Polskiego Radia (piątej uruchomionej w Polsce). Po ostrym konflikcie ze Stanisławem Catem-Mackiewiczem przeniósł się do Warszawy. Rozstrzelany przez Niemców w Palmirach w Puszczy Kampinoskiej w 1941 r.

1902 – zmarł Antoni (Antanas Baranauskas) – litewski poeta, duchowny katolicki, biskup sejneński. Wielbiciel twórczości Mickiewicza, autor poematu w języku litewskim nawiązującego do „Pana Tadeusza”.

Krytycznie oceniał nawoływania do wypierania polskości z Litwy. Uznawał trwały charakter kulturalnych i politycznych związków polsko – litewskich, manifestował przywiązanie do tradycji. Nawiązywał do tradycji pięciowiekowej unii polsko – litewskiej. Był zdania, że litewskość w wymiarze języka i świadomości nie koliduje z poczuciem przynależności do wspólnoty z Polakami.

Podczas ingresu na biskupa przemówił do wiernych po polsku i po litewsku. Zrobiło to ogromne wrażenie, ponieważ, mimo że diecezja była mieszana językowo, od wielu lat zarządzeniem władz kościelnych nie używano tu języka litewskiego do kazań i pieśni. Nowy biskup zalecał posługiwanie się obydwoma językami, w zależności od potrzeb i woli parafian.

Osobiście tworzył cykl pieśni religijnych w języku litewskim, rozpoczął tłumaczenie na ten język Pisma Świętego, uznając, że rodacy powinni poznawać zasady wiary we własnej mowie. Starał się łagodzić pojawiające się w diecezji napięcia między Polakami a Litwinami. Litwini zbojkotowali jego pogrzeb. Urodzony w 1835 r. w Oniksztach.

1918 – w Przemyślanach pod Lwowem urodził się Leopold – polski pianista, klezmer, kompozytor, dyrygent. Zwany ostatnim klezmerem Galicji. Walczył z UPA w żydowskim oddziale partyzanckim. Ukończył lwowskie konserwatorium w klasie fortepianu.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 26 listopada

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

1 odpowiedź 26 listopada w Historii Kresów

  1. longinus Odpowiedz

    8 listopada 2014 w 18:25

    Dany mi był ten zascczyt poznac Pana PREZYDENTA, gdy wrócił do Ojczyzny,a my bylismi naiwnie przekonani że obaliliżmy komunizm

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *