23 kwietnia w Historii Kresów

23 kwietnia 2013

Wojewoda wołyński Henryk Józewski podczas uroczystości poświęcenia sztandaru oddziału Związku Osadników w Równem

Wojewoda wołyński Henryk podczas uroczystości poświęcenia sztandaru oddziału Związku Osadników w Równem

1981 – zmarł Henryk Józewski – działacz niepodległościowy, piłsudczyk, minister spraw wewnętrznych II RP, wojewoda wołyński w latach 1928–1929 i 1930–1938, wojewoda łódzki.

Podczas wojny polsko – bolszewickiej przebywał przy rządzie Petlury w Kijowie. Zaangażował się osobiście w sprawę niewydalania Petlury z Polski, czego żądała strona sowiecka po zakończeniu wojny. Podjął na własną rękę decyzję o ukryciu Petlury.






Na Wołyniu prowadził politykę zmierzającą do zgodnego współżycia Polaków i Ukraińców. Twierdził, że powinien stać się „ukraińskim Piemontem” – podstawą budowy niepodległej Ukrainy. Wspierał szkoły ukraińskie, popierał również rozbudowywanie ukraińskich i polsko – ukraińskich organizacji społecznych.

Jednocześnie był przeciwny rozszerzaniu wpływów i działalności ukraińskich organizacji politycznych i społecznych (np. Proswity) z Galicji Wschodniej na Wołyń, co motywował obawą przenikania stamtąd ukraińskich zapędów nacjonalistycznych. Był jednak oskarżany o faworyzowanie Ukraińców. Jego eksperyment wołyński był jedną z najbardziej konsekwentnych i kompleksowych prób rozwiązania kwestii ukraińskiej w II Rzeczypospolitej. Urodzony w 1892 r.






1401 – Papież Bonifacy IX udzielił dyspensy od przeszkody małżeńskiej dla zawarcia związku małżeńskiego między Anną Cylejską a królem Polski Władysławem Jagiełłą.

1863: Bitwa pod Wąsoszem.

1892 – we Lwowie zmarł Sygurd – polski pisarz, reportażysta, tłumacz, nowelista, felietonista, podróżnik. Urodził się w 1841 r. w Paniowcach Zielonych na Podolu.

1896 – urodził się Wojciech Stpiczyński – polski polityk, publicysta okresu międzywojennego, jeden z najbardziej oddanych zwolenników Józefa Piłsudskiego, twórca pojęcia „sanacja”, poseł na Sejm IV kadencji. Obrońca Lwowa z 1918 r. Prezes Związku Strzeleckiego. Zmarł w 1936 r.

1919: w trwającym od zajęcia Wilna w dniu 19 kwietnia pogromie zginęło około 50 Żydów oskarżanych o sprzyjanie bolszewikom i strzelanie do wkraczających oddziałów polskich.

1919 – rozpoczęła się zorganizowana przez bolszewików akcja otwarcia relikwii Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej mająca obalić rozpowszechniany przez kościół pogląd, że ciała świętych nie ulegają po śmierci rozkładowi.

1926 – w Hucie Stepańskiej na Wołyniu urodził się Czesław – generał dywizji Wojska Polskiego, szef Wojsk Inżynieryjnych, minister górnictwa i energetyki PRL, doktor nauk wojskowych, inżynier.

W czasie wojny był żołnierzem samoobrony przed UPA w swojej miejscowości, później w oddziałach partyzanckich „Bomby” „Wujka” Armii Krajowej na Wołyniu. Oddział ten wszedł w skład baonu 45 Pułku Piechoty „Gzymsa” 27 Wołyńskiej Dywizji Piechoty AK. W latach 1943–1944 walczył w 27 Dywizji z Niemcami i oddziałami UPA do czasu jej rozbrojenia pod Lubartowem, na Wołyniu, Polesiu i Podlasiu. Po rozbrojeniu 27 Dywizji i powrocie na Wołyń w sierpniu 1944 r. wcielony do 1 Armii Wojska Polskiego i skierowany do Centralnej Szkoły Podchorążych Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR w Riazaniu. Członek PZPR, w czasie stanu wojennego w składzie WRON. Zmarł w 2005 r.

1937 – Sejm ustanowił dzień 11 listopada Świętem Niepodległości.

1940 – w Stanisławowie urodził się Wojciech Duryasz – polski aktor.

1943 – około 600 Polaków zostało zamordowanych przez ukraińską bandę w Janowej Dolinie na Wołyniu.

2011 – zmarł Stanisław Gorgolewski – polski fizyk, astronom, urodzony w 1926 w Słonimiu na Nowogródczyźnie.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 23 kwietnia

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *