25 sierpnia w Historii Kresów

25 sierpnia 2013

Hr. Karolina Lanckorońska

Hr. Karolina

2002 – zmarła hrabina Karolina Lanckorońska herbu Zadora – polska historyk sztuki związana z Kresami, działaczka polonijna niezwykle zasłużona dla polskiej kultury narodowej.

Urodziła się w 1898 r. Była córką hrabiego Karola Lanckorońskiego i jego trzeciej żony Małgorzaty von Lichnowsky. Studiowała w Wiedniu, habilitowała się na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie. Administrowała dobrami rodzinnymi w Małopolsce Wschodniej, m.in. w Komarnie i Rozdole. W 1934 r. zamieszkała we Lwowie przy ulicy Zimorowicza 19 i wykładała na lwowskim uniwersytecie historię sztuki włoskiej.






W 1942 r. organizowała filię Rady Głównej Opiekuńczej (tzw. Komitetu Polskiego) w dawnym Województwie Stanisławowskim. Miała stopień porucznika Armii Krajowej. W maju 1942 r. została w Stanisławowie aresztowana przez . Przesłuchiwał ją Hauptsturmführer Hans Krüger znany z wymordowania polskiej inteligencji w Stanisławowie. Sądząc, że aresztowana wkrótce zginie, „pochwalił się” przed nią swoją rolą w tej zbrodni, a także w zamordowaniu profesorów lwowskich. Po wojnie jej zeznania, tzw. Raport Lanckorońskiej, były ważnymi dowodami przy wyjaśnianiu okoliczności tych wydarzeń.

Po uwolnieniu z niemieckiego obozu działała w II Korpusie Polskim generała Andersa jako oficer prasowy. Z jej inicjatywy powstał w 1945 r. Polski Instytut Historyczny w Rzymie, który wsparła także finansowo i którym kierowała. Zainicjowała również wydawanie czasopism upowszechniających wiedzę o historii Polski. Była współzałożycielką Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie, a także Funduszu im. Karola Lanckorońskiego wspierającego polskie instytucje emigracyjne, także Bibliotekę Polską w Paryżu oraz biblioteki w kraju.






W 1994 r. Karolina Lanckorońska ofiarowała Polsce zachowaną część kolekcji dzieł sztuki zgromadzonej przez Lanckorońskich. M.in. 37 obrazów (w tym dwa Rembrandta) otrzymał Zamek Królewski w Warszawie, a ponad 500 zabytków, w tym 220 rysunków Jacka Malczewskiego – Zamek Królewski na Wawelu. Obdarowała też Bibliotekę Jagiellońską, Muzeum Uniwersytetu Jagiellońskiego, Muzeum Narodowe i Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie, Polską Akademię Umiejętności.

1530 – urodził się Iwan IV Groźny – wielki książę moskiewski, car Rosji. Zmarł w 1584 r.

1920 – : zwycięstwem wojsk polskich zakończyła się . Przeczytaj więcej na ten temat.

1920 – wojska litewskie zajęły .

1930 – powołano drugi rząd Józefa Piłsudskiego.

1971 – władze radzieckie podjęły decyzję o likwidacji Cmentarza Orląt Lwowskich.

1991 – Białoruska Rada Najwyższa proklamowała niepodległość Białorusi od ZSRR. Przeczytaj więcej na ten temat.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 25 sierpnia

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

1 odpowiedź 25 sierpnia w Historii Kresów

  1. Piotr Odpowiedz

    17 lipca 2015 w 11:18

    Gorąco polecam ” Wspomnienia wojenne” Hr. Karoliny Lanckorońskiej.
    Książka, która winna być w zbiorze literatury obowiązkowej dla szkół średnich. Przeczytałem ja dwa razy i będę czytał nadal….
    Wielka miłośniczka Kresów – Rozdołu, Komarowa, Lwowa i …. Profesor Uniwersytetu im. Jana Kazimierza we Lwowie. Doskonale znająca kilka języków. W czasie okupacji niemieckiej aresztowana przez gestapo, więziona początkowo w Stanisławie a następnie w niemieckim obozie koncentracyjnym dla kobiet wielu narodowości w Ravensbruck. Ambasadorka Polski na obczyźnie. Książkę napisała ukończywszy sto lat życia. Wybitny zmysł w ekstremalnych sytuacjach pozwolił Jej przeżyć sytuacje bez wyjścia. Kobieta -pomnikowy wzór patroityzmu, imponująca swą bezkompromisowością wobec zła. Heroiczna w niesieniu pomocy drugiemu człowiekowi w nieludzkich warunkach obozowego życia ….. Godnie zasłużyła swym życiem by być w Panteonie Wielkich Polaków…… )***** I mieć niezliczoną ilość polskich ulic, i ( …) Jej Imienia. Niech Wieczna Jej będzie Pamięć i Chwała …

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *