2 lutego w Historii Kresów

2 lutego 2014

Konstanty

1838 – w Mostowlanach urodził się Konstanty Kalinowski – prawnik, dziennikarz, jeden z przywódców Powstania Styczniowego, bohater narodowy Polski, Białorusi i Litwy.

Dzieciństwo spędził w folwarku Jakuszówka koło Świsłoczy na Grodzieńszczyźnie. Studiował m.in. w Moskwie. W Sankt Petersburgu zaangażował się w polsko-rosyjską konspirację wymierzoną w carat. W Guberni Grodzieńskiej zajmował się pracą rewolucyjną. Zaczął wydawanie pisma „Mużyckaja Prauda” – jednego z pierwszych periodyków w języku białoruskim (pisany łacinką) oraz dwa inne czasopisma w języku polskim. Opowiadał się za powrotem do federacji polsko – litewskiej, ochroną języka białoruskiego oraz za zdecydowanymi reformami społecznymi, w tym uwłaszczeniem chłopów.






W czasie Powstania Styczniowego pełnił funkcję komisarza rządu polskiego na Województwo Grodzieńskie, potem Komisarza Pełnomocnego na Litwę. Uwięziony przez Rosjan w Wilnie, nikogo nie zdradził, został powieszony na Rynku Łukiskim w Wilnie 22 marca 1864 r. Imię Konstantego Kalinowskiego od 2006 r. nosi program stypendialny Rządu RP dla białoruskich studentów wyrzuconych ze studiów za działalność opozycyjną.

1386 – podczas zjazdu walnego szlachty w Lublinie wybrano jednogłośnie księcia litewskiego Jagiełłę na króla Polski.






1526 – w Ostrogu urodził się Konstanty Wasyl – litewski książę, marszałek ziemski wołyński (1550), poczwórny senator, dowódca wojsk i obrońca Kresów przed Tatarami. Wspierał rozwój kultury i oświaty na Wołyniu. Założyciel szkoły i drukarni, utworzył z miasta znaczący ośrodek oświatowy. Zmarł w 1608 r.

1536 – urodził się – polski jezuita, teolog, pisarz, czołowy polski przedstawiciel kontrreformacji, kaznodzieja nadworny Zygmunta III Wazy, rektor Kolegium Jezuitów w Wilnie, pierwszy rektor Uniwersytetu Wileńskiego. Wybitny duszpasterz Litwy i Białorusi. Założył wiele kolegiów jezuickich, m.in. w Połocku, Rydze i Dorpacie. Zmarł w 1612 r.

1593 – Powstanie Kosińskiego: zwycięstwo polskie nad Kozakami w bitwie pod Piątkiem.

1772 – konfederaci barscy ponieśli porażkę w bitwie pod Doroszewiczami nad Prypecią.

1842 – zmarł Abraham – polski Żyd z Hrubieszowa, zegarmistrz, konstruktor, uczony i wynalazca. Był przodkiem poety Antoniego Słonimskiego.

1863 – we wsi na Grodzieńszczyźnie urodziła się Maria – polska pisarka przez całe życie związana z Kresami. Mieszkała i zarządzała majątkiem na Polesiu. W latach 1919–20 zainicjowała szereg przedsięwzięć społecznych w okolicy Hruszowej – założenie kółka rolniczego, budowę łaźni parowej, odbudowę chederu w Antopolu. W okresie wojny polsko-bolszewickiej była sekretarką w Komitecie Głównym PCK w Warszawie oraz została mianowana komendantką Kobiecego Komitetu Ochotniczej Odsieczy Lwowa na miasto Warszawę. Po zakończeniu działań wojennych wróciła do Hruszowej. Tam stała się protektorką i współzałożycielką Związku Szlachty Zagrodowej. Pisała o miłości do Ojczyzny, walce o niepodległość, gloryfikowała życie na wsi. Zmarła w 1944 r.

1888 – w Terespolu urodziła się Helena Sikorska, z domu Zubczewska – polska działaczka społeczna, żona gen. Władysława Sikorskiego. Dzieciństwo i młodość spędziła we Lwowie, gdzie poznała i wyszła za mąż za Sikorskiego. Zmarła w 1972 r.

1930 – w Andrudze na Wołyniu urodził się Krzysztof Chamiec – znany polski aktor. Zmarł w 2001 r.

1932 – w Brześciu nad Bugiem urodził się Zbigniew Adrjański – , publicysta muzyczny.

Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe – 2 lutego

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:
Tagi:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *