Litwini likwidują polski Uniwersytet w Wilnie

7 lutego 2012

Prof. Stefan Ehrenkreutz – ostatni rektor USB w Wilnie. Fot. UMK w Toruniu

15 grudnia 1939 r., półtora miesiąca po przejęciu od sowietów kontroli nad Wilnem, litewskie władze zlikwidowały polski . Trzecią najstarszą uczelnię na ziemiach polskich zastąpiono szkołą litewską.

Po raz pierwszy uniwersytet został zamknięty przez carskie władze w 1832 r., po upadku Powstania Listopadowego. Jednak w 1919 r. dzięki wsparciu Józefa Piłsudskiego uczelnię reaktywowano. Po wejściu Litwinów do Wilna litewski język wykładowy wprowadzono prawie od razu. Nie było jednak litewskich kadr, więc wielu polskich profesorów pozostawiono na stanowiskach i przez pewien czas nauczali po polsku. Po 15 grudnia 1939 r. sytuacja się zmieniła. Z uniwersytetu w Kownie przeniesiono do Wilna Wydział Prawa i Wydział Nauk Humanistycznych, a rektorem litewskiej szkoły został prof. Mykolas Biržiška. Polskie wydziały Prawa i Nauk Społecznych, Medycyny, Humanistyczny i Matematyczno – Przyrodniczy zaczęły działać w podziemiu.






W 1943 r. nastąpiła całkowita likwidacjaUniwersytetu Wileńskiego, a część profesorów Niemcy wywieźli do obozu w Stutthofie. Po ponownym wkroczeniu wojsk sowieckich jesienią 1944 r. wileńska uczelnia stała się prowincjonalnym uniwersytetem radzieckim z wykładowym językiem litewskim i rosyjskim. Polskim profesorom nie pozwolono nauczać na ich macierzystej uczelni. Kilku z nich założyło na emigracji w Londynie organizację Społeczność Akademicka Uniwersytetu Stefana Batorego. Byli wśród nich Stanisław Kościałkowski, Wacław , Wiktor , Walerian i Marian .

Większość ocalałej polskiej kadry naukowej i studentów wysiedlono – trafili na nowy uniwersytet w Toruniu, m.in. rektor Władysław , prorektor Tadeusz Czeżowski, profesorowie Jan Prüffer, Henryk Elzenberg, Tymon , Konrad , Jerzy , Wilhelmina , Stefan Srebrny i inni. Trafiła tu również część pamiątek po Uniwersytecie Stefana Batorego.






Kresy24.pl / Historyczne Kalendarium Kresowe

Podziel się tym z innymi. Udostępnij na:

Komentarze nawołujące do przemocy, zawierające zniesławienia, wulgaryzmy, groźby karalne lub spam będą usuwane. Również wpisy osób podających nieprawdziwy email.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *